W.J. (Jan) Andriessen

foto W.J. (Jan) Andriessenvergrootglas

Katholiek politicus, die zowel Eerste en Tweede Kamerlid als partijvoorzitter was. Bezadigde nuchtere Tukker, die met niet meer dan lagere school tientallen jaren een zeer vooraanstaande rol speelde in de katholieke arbeidersbeweging en later in de KVP. Als partijvoorzitter en plaatsvervangend fractievoorzitter steunpilaar van Romme. In de Kamer woordvoerder op het gebied van volkshuisvesting en sociale zaken. Diep gelovig katholiek en onkreukbaar. Kende de sociale encyclieken en de commentaren erop van haver tot gort en handelde er ook naar. Bindende persoonlijkheid die zijn beperkingen kende. Vader van Frans Andriessen.

RKSP , KVP
in de periode 1933-1967: lid Tweede Kamer, fractievoorzitter TK, lid Eerste Kamer

Voornamen (roepnaam)

Wilhelmus Johannes (Jan)

Personalia

geboorteplaats en -datum
Goor, 24 februari 1894

overlijdensplaats en -datum
Bunnik, 18 juni 1978

levensbeschouwing
Rooms-Katholiek

Partij/stroming

partij(en)
  • RKSP (Roomsch-Katholieke Staatspartij), tot 22 december 1945
  • KVP (Katholieke Volkspartij), vanaf 22 december 1945

Hoofdfuncties/beroepen

  • arbeider, textielfabriek firma "Jannink" te Goor, van 25 februari 1907 tot 1911 (ontslag genomen na conflict)
  • bouwvakarbeider, vanaf 1911
  • propagandist Rooms-Katholieke Bouwvakarbeidersbond, van juni 1919 tot 1921
  • tweede voorzitter Rooms-Katholieke Bouwvakarbeidersbond, van 1921 tot februari 1924
  • voorzitter Rooms-Katholieke Bouwvakarbeidersbond "Sint Joseph", van 13 maart 1924 tot 1946
  • lid dagelijks bestuur RKWV (Roomsch-Katholiek Werkliedenverbond), van 1926 tot 1941 (vanwege Duitse 'gelijkschakeling' ontbonden)
  • lid Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 18 juli 1933 tot 8 juni 1937
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 8 juni 1937 tot 22 februari 1967
  • directiesecretaris "Bredero's Bouwbedrijf", vanaf 1941 (na ontslag bij het RKWV door de Duitsers)
  • lid dagelijks bestuur KAB (Katholieke Arbeiders Beweging), van 1945 tot 1 december 1950
  • voorzitter KVP, van 9 november 1946 tot 14 september 1953
  • waarnemend fractievoorzitter KVP Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 25 oktober 1960 tot 19 september 1961 (vanwege ziekte van C.P.M. Romme en na diens vertrek)
  • lid gemeenteraad van Bunnik, van 4 september 1962 tot 6 september 1966
  • procuratiehouder

Activiteiten

als parlementariër
  • Hield zich in de Eerste Kamer vooral bezig met arbeidszaken
  • Was volkshuisvestingsspecialist van de KVP-Tweede Kamerfractie. Hield zich verder ook bezig met sociale zaken.

opvallend stemgedrag
  • Behoorde in 1934 tot de minderheid van zijn fractie die tegen het wetsontwerp inzake invoering van de loonbelasting in Nederlands-Indië stemde
  • Behoorde in 1962 tot de minderheid van zijn fractie die vóór een (verworpen) amendement-Van Someren/Versteeg stemde over het geven van onderwijs in Grieks en Latijn in beide afdelingen van het gymnasium
  • Behoorde in 1963 tot de minderheid van zijn fractie die vóór een motie-Kranenburg stemde, waarin de regering onbevoegd werd verklaard op grond van het televisiebesluit 1956 preventief toezicht uit te oefenen op tv-uitzendingen

Wetenswaardigheden

uit de privésfeer
Zijn vader was metselaar, zijn moeder was tot haar huwelijk dienstbode

niet-aanvaarde politieke functies
  • minister van Sociale Zaken, september 1956 (tijdens formatie-De Gaay Fortman)
  • minister van Volkshuisvesting, april 1959 (tijdens formatie-De Quay (eerste poging))

Publicaties/bronnen

literatuur/documentatie
  • J. van Meeuwen, "W.J. Andriessen", in: Biografisch Woordenboek van het Socialisme en de Arbeidersbeweging in Nederland, deel VI, 4
  • A.H.M. van Schaik, "Andriessen, Wilhelmus Johannes (1894-1978)", in: Biografisch Woordenboek van Nederland, deel II, 9
  • Persoonlijkheden in het Koninkrijk der Nederlanden in woord en beeld (1938)
  • Wie is dat? 1938, 1956

Uitgebreide versie

In het digitale biografisch archief van PDC, partner van het Montesquieu Instituut, is een uitgebreide versie van deze pagina aanwezig met bijvoorbeeld partijpolitieke functies, maatschappelijke nevenfuncties, opleiding en wetenswaardigheden. Laat het ons weten als u daar belangstelling voor heeft.

Op bovenstaande tekst en gegevens zijn auteursrechten van PDC van toepassing; overname, in welke vorm dan ook, is zonder expliciete goedkeuring niet toegestaan. Ook de afbeeldingen zijn niet rechtenvrij.

De biografieën betreffen vooral de periode waarin iemand politiek en bestuurlijk actief is of was. PDC ontvangt graag gemotiveerde aanvullingen of correcties.