M. (Marcus) Bakker

foto M. (Marcus) Bakkervergrootglas

Hét gezicht van de CPN tussen 1963 en 1982 en één van de bekendste politici van zijn tijd. Rechtlijnige communist, die als vertrouweling van Paul de Groot tot midden jaren zestig in de Tweede Kamer een onvervalst stalinistisch geluid liet horen. Was daarvoor onder meer hoofdredacteur van dagblad De Waarheid. Vanaf het einde van de jaren zestig, toen hij fractievoorzitter was geworden, groeide zijn populariteit vanwege zijn scherpe, vaak bijtende, maar ook humoristische betogen, die veel 'gewone' kiezers - en zelfs tegenstanders - aanspraken. Gevreesd vanwege zijn snedige interrupties. Werd, omdat hij parlementaire rechten verdedigde, uiteindelijk zelfs een geacht Tweede Kamerlid, naar wie in de nieuwbouw van de Tweede Kamer een zaal werd vernoemd.

CPN
in de periode 1956-1982: lid Tweede Kamer, fractievoorzitter TK

Voornaam (roepnaam)

Marcus (Marcus)

Personalia

geboorteplaats en -datum
Zaandam, 20 juni 1923

overlijdensplaats en -datum
Zaandam, 24 december 2009

Hoofdfuncties/beroepen (3/7)

  • fractievoorzitter CPN Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 15 december 1963 tot 7 september 1982
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 7 november 1956 tot 16 september 1982
  • hoofdredacteur partijdagblad "De Waarheid", van 1953 tot januari 1957

U ziet een selectie van de loopbaan. In de uitgebreide versie is de gehele loopbaan in te zien.

Partijpolitieke functies (0/5)

In de uitgebreide versie is een overzicht van partijpolitieke functies opgenomen.

Nevenfuncties (2/5)

  • lid bestuur Stichting Parlementaire Geschiedenis, Katholieke Universiteit Nijmegen
  • lid Raad van Advies voor Bibliotheekwezen en Informatieverzorging, omstreeks 1990

afgeleide functies, presidia etc. (2/3)
  • plaatsvervangend lid Presidium (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 9 juni 1977 tot 10 juni 1981
  • voorzitter bijzondere commissie voor het voorstel van de leden Van der Hek en Jansen tot het instellen van een parlementair onderzoek naar de effecten van gedragingen van multinationale ondernemingen (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 22 mei 1979 tot september 1981

U ziet een selectie van de nevenfuncties. In de uitgebreide versie is een overzicht van nevenfuncties in te zien.

Opleiding

In de uitgebreide versie is een overzicht van de opleiding(en) opgenomen.

Activiteiten

als parlementariër (2/19)
  • Trad als oudste lid in Kamerjaren na 1977 enkele malen op als waarnemend Tweede Kamervoorzitter
  • Een door hem op 8 juni 1982 ingediende motie waarin het optreden van het derde kabinet-Van Agt politiek niet verantwoord werd genoemd, werd aan het einde van het debat over de regeringsverklaring verworpen. Vóór stemden PvdA, PPR, CPN en PSP.

In de uitgebreide versie is een overzicht van opvallend stemgedrag opgenomen.

Wetenswaardigheden

uit de privésfeer (3/4)
  • Zijn vader was boekhouder van het slachthuis te Zaandam
  • Zijn echtgenote was een kleindochter van Jan van Zutphen, vooraanstaand sociaaldemocratisch vakbondsbestuurder
  • Zijn echtgenote was gemeenteraadslid in Zaandam (1970-1974) en Zaanstad (1974-1981)

anekdotes en citaten
  • Kreeg vaak de lachers op zijn hand. Zo parafraseerde hij Multatuli in het debat over de voortzetting van het kabinet-Biesheuvel in 1972 en over de rol die Biesheuvel daarbij had gespeeld: "Wat doet de formateur?! Hij benoemt een sub-formateur! (...) Kortom de heer Biesheuvel benoemt zichzelf tijdelijk tot staatshoofd. Koning Biesheuvel! Ik zou bijna zeggen: meer dan koning, formateur van een kabinet, dat zich slingert om de nul-lijn...!"
  • Een voorbeeld van zijn talent op humoristische wijze te hekelen, is zijn uitspraak over staatssecretaris Brokx: "Nou zijn er veertien miljoen Nederlanders, en laten ze nou net deze staatssecretaris maken."
  • In een debat op 20 februari 1979 over de in de ogen van sommige fracties onvoldoende beantwoording van vragen door de bewindspersonen van Volkshuisvesting zei hij: "Ik geloof niet dat, wil het parlement niet helemaal afzakken tot het vragenuurtje van Oom Henk zoals je dat vroeger voor de radio had, (...) dan zal deze Kamer ook moeten eisen, dat er over beleid gedebatteerd wordt. Dan maakt het niet uit of een fractie 51 of 53 of 60 of 3 zetels in de Kamer heeft."

U ziet een selectie van wetenswaardigheden. In de uitgebreide versie is een overzicht van wetenswaardigheden opgenomen.

Familie/gezin

In de uitgebreide versie zijn, indien bekend, de familierelaties opgenomen.

Uitgebreide versie

In het digitale biografisch archief van PDC, partner van het Montesquieu Instituut, is een uitgebreide versie van deze pagina aanwezig met bijvoorbeeld partijpolitieke functies, maatschappelijke nevenfuncties, opleiding en wetenswaardigheden. Laat het ons weten als u daar belangstelling voor heeft.

Op bovenstaande tekst en gegevens zijn auteursrechten van PDC van toepassing; overname, in welke vorm dan ook, is zonder expliciete goedkeuring niet toegestaan. Ook de afbeeldingen zijn niet rechtenvrij.

De biografieën betreffen vooral de periode waarin iemand politiek en bestuurlijk actief is of was. PDC ontvangt graag gemotiveerde aanvullingen of correcties.