Mr. E.E. (Eberhard) van der Laan

foto Mr. E.E. (Eberhard) van der Laanvergrootglas

Eberhard van der Laan (1955-2017) was van 7 juli 2010 tot 5 oktober 2017 burgemeester van Amsterdam. Sinds 18 september 2017 was hij vanwege ziekte op non-actief. Hij was van 14 november 2008 tot 23 februari 2010 minister voor Wonen, Wijken en Integratie in het kabinet-Balkenende IV. Eerder was de heer Van der Laan advocaat in Amsterdam en in de periode 1990-1998 was hij gemeenteraadslid voor de PvdA in de hoofdstad. In 1993-1998 was hij tevens fractievoorzitter. Hij begon zijn loopbaan als politiek assistent van PvdA-wethouder Jan Schaefer.

PvdA
in de periode 2008-2017: minister, burgemeester van Amsterdam

voornamen (roepnaam)

Eberhard Edzard (Eberhard)

personalia

geboorteplaats en -datum
Leiden, 28 juni 1955

overlijdensplaats en -datum
Amsterdam, 5 oktober 2017

levensbeschouwing
Gereformeerd (opgevoed)

partij/stroming

partij(en)
PvdA (Partij van de Arbeid)

hoofdfuncties en beroepen

  • politiek assistent van wethouder Schaefer (enkele maanden; in de jaren '80)
  • advocaat, "Van Doorne, Sjollema Advocaten/Trenité Van Doorne Advocaten" te Amsterdam, van 1984 tot 1992
  • lid gemeenteraad van Amsterdam, van 1 mei 1990 tot 14 april 1998
  • advocaat, advocatenkantoor "Kennedy Van der Laan" te Amsterdam, van 1992 tot 14 november 2008 (medeoprichter)
  • minister zonder portefeuille, minister voor Wonen, Wijken en Integratie, van 14 november 2008 tot 23 februari 2010
  • burgemeester van Amsterdam, van 7 juli 2010 tot 5 oktober 2017

takenpakket (bewindspersoon)
  • programmaminister voor integratie en inburgering (inclusief 'ceremonie'), coördinatie integratie minderheden, antidiscriminatie, Grotestedenbeleid, wonen, huisvesting, huurbeleid/huurtoeslag, buurtbudgetten, bestrijden van lokale overlast en bevorderen buurtgerichte veiligheid

partijpolitieke functies

  • fractievoorzitter PvdA gemeenteraad van Amsterdam, van oktober 1993 tot maart 1998
  • voorzitter programmacommissie PvdA, Tweede Kamerverkiezingen 2002, van december 2000 tot december 2001

lijsttrekkerschap etc.
  • lijsttrekker PvdA gemeenteraadsverkiezingen in Amsterdam, 1994

nevenfuncties

  • lid bestuur weekblad "De Groene Amsterdammer"
  • lid bestuur kunststichting "De Appel"
  • lid bestuur Kindercircus "Elleboog"
  • lid bestuur "Het Nieuwe Parool"
  • voorzitter Verzetsmuseum te Amsterdam
  • voorzitter W.E. Jansenfonds
  • lid Raad van Toezicht Publieke Omroep
  • voorzitter Stadsregio Amsterdam (als burgemeester)
  • voorzitter Veiligheidsregio Amsterdam-Amstelland (als burgemeester)
  • korpsbeheerder Politie Amsterdam/Amstelland (als burgemeester)
  • lid Korps Beheerders Beraad (als burgemeester)
  • voorzitter dagelijks en algemeen bestuur, Regionale Brandweer Amsterdam e.o. (als burgemeester)
  • voorzitter algemeen bestuur Stichting Amsterdam Partners (als burgemeester)
  • voorzitter Stichting Kenniskring Amsterdam (als burgemeester)
  • voorzitter Stichting Koninklijk Paleis (Paleis op de Dam) (als burgemeester)
  • voorzitter taskforce tegen kindermishandeling en seksueel misbruik, van februari 2012 tot 2017

opleiding

academische studie
  • Nederlands recht, Vrije Universiteit te Amsterdam, tot 1983 (cum laude)

