Jkvr.Mr. Ch.W.I. (Bob) Wttewaall van Stoetwegen

foto Jkvr.Mr. Ch.W.I. (Bob) Wttewaall van Stoetwegenvergrootglas

'De freule'. Kleine, praatgrage, vrijgezelle adellijke dame die door haar onconventionele optreden zowel binnen als buiten de Tweede Kamer, waarvan zij zesentwintig jaar deel uitmaakte, grote populariteit verwierf. Werd daardoor tevens één van de bekendste Tweede Kamerleden. Was justitie- en mediawoordvoerster van de CHU-fractie met belangstelling voor het gevangeniswezen en het familierecht. Kwam zowel op voor de rechten van de vrouw als van het Oranjehuis, waarmee ze zeer nauwe relaties onderhield. Maakte negen jaar deel uit van de enquêtecommissie regeringsbeleid 1940-1945 . Vooruitstrevend op sociaal gebied, maar overigens behoudend. Bijnamen: 'de rode freule' en 'de oranje freule'.

CHU
in de periode 1945-1971: lid Tweede Kamer

Voornamen (roepnaam)

Christine Wilhelmine Isabelle (Bob)

Personalia

geboorteplaats en -datum
Amsterdam, 1 januari 1901

overlijdensplaats en -datum
's-Gravenhage, 15 oktober 1986

levensbeschouwing
  • Gereformeerd (opgevoed) (tot omstreeks 1920)
  • Hervormd: midden-orthodox

opmerkingen over de naam en/of titel
uitspraak achternaam: Utewaal van Stoetwegen (het geslacht Wttewaall kwam uit Tull en 't Waal in Utrecht)

Partij/stroming

partij(en)
CHU (Christelijk-Historische Unie), vanaf november 1945

Hoofdfuncties/beroepen

  • medewerkster Federatie van Christelijke verenigingen voor vrouwen en meisjes te Utrecht, van 1928 tot 1930
  • secretariaats-assistente Nederlandse Christen-Vrouwenbond, vanaf 1932
  • financieel secretaresse Nederlandse Christen-Vrouwenbond, van 1932 tot 1945
  • agente van enkele verzekeringsmaatschappijen, tot november 1945
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 20 november 1945 tot 10 mei 1971
  • waarnemend fractievoorzitter CHU Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 26 april 1968 tot 1 juli 1968 (nadat J.T. Mellema tijdelijk was teruggetreden)

Activiteiten

als parlementariër
  • Was justitie-woordvoerster van de CHU-Tweede Kamerfractie. Hield zich verder onder meer bezig met omroepzaken en ontwikkelingssamenwerking.
  • Zette zich met name in voor een humane strafrechtstoepassing
  • Voerde in 1965 en 1966 het woord bij de behandeling van de toestemmingswetten voor de huwelijken van prinses Beatrix en prinses Margriet

