Dr. G. (Gerrit) Zalm

foto Dr. G. (Gerrit) Zalmvergrootglas

Met twaalf jaar de langstzittende minister van Financiën. Kwam uit een eenvoudig milieu (zijn vader was kolenboer); hardwerkend en wars van dikdoenerij. Doorliep na een studie economie een ambtelijke loopbaan en werd gezaghebbend directeur van het Planbureau. Als minister in het paarse kabinet ontwikkelde hij een nieuwe begrotingsnorm die uitging van een strikte scheiding van overheidsinkomsten en -uitgaven. Was verantwoordelijk voor een omvangrijke herziening van het belastingstelsel en de invoering van de euro. Bepleitte strakke naleving van de begrotingsregels in de EU. Na de verkiezingen van 2002 fractievoorzitter en politiek leider van de VVD. Keerde echter na anderhalf jaar terug naar het ministerschap dat hem beter lag. Lag goed in het parlement zowel door zijn deskundigheid als joviale optreden. Na zijn ministerschap acht jaar voorzitter van de Raad van Bestuur van ABN AMRO.

VVD
in de periode 1994-2007: lid Tweede Kamer, fractievoorzitter TK, minister, viceminister-president

Voornaam (roepnaam)

Gerrit (Gerrit)

Personalia

opmerkingen over de naam en/of titel
Drs. G. Zalm (tot aan hem op 20 oktober 2008 een eredoctoraat werd verleend)

geboorteplaats en -datum
Enkhuizen, 6 mei 1952

Hoofdfuncties/beroepen (7/24)

  • lid Raad van Bestuur Moody's, kredietbeoordelaar, vanaf juli 2018
  • voorzitter Raad van Bestuur N.V. ABN AMRO Group en N.V. Fortis Bank Nederland, van 1 april 2010 tot 1 juli 2010
  • minister van Economische Zaken ad interim, van 3 juli 2006 tot 7 juli 2006 (na het aftreden van minister Brinkhorst)
  • minister van Financiën en viceminister-president, van 27 mei 2003 tot 22 februari 2007
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 23 mei 2002 tot 27 mei 2003
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 19 mei 1998 tot 3 augustus 1998
  • minister van Financiën, van 22 augustus 1994 tot 22 juli 2002

(in)formateurschap(pen)
  • informateur, van 14 mei 1998 tot 20 juli 1998 (samen met W. Kok en mevrouw E. Borst)
  • informateur, van 28 juni 2017 tot 11 oktober 2017

U ziet een selectie van de loopbaan. In de uitgebreide versie is de gehele loopbaan in te zien.

Partijpolitieke functies

In de uitgebreide versie is een overzicht van partijpolitieke functies opgenomen.

Nevenfuncties

huidige (2/3)
  • voorzitter Raad van Advies CBS (Centraal Bureau voor de Statistiek), vanaf 1 januari 2018
  • lid Raad van Commissarissen "Shell", vanaf 1 januari 2013

vorige (2/14)
  • lid commissie duurzaamheid, Raad van Commissarissen Shell, tot 1 januari 2016
  • voorzitter Raad van Toezicht NDT (Nederlands Dans Theater), van november 2008 tot 2011

U ziet een selectie van de nevenfuncties. In de uitgebreide versie is een overzicht van nevenfuncties in te zien.

Opleiding

In de uitgebreide versie is een overzicht van de opleiding(en) opgenomen.

Activiteiten

als bewindspersoon (beleidsmatig) (2/10)
  • Bereikte in 2005 met zijn collega-minister van Financiën van de Europese Unie een akkoord over aanpassing van het Stabiliteitspact. De begrotingsregels worden in goede economische tijden verscherpt en in economisch slechte tijden versoepeld.
  • Bracht in 2004 met staatssecretaris Wijn een plan van aanpak uit over het verminderen van administratieve lasten voor het bedrijfsleven