activiteiten

als bewindspersoon (beleidsmatig)
  • Bracht in 2009 samen met zijn collega's Ter Horst, Hirsch Ballin en Rouvoet een brief uit over de aanpak van Marokkaans-Nederlandse probleemjongeren. Naar aanleiding van incidenten wordt een aanpak aangekondigd van preventie, repressie en nazorg. Gemeenten zijn verantwoordelijk voor de aanpak, maar zij krijgen ondersteuning van het Rijk. In enkele gemeenten worden gezinsmanagers en straatcoaches ingezet om Marokkaans-Nederlandse ouders intensieve ondersteuning te geven bij het oplossen van problemen. (31.268)
  • Bracht in 2009 samen met minister Hirsch Ballin en staatssecretaris Albayrak een brief uit over de aanpak van huwelijks- en gezinsmigratie. Bij het toelatingsbeleid zijn niet alleen toelatings- en inburgeringseisen van belang, maar moet ook worden gelet op waarborging van de vrije partnerkeuze en op het tegengaan van schijn- en dwangconstructies. Er komen maatregelen om huwelijken tegen te gaan die onder invloed van dwang gesloten worden en er komen verboden op het sluiten van een huwelijk met een persoon die de leeftijd van achttien jaar nog niet heeft bereikt (kinderhuwelijk) en op het sluiten van een huwelijk met een persoon met wie bloedverwantschap in de derde of vierde graad bestaat (neef/nichthuwelijk). De mogelijkheden van erkenning van de rechtsgeldig van in het buitenland gesloten polygame huwelijken wordt verder ingeperkt. (32.175)
  • Bereikte in december 2009 een akkoord met Europees Commissaris Kroes over investeringen door woningbouwcorporaties in wijken. Door een doorzichtiger systeem en door toespitsing op sociaal zwakkeren ziet ook de Europese Commissie de investeringen niet als ongeoorloofde staansteun.
  • Diende in 2009 een wetsvoorstel in over nieuwe regels voor de verdeling van woonruimte en de samenstelling van de woonruimtevoorraad (Huisvestingswet 20..). De wet werd in 2014 door minister Blok in het Staatsblad gebracht. (32.271)
  • Kwam in 2009 samen met staatssecretaris Bijleveld met een Interbestuurlijk Actieplan Bevolkingsdaling. Rijk, provincies en gemeenten gaan de ongewenste gevolgen van bevolkingskrimp in sommige delen van het land aanpakken. Kern daarbij is dat krimpgemeenten met het vaststellen van regionale actieplannen onderlinge solidariteit tonen en verstandig inspelen op bevolkings- en huishoudensdaling. Het Rijk ondersteunt op woongebied de verbeteringen van de leefbaarheid met 31 miljoen euro en regelt ook op nationaal niveau solidariteit tussen groei- en krimpgebieden. Bij wijze van experiment krijgt een aantal gemeenten tijdelijk een hogere uitkering uit het Gemeentefonds. Bovendien wordt vanaf 2015 bij de verdeling van het geld voor stedelijke vernieuwing ook rekening gehouden met de economische slagkracht van gemeenten.

als bewindspersoon (wetgeving)
  • Bracht in 2008 een wet (Stb. 604) tot wijziging van de Wet inburgering in het Staatsblad. Gemeenten krijgen de mogelijkheid om aan alle inburgeringsplichtigen een inburgeringsvoorziening aan te bieden. Het wordt verder mogelijk direct een cursus op een hoger niveau aan te bieden. Het wetsvoorstel was in 2007 ingediend en in 2008 in de Tweede Kamer verdedigd door minister Vogelaar. (31.318)
  • Bracht in 2009 een wet (Stb. 539) tot wijziging van de Wet inburgering (vrijwillige inburgering, persoonlijk inburgeringsbudget en harmoniseren handhavingstermijnen) tot stand. Onderdelen van deze kwaliteitsverbetering zijn: één termijn voor nieuwkomers en oudkomers waarbinnen het inburgeringsexamen moet zijn behaald, bevordering van de inzet van een persoonsvolgend budget voor inburgeringsplichtigen en vrijwillige inburgeraars en het opnemen van de vrijwillige inburgering in de Wet inburgering. (31.791)

wetenswaardigheden

algemeen
  • Leidde in 1994 de Amsterdamse PvdA naar een verkiezingsoverwinning, daar waar de PvdA in vrijwel andere steden verloor
  • Was in 2006 informateur bij de vorming van een nieuw college in Amsterdam en is (in 2010) opnieuw informateur

uit de privésfeer
  • In zijn studententijd was hij onder meer bloemenverkoper en vrachtwagenchauffeur
  • Legde op 18 september 2017 vanwege zijn gezondheidstoestand zijn taken als burgemeester neer
  • Zijn vader was huisarts en gemeenteraadslid in Rijnsburg (voor de ARP)

ridderorden
Officier in de Orde van Oranje-Nassau, 17 maart 2010

overige onderscheidingen en prijzen
  • Machiavelli-prijs 2013
  • Gouden medaille van Amsterdam, 22 september 2017

verenigingen, sociëteiten, genootschappen etc.
lid voetbalvereniging "Rijnsburgse Boys" (was actief als voetballer)

publicaties/bronnen

literatuur/documentatie
  • Hans Wansink, "Zo normaal mogelijk doen", interview, De Volkskrant, 28 februari 2009
  • Jos Verlaan en Oscar Vermeer, "Regisseur van verandering met heldere boodschap", NRC Handelsblad, 2 maart 2009
  • Joost Oranje, "'Het is nog veel mieser dan ik dacht'", NRC Weekblad, 6-12 februari 2010
  • Annde Groot en Rik Winkel, "De 'teflonburgemeester': alles glijdt van hem af", Het Financieele Dagblad, 25 juni 2010
  • Bas Blokker, "De burgemeester wil altijd winnen", NRC Weekend, 19-20 september 2015
  • Kemal Rijken, "Van der Laan. Biografie van een burgemeester" (2016)
  • Bas Blokker, "Kordaat, empatisch en af en toe driftig", NRC Handelsblad, 6 oktober 2017
  • Hanne Obbink, "Geen flauwekul! Alles voor de stad!", Trouw, 7 oktober 2017

familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd

kinderen
  • 1 dochter en 1 zoon (uit eerste huwelijk)
  • 3 kinderen

vader
E.E. van der Laan, Edzard Ebel

moeder
J.P. Boelens, Jobina Pieternella (Bien)

broers en zusters
4 zussen en 1 broer

Bovenstaande gegevens zijn ontleend aan het biografisch archief van het Parlementair Documentatiecentrum (PDC) van de Universiteit Leiden en betreffen vooral de periode waarin iemand politiek en bestuurlijk actief is of was.
Aanvullingen en gemotiveerde correcties ontvangt PDC graag. U kunt hiervoor de "reageer-keuze" aan de rechterzijde van deze pagina gebruiken of uw aanvullingen per post sturen naar PDC, antwoordnummer 10801, 2501 BW Den Haag of per email aan info@biografieen.com.