Dr. W.L.G.S. (Wiel) Hoefnagels

foto Dr. W.L.G.S. (Wiel) Hoefnagelsvergrootglas

Intelligente katholieke fiscalist en econoom, die na een carrière bij de staatsmijnen als KVP'er staatssecretaris voor belastingen onder Vondeling werd in kabinet-Cals. Had een groot aandeel in de totstandkoming van de Wet op de motorrijtuigbelasting. In politiek opzicht was zijn verhouding met Vondeling moeizaam, omdat hij bedenkingen had tegen sommige fiscale wensen van de PvdA. Keerde eind 1966 als één van de weinige christendemocraten niet terug in het door Zijlstra geformeerde interimkabinet en verliet de politiek. Vervolgde daarna zijn loopbaan in het bedrijfsleven. Overleed op 48-jarige leeftijd.

KVP
in de periode 1965-1966: staatssecretaris

voornamen (roepnaam)

Willem Leonard Gerard Servatius (Wiel)

personalia

geboorteplaats en -datum
Kerkrade, 13 mei 1929

overlijdensplaats en -datum
Aerdenhout (gem. Bloemendaal), 14 februari 1978

levensbeschouwing
Rooms-Katholiek

partij/stroming

partij(en)
KVP (Katholieke Volkspartij) (sinds begin jaren'60)

hoofdfuncties en beroepen

  • adjunct-inspecteur, 's-Rijks belastingen te Rotterdam, van 1 mei 1954 tot 1 juli 1957
  • chef afdeling belastingen, N.V. Nederlandse Staatsmijnen te Heerlen, van 1 juli 1957 tot 1 maart 1960
  • chef hoofdgroep financiën, N.V. Nederlandse Staatsmijnen te Heerlen, van 1 maart 1960 tot 31 mei 1965 (met verlof zonder behoud met loon)
  • staatssecretaris van Financiën (belast met fiscale aangelegenheden), van 31 mei 1965 tot 22 november 1966
  • belastingdeskundige hoofdgroep financiën, N.V. Nederlandse Staatsmijnen te Heerlen, van 1 december 1966 tot 1 mei 1967
  • lid Raad van Bestuur, N.V. "Bank voor Handel en Scheepvaart" te Rotterdam, van 1 mei 1967 tot 1969
  • economisch adviseur, N.V. KSH (Koninklijke Scholten-Honig), van 1969 tot 1972
  • gedelegeerd commissaris en waarnemend voorzitter Raad van Bestuur, N.V. KSH (Koninklijke Scholten-Honig), van 1971 tot 1972
  • voorzitter Raad van Bestuur, N.V. KSH (Koninklijke Scholten-Honig), van 1 maart 1972 tot september 1977

nevenfuncties

  • voorzitter "Het Katholiek Hoger Onderwijs in Indonesië"
  • lid Raad van Commissarissen "Edah" N.V. te Helmond
  • lid Raad van Commissarissen "A. en N. Mutsaers' wollenstoffenfabrieken" B.V. te Tilburg
  • adviseur Provincie Limburg inzake herstructurering, van 1966 tot 1967
  • lid Raad van Advies Amro-bank (Amsterdam-Rotterdam Bank)

opleiding

voortgezet onderwijs
  • gymnasium, R.K. "Sint Bernardinus College" te Heerlen, van 1942 tot 1945
  • R.K. Gymnasium te Rolduc, van 1945 tot 1947
  • h.b.s.-a, R.K. "Sint Bernardinus College" te Heerlen, van 1947 tot 1949

hoger beroepsonderwijs
  • Rijksbelastingacademie te Rotterdam, van 1949 tot 1954

academische studie
  • economie: bedrijfseconomie, Nederlandse Economische Hogeschool te Rotterdam, van 21 april 1952 tot 1956

promotie
  • economische wetenschappen, Katholieke Economische Hogeschool te Tilburg, 19 oktober 1961

activiteiten

als bewindspersoon (beleidsmatig)
  • Het door hem in 1965 ingediende wetsvoorstel tot verlaging van de loon- en inkomstenbelasting en tot instelling van een tijdelijke heffing tegen uitgifte van belastingspaarbrieven werd in 1967 ingetrokken (8.378)
  • Bracht in 1966 samen met minister Vondeling een Nota over de harmonisatie van de belastingen in de Europese Economische Gemeenschap uit. Hierin wordt het streven naar harmonisatie van omzetbelastingen uitgesproken om zodoende eerlijke concurrentieverhoudingen en opheffing van belastinggrenzen mogelijk te maken. Eerste stap daartoe is een gemeenschappelijk stelsel van belastingheffing over toegevoegde waarde (b.t.w.). (8.556)