opvallend stemgedrag
  • In 1947 stemden zij en Krol als enigen van hun fractie vóór een amendement-Burger om in de Noodwet voorzieningen perswezen de mogelijkheid tot onteigening van drukapparatuur op te nemen
  • Behoorde in december 1949 met Kikkert, Tilanus en Van de Wetering tot de minderheid van de CHU-fractie die vóór de Soevereiniteitsoverdracht over Indonesië stemde
  • Stemde in 1953 als enige van haar fractie vóór een wetsvoorstel tot uitbreiding van de gemeente Utrecht
  • Behoorde in 1954 tot de minderheid van haar fractie die vóór een motie-Vermeer stemde gericht tegen het liftverbod voor militairen
  • In 1955 stemden zij en Krol als enigen van hun fractie vóór de motie-Tendeloo over opheffing van het arbeidsverbod voor de gehuwde ambtenares
  • Behoorde in 1957 met Kikkert en Tilanus tot de minderheid van haar fractie die vóór de ontwerp-Wet grootboek woningverbetering stemde
  • Behoorde in 1962 tot de minderheid van haar fractie die vóór een motie-Andriessen stemde, waarin om verhoging van het contingent woningwetwoningen werd gevraagd
  • Behoorde in 1962 met Diepenhorst, De Ruiter en Van Gelder tot de minderheid van haar fractie, die vóór de ontwerp-Wet Premie Kerkenbouw stemde
  • In 1964 stemden zij en Bos als enigen van hun fractie vóór het (onaanvaardbaar verklaarde) amendement-Scheps, waardoor de Bijlmermeer bij de gemeente Amsterdam zou worden gevoegd
  • Behoorde in 1968 tot de minderheid van haar fractie die vóór een amendement-Wierenga stemde waardoor de man niet langer als hoofd van een echtverbintenis werd aangemerkt
  • Behoorde in 1970 met Van der Peijl en Scholten tot de minderheid van haar fractie die tegen afschaffing van de opkomstplicht stemde
  • In 1970 stemden zij en Schuring als enigen van hun fractie tegen een motie-Wiegel waarin minister Beernink werd gevraagd de verantwoordingsplicht van G.S. aan Provinciale Staten uit te breiden
  • Stemde in 1971 tegen de motie-Kolfschoten (voordracht Tweede Kamer voor kabinetsformateur)
  • Behoorde in 1971 tot de minderheid van haar fractie die vóór het initiatiefwetsvoorstel stemde over de mogelijkheid van vervroeging van Prinsjesdag (eerste lezing Grondwetsherziening)
  • Behoorde in 1971 tot de minderheid van haar fractie die tegen wetsvoorstel inzake het opnemen in de Grondwet van een bepaling inzake het Koninklijk Huis stemde (eerste lezing Grondwetsherziening)
  • Behoorde in 1971 met Diepenhorst en Scholten tot de minderheid van haar fractie die tegen een (aangenomen) amendement-Van Schaik stemde, waardoor de bepaling werd geschrapt dat gehuwden die met wederzijds goedkeuren wensen te scheiden, een half jaar wachttijd in acht moeten nemen.
  • Stemde in 1971 als enige van haar fractie vóór een motie-Voogd waarin gevraagd werd om een pensioenregeling voor met name Joodse slachtoffers van vervolging tijdens de Bezetting

Wetenswaardigheden

uit de privésfeer
  • Goede kennis van de familie Colijn
  • Huisvriendin van de koninklijke familie
  • Medeoprichtster van het Nederlands Vrouwencomité
  • Haar vader was inspecteur der directe belastingen, invoerrechten en accijnzen te Oostburg

pseudoniemen, bij-, koos- en schuilnamen
  • "De freule" (werd algemeen zo genoemd)
  • "De rode freule" (vanwege haar vaak progressieve denkbeelden, omdat ze soms meestemde met de PvdA en vanwege haar progressieve opvattingen over vrouwenemancipatie)
  • "De oranje freule" (vanwege haar betrokkenheid bij de monarchie en haar goede relaties met het hof)
  • "Tante Bol" (naam die de kinderen van Koningin Juliana haar gaven)

Publicaties/bronnen

publicaties
"De freule vertelt" (1973)

literatuur/documentatie
  • G. Puchinger, "Hergroepering der partijen?" (1968), 171-198
  • F. van der Molen, "Wie is Wie in de Tweede Kamer?" (1970)
  • W. Slagter, "Wttewaall Van Stoetwegen, jkvr. Christine Wilhelmine Isabelle (1901-1986)", in: Biografisch Woordenboek van Nederland, deel IV, 561
  • W. Slagter, "Wttewaal van Stoetwegen, Christine Wilhelmine Isabelle", in: Digitaal Vrouwenlexicon van Nederland (digitale versie)

Uitgebreide versie

In het digitale biografisch archief van PDC, partner van het Montesquieu Instituut, is een uitgebreide versie van deze pagina aanwezig met bijvoorbeeld partijpolitieke functies, maatschappelijke nevenfuncties, opleiding en wetenswaardigheden. Laat het ons weten als u daar belangstelling voor heeft.

Op bovenstaande tekst en gegevens zijn auteursrechten van PDC van toepassing; overname, in welke vorm dan ook, is zonder expliciete goedkeuring niet toegestaan. Ook de afbeeldingen zijn niet rechtenvrij.

De biografieën betreffen vooral de periode waarin iemand politiek en bestuurlijk actief is of was. PDC ontvangt graag gemotiveerde aanvullingen of correcties.