als bewindspersoon (wetgeving) (2/11)
  • Bracht in 2006 de Wet werken aan winst (Stb. 631) tot stand. De wet beoogt het vestigingsklimaat te versterken door middel van aanpassingen in de fiscaliteit. Het Vpb-tarief, alsmede het MKB-tarief in de vennootschapsbelasting worden verlaagd, er wordt een tweede MKB-tarief en een MKB-winstvrijstelling in de inkomstenbelasting ingevoerd, alsmede een rentebox en octrooibox. Tevens wordt de dividendbelasting verlaagd. De maatregelen worden mogelijk gemaakt door een combinatie van grondslagverbreding en lastenverlichting. Het wetsvoorstel was ingediend door staatssecretaris Wijn. (30.572 )
  • Bracht in 2006 de Wet op het financieel toezicht (Stb. 475) tot stand. Deze wet voert twee vormen van toezicht in: prudentieel toezicht en gedragstoezicht. Het prudentieel toezicht wordt uitgeoefend door De Nederlandsche Bank en is gericht op de financiële soliditeit van financiële instellingen. Het gedragstoezicht wordt uitgeoefend door de Autoriteit Financiële Markten en is gericht op ordelijke en transparante financiële processen, zuivere verhoudingen tussen marktpartijen en zorgvuldige behandeling van cliënten. De wet vervangt acht bestaande wetten, waaronder de Wet toezicht kredietwezen 1992 en de Wet toezicht beleggingsinstellingen. (29.708 )

als (in)formateur
  • Kreeg op 14 mei 1998 samen met W. Kok en E. Borst-Eilers het verzoek een onderzoek in te stellen naar de mogelijkheden van de spoedige totstandkoming van een kabinet van PvdA, VVD en D66. Zij adviseerden daar op 2 augustus toe, nadat onderhandelaars overeenstemming hadden bereikt over een ontwerp-regeerprogramma.
  • Kreeg op 28 juni 2017 van de Tweede Kamer de opdracht om de mogelijkheid te onderzoeken van een kabinet van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie dat streeft naar brede steun in de volksvertegenwoordiging. Bracht op 10 oktober 2017 eindverslag uit, waarin hij adviseerde Mark Rutte tot formateur te benoemen. De fracties van de vier partijen stemden in met het totstandgekomen regeerakkoord 'Vertrouwen in de toekomst'.

U ziet een selectie van activiteiten. In de uitgebreide versie is het gehele overzicht van activiteiten in te zien.

Wetenswaardigheden

uit de privésfeer
Zijn vader was kolenboer

anekdotes en citaten
  • Na zijn studie solliciteerde tevergeefs hij bij prof. De Haan in Groningen, die hij later, toen hij minister was, als Tweede Kamerlid van het CDA weer tegenkwam
  • Bij het laatste Tweede Kamerdebat waaraan hij deelnam, op 15 februari 2007, kwam VVD-Kamerlid Dezentjé Hamming met de volgende motie: De Kamer, gehoord de beraadslaging, constaterende dat de minister van Financiën, Gerrit Zalm, de langstzittende minister van Financiën ooit is geweest; constaterende dat dat op zich geen verdienste is, maar wel dat hij zich op bijzondere wijze heeft ingezet voor de publieke zaak; overwegende dat het parlement de minister met zijn gulle lach zal missen, en ook zijn weblog; verzoekt de minister van Financiën, eerst maar eens wat vaker te gaan koken en flipperen en daarna zijn kennis en ervaring weer snel in te zetten, en gaat over tot de orde van de dag." Hij verklaarde die met applaus ontvangen motie 'onaanvaardbaar' (de motie werd weer ingetrokken).

Familie/gezin

In de uitgebreide versie zijn, indien bekend, de familierelaties opgenomen.

Uitgebreide versie

In het digitale biografisch archief van PDC, partner van het Montesquieu Instituut, is een uitgebreide versie van deze pagina aanwezig met bijvoorbeeld partijpolitieke functies, maatschappelijke nevenfuncties, opleiding en wetenswaardigheden. Laat het ons weten als u daar belangstelling voor heeft.

Op bovenstaande tekst en gegevens zijn auteursrechten van PDC van toepassing; overname, in welke vorm dan ook, is zonder expliciete goedkeuring niet toegestaan. Ook de afbeeldingen zijn niet rechtenvrij.

De biografieën betreffen vooral de periode waarin iemand politiek en bestuurlijk actief is of was. PDC ontvangt graag gemotiveerde aanvullingen of correcties.