als bewindspersoon (wetgeving)
  • Bracht in 1965 samen met minister Veldkamp de Algemene Premiespaarwet (Stb. 448) tot stand. Het wetsvoorstel was in 1963 ingediend door minister Veldkamp en staatssecretaris Van den Berge. (7.024)
  • Bracht in 1966 de Wet op de Motorrijtuigenbelasting (Stb. 332) tot stand. Deze vervangt de Motorrijtuigenbelastingwet uit 1926 en past de regelgeving aan de nieuwe Algemene wet inzake rijksbelastingen aan. Betaling van de motorrijtuigenbelasting moet echter, anders dan bij andere belastingen het geval is, vooraf plaatsvinden. Controle van de naleving wordt gekoppeld aan het bezit van het rijbewijs. (8.445)

wetenswaardigheden

algemeen
  • Speelde als staatssecretaris vanwege zijn goede contacten met de mijnindustrie zijdelings een rol bij de plannen tot sluiting van de mijnen in Zuid-Limburg
  • Dreigde in november 1965 in conflict te komen met de KVP-fractie toen hij vasthield herinvoering van de omzetbelasting op textiel en schoeisel per 1 januari 1966. Hij legde zich tenslotte neer bij verschuiving naar 1 januari 1967 en halvering van de verhoging.
  • In mei 1966 verschenen berichten in de pers over de moeizame verhouding tussen hem en minister Vondeling en over het door hem dreigen met aftreden. Dit had onder meer geleid tot vertraging in de behandeling van een wetsvoorstel over belastingspaarbrieven en over verrekening van de verhoogde vennootschapsbelasting met de inkomstenbelasting. De laatste kwestie speelde een belangrijke rol bij de kabinetscrisis van 1966. Hij stemde echter wel in met het dekkingsplan voor 1967.
  • Was in oktober 1966 op persoonlijke gronden niet meer beschikbaar voor een kabinetsfunctie
  • Uit de in 1994 verschenen formatiedagboeken van Beel blijkt dat Cals zich na de val van zijn kabinet kritisch uitliet over hem. Cals betichtte in een gesprek met Beel Hoefnagels ervan voorafgaand aan de opstelling van de begroting 1967 veelvuldig contact te hebben gehad met de KVP-fractie en zich daarin gedistantieerd te hebben van het beleid van Vondeling. Ook zou Hoefnagels voorstellen tot vervroegde inning van belastinggelden hebben gepubliceerd zonder Vondeling daarvan vooraf op de hoogte te hebben gesteld. In Vondelings' "Nasmaak en Voorproef" wordt hiervan echter geen melding gemaakt.
  • Maakte op 1 september 1977 zijn terugtreden bekend als bestuursvoorzitter van voedingsmiddelenconcern "KSH" om daarmee de weg vrij te maken voor een reorganisatie. KSH was in ernstige problemen gekomen, onder andere door het wegvallen van een EG-subsidie op mais, terwijl flink was geïnvesteerd in de verwerking van maiszetmeel. Minister Van der Stee stuurde hierna aan op herstructurering van het concern, onder meer door afsplitsing van gezonde delen van het bedrijf. KSH ging niettemin in 1978 failliet.

uit de privésfeer
  • Zijn oudste broer was pater Jezuïet en hoogleraar sociologie in Nijmegen, een andere broer was inspecteur bij het Staatstoezicht op de mijnen
  • Zijn vader was gemeenteontvanger van Kerkrade

woonplaats(en)/adres(sen)
  • Heerlen, omstreeks 1965
  • Breda, omstreeks 1970
  • Aerdenhout, Van Alphenlaan 5, omstreeks 1977

ridderorden
Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 5 december 1966

hobby's
  • tennis
  • postzegels verzamelen
  • filmen

publicaties/bronnen

publicaties
  • "De invloed van fiscale afschrijvingen en investeringsaftrek op financiering, rentabiliteit en kostprijs" (dissertatie, 1961)
  • "Is het mogelijk de inkomsten- en loonbelasting te vereenvoudigen door wijziging van de structuur?" (1966)

literatuur/documentatie
"Staatsmijnen leverde een topfunctionaris aan het ministerie van Financien", Utrechtsch Nieuwsblad, 24 augustus 1965

familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd te Rotterdam, 28 november 1953

echtgeno(o)t(e)/partner
E.M. Leer, Elisabeth Maria

kinderen
4 zonen en 3 dochters

vader
A.L.G. Hoefnagels, Adrianus Leonardus Gerardus

geboorteplaats en/of -datum
Roermond, 29 juli 1891

moeder
M.E. Crombach, Maria Elisabeth (Elisa)

geboorteplaats en/of -datum
Kerkrade, 11 november 1889

Bovenstaande gegevens zijn ontleend aan het biografisch archief van het Parlementair Documentatiecentrum (PDC) van de Universiteit Leiden en betreffen vooral de periode waarin iemand politiek en bestuurlijk actief is of was.
Aanvullingen en gemotiveerde correcties ontvangt PDC graag. U kunt hiervoor de "reageer-keuze" aan de rechterzijde van deze pagina gebruiken of uw aanvullingen per post sturen naar PDC, antwoordnummer 10801, 2501 BW Den Haag of per email aan info@biografieen.com.