Home > Eerste Kamer > Eerste Kamerlid > Wetenswaardigheden Eerste Kamerleden

Wetenswaardigheden Eerste Kamerleden

Wat is er te zeggen over Eerste Kamerleden in het verleden, bijvoorbeeld over het jongste eerste Kamerlid, het oudste Eerste Kamerlid of de eerste vrouw in de Eerste Kamer?

Jongste Kamerleden

Er zijn in de Eerste Kamer minder jongeren te vinden dan in de Tweede Kamer . De allerjongste, SP'er Driek van Vugt , was in velerlei opzichten met 19 jaar een bijzonder lid. Recentelijk waren er onder de PVV-Eerste Kamerleden ook enkele jongeren (onder de 30 jaar), te weten Gabriëlle Popken , Tobias Reynaerts en Alexander Kops .

Kamerleden jonger dan 29 jaar bij aanvang Kamerlidmaatschap

fotonaam Eerste Kamerlidleeftijd aanvang functie
Afbeelding Vugt, D. vanVugt, D. van19j  4m
Afbeelding Bolding, F.Bolding, F.27j  8m
Afbeelding Popken LLM, G.J.F.Popken LLM, G.J.F.27j  9m
Afbeelding Vliegenthart, Dr. A.Vliegenthart, Dr. A.28j  6m
Afbeelding Boekman, Mr. T.Boekman, Mr. T.28j  7m

Oudste Kamerleden

Eerste Kamerleden zijn gemiddeld ouder dan hun collega's in de Tweede Kamer. Ook de alleroudsten zijn ouder, met de Friese antirevolutionair Anne Anema als recordhouder. Ook recentelijk waren er nog senatoren die hun benaming eer aandeden. In 2002 nam voormalig AOV-voorman Martin Batenburg op ruim 80-jarige leeftijd afscheid van de Senaat. Nog ouder was bij haar vertrek in juni 2007 Hannie van Leeuwen . Zij was toen 81 jaar en 5 maanden.

In de periode 1815-1848 werden leden nog door de koning voor het leven werden benoemd. In deze jaren lag de gemiddelde leeftijd boven de 65 jaar. Veel oudere leden waren echter alleen op papier lid en verschenen nooit. Toen waren W.L.W. graaf van Wassenaer Starrenburg met 88,6 jaar en baron Van Tuyll van Serooskerken , met 87 jaar de oudsten.

Kamerleden ouder dan 76 jaar bij aanvang Kamerlidmaatschap

Kamerervaring

Vroeger was het veel gebruikelijker dat leden langdurig lid bleven. Op dit moment is de gemiddelde ervaring van alle (huidige) Eerste Kamerleden 5 jaar en 8 maanden. Het huidige Kamerlid met de meeste ervaring in de Eerste Kamer is Ankie Broekers-Knol .

Eerste Kamerleden met de meeste ervaring zijn:

Vrouwen in de politiek

In 1918 werd voor het eerst een vrouw gekozen als lid van de Tweede Kamer . Twee jaar later trad voor het eerst een vrouw in de Eerste Kamer aan. Pas vanaf de grondwetswijziging van 1922 konden vrouwen voor het eerst gebruik maken van actief kiesrecht .

Politieke zwaargewichten

Hoewel oud-minister-presidenten als Abraham Kuyper , Hendrik Colijn , Willem Schermerhorn , Jan de Quay en Piet de Jong en een oud-fractievoorzitter als Jaap Burger er deel vanuit maakten, kon de Eerste Kamer lang toch moeilijk als een instituut met veel politieke kopstukken worden gekenschetst. Opvallender was veeleer het ontbreken van oud-premiers of oud-politiek leiders.

Afwijkend stemgedrag

In beide Kamers komt het weinig voor dat leden anders stemmen dan de meerderheid van hun fractie, maar in de Eerste Kamer wel meer dan in de Tweede. Slechts zelden is dat doorslaggevend voor het lot van een wetsvoorstel, maar in de gevallen dat het zo was zorgde het soms voor grote politieke problemen. Het bekendste voorbeeld daarvan was de crisis na de 'Nacht van Wiegel ' in 1999, toen de stem van VVD-senator Hans Wiegel ertoe leidde dat de Grondwet niet werd gewijzigd. Die wijziging had het correctief referendum mogelijk moeten maken.

Eerste Kamerleden in opspraak

De Nederlandse landelijke politiek kent betrekkelijk weinig spraakmakende integriteitskwesties. Toch kwamen er wel Kamerleden in opspraak. Vaak ging het daarbij om (vermeende) vermenging van politieke en zakelijke belangen, maar ook schending van geheimhouding, het in aanraking komen met justitie of een opgerakeld verleden.

Veroordeelde politici

Er zijn niet veel (actieve) politici tot een gevangenisstraf veroordeeld. Deels ging het om socialistische en communistische Kamerleden, die de wet overtraden bij politieke activiteiten. Enkele (oud-)Kamerleden maakten zich schuldig aan economische delicten. Zo werd in 1930 het oud-Tweede en Eerste Kamerlid P.J.J. Haazevoet wegens verduistering veroordeeld. In 1963 werd een oud-CPN-Eerste Kamerlid tot gevangenisstraf veroordeeld wegens poging een verzekeringsmaatschappij op te lichten. In 2007 werd een oud-VVD-Kamerlid veroordeeld tot 1 jaar, waarvan 3 maanden voorwaardelijk, wegens uitkeringsfraude.

Lokaal bestuur

Er was een tijd dat het lokaal bestuur vaak heel directe banden had met het parlement. In de jaren zestig van de vorige eeuw zaten bijvoorbeeld de burgemeesters van Amsterdam (Van Hall ) en van Rotterdam (Thomassen ) samen in de Eerste Kamer. Nog opmerkelijker was dat ook in de Tweede Kamer diverse burgemeesters zaten. VVD-leider Oud combineerde in de jaren 1948-1952 bijvoorbeeld het burgemeesterschap van Rotterdam met de functie van fractieleider van de VVD. In de jaren zestig waren de fractievoorzitters van KVP (De Kort ) en VVD (Geertsema ) tevens burgemeester van respectievelijk Nieuw-Ginneken en Wassenaar.


Meer over

Bent u als journalist of wetenschapper op zoek naar statistische gegevens over Kamerleden of bewindspersonen, bijvoorbeeld gemiddelde leeftijd, ervaring, herkomst, beroep, m/v, of per politieke partij? PDC, partner van het Montesquieu Instituut, kan deze gegevens onder voorwaarden beschikbaar stellen voor wetenschappelijk onderzoek en journalistieke publicaties. Neem voor meer informatie contact op .

Op bovenstaande tekst en gegevens zijn auteursrechten van PDC van toepassing; overname, in welke vorm dan ook, is zonder expliciete goedkeuring niet toegestaan. Ook de afbeeldingen zijn niet rechtenvrij.