PvdA
functie(s) in de periode 1946-1971: lid Tweede Kamer, lid Eerste Kamer, burgemeester van Rotterdam
Personalia
voornamen (roepnaam)
Willem (Wim)
titulatuur en naam
W. Thomassen Willem (Wim)
geboorteplaats en -datum
Amsterdam, 3 oktober 1909
overlijdensplaats en -datum
Bergen (N.H.), 16 juni 2001
levensbeschouwing
geen godsdienst
Partij/stroming
partij(en)
- SDAP (Sociaal-Democratische Arbeiderspartij), tot 9 februari 1946
- PvdA (Partij van de Arbeid), vanaf 9 februari 1946
Hoofdfuncties/beroepen
- tijdelijk onderwijzer, Palache-school te Amsterdam, van juni 1931 tot juli 1931
- tijdelijk onderwijzer, Kattegatschool te Zaandam, van augustus 1931 tot januari 1932
- onderwijzer te Wieringen, van januari 1932 tot september 1932
- onderwijzer Neutrale Volksschool te Heerlen, van september 1932 tot 1 januari 1936
- secretaris AJC (Arbeiders Jeugd Centrale), van 1 januari 1936 tot 1940
- ambtenaar GAB (Gewestelijk Arbeidsbureau), Velsen en Haarlem, van 1940 tot 1941
- functie bij de Koninklijke Hoogovens en Staalfabrieken te IJmuiden, van 1941 tot 1943
- redacteur illegale blad "Je Maintiendrai-Vrij Nederland-Christofoor", van november 1944 tot april 1945
- redacteur dagblad "Het Vrije Volk", van maart 1945 tot augustus 1945
- reserve-majoor van algemene dienst bij het Militair Gezag, van 1 april 1945 tot 14 augustus 1945
- militair commandant, Militair Gezag district Zaanstreek en Waterland, van 8 mei 1945 tot augustus 1945
- secretaris NVB (Nederlandse Volksbeweging), van 20 augustus 1945 tot juli 1946
- lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 31 juli 1946 tot 27 juli 1948
- burgemeester van Zaandam, van 16 mei 1948 tot 1 mei 1958
- lid Provinciale Staten van Noord-Holland, van 6 juli 1954 tot 1 mei 1958
- burgemeester van Enschede, van 1 mei 1958 tot 16 april 1965
- lid Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 7 november 1961 tot 10 mei 1971
- burgemeester van Rotterdam, van 16 april 1965 tot 1 november 1974 (benoemd bij K.B. van 12 februari 1965)
gevangenschap/internering
gevangenschap te Amsterdam, van 1943 tot januari 1944
Partijpolitieke functies
overzicht
- tweede secretaris SDAP afdeling Hoensbroek, van 1932 tot 1933
- lid bestuur SDAP afdeling Heerlen, van 1933 tot 1935
- vicevoorzitter "De Sociaal-Democratische Vereeniging voor Bevrijd Nederland" te Eindhoven, vanaf 14 januari 1945
- secretaris PvdA, van 9 februari 1946 tot mei 1948
- lid commissie beginselprogramma PvdA, van 27 juli 1946 tot 24 april 1947
- lid partijbestuur PvdA, van mei 1948 tot maart 1965
- voorzitter PvdA gewest Noord-Holland Noord, van 1949 tot 1958
Nevenfuncties
- lid bestuur NBAS (Nederlandse Bond van Abstinent-Studenten)
- secretaris studiecommissie politieke partijen, NVB (Nederlandse Volksbeweging), van november 1945 tot januari 1946
- voorzitter Industrieschap Zaanstreek
- voorzitter Gasbedrijf Zaanstreek-Waterland, tot 1958
- lid Raad van Commissarissen machinefabriek N.V. "Stork", vanaf 1963
- lid commissie internationale aangelegenheden VNG (Vereniging van Nederlandse Gemeenten)
- lid Raad van Toezicht Electriciteitsmaatschappij "IJsselcentrale N.V.", tot 1965
- lid Streekplancommissie Twenthe, tot 1965
- voorzitter Provinciale Culturele Raad van Overijssel, tot 1965
- lid bestuur Stichtingsraad Sociale Akademie Twente, tot 1964
- voorzitter belangengemeenschap Twente-Oost-Gelderland, tot 1965
- lid College van Curatoren Technische Hogeschool Twente te Enschede, tot 1965
- lid Raad van Commissarissen en raad van gedelegeerden N.V. Luchthaven Schiphol, vanaf april 1965
- lid Raad van Commissarissen RSV (Rijn-Schelde-Verolme), Machinefabrieken en Scheepswerven, van mei 1974 tot mei 1980 (namens de centrale ondernemingsraad)
- voorzitter commissie integratie, ministerie van Buitenlandse Zaken, vanaf 1976
- president Raad van Commissarissen OOM (Overijsselse Ontwikkelingsmaatschappij), van 1975 tot mei 1980
- voorzitter Nederlandse Stichting voor Leprabestrijding te Amsterdam, van juni 1980 tot 1982
- voorzitter ILEP (Internationale federatie van organisaties voor leprabestrijding) te Londen
Opleiding
primair onderwijs
- lagere school "Wilhelmina" te Bussum, van 1915 tot 1916
- Openbare lagere school "Emma" te Bussum, van 1916 tot 1921
voortgezet onderwijs
- h.b.s., "Gooise Hogere Burgerschool" te Bussum, van september 1921 tot juli 1925
- werktuigkunde, Middelbare Technische School, Plantagemuldergracht te Amsterdam, van september 1925 tot 1929
hoger beroepsonderwijs
- Kweekschool voor onderwijzers te Amsterdam, van 1930 tot juni 1931
- hoofdakte L.O., van 1931 tot juli 1932
Activiteiten
als parlementariër
- Hield zich in als Tweede Kamerlid met name bezig met onderwijsaangelegenheden
- Hield zich in de Eerste Kamer onder meer bezig met defensie-aangelegenheden en met ruimtelijke ordening en verkeer en waterstaat
opvallend stemgedrag
- Behoorde in 1963 tot de drie leden van zijn fractie die vóór het wetsvoorstel goedkeuring van het Generalbereinigungs-verdrag met Duitsland stemden
- Behoorde in 1965 tot de vijf leden van zijn fractie die vóór een wetsvoorstel tot verlaging van de loon- en inkomstenbelasting stemden
- Behoorde in 1968 tot de negen leden van zijn fractie die vóór het wetsvoorstel regeling schadeloosstelling leden Tweede Kamer der Staten-Generaal stemden
- Behoorde in 1969 tot de drie leden van zijn fractie die vóór een wetsvoorstel stemden om de jaarlijkse huurverhoging op 1 juli in plaats van 1 januari te laten ingaan
Wetenswaardigheden
algemeen
- Voorstander van de 'doorbraak-gedachte' binnen de sociaaldemocratische beweging; medeoprichter van de PvdA
- Tijdens zijn burgemeesterschap kwam onder meer de aanleg van de metro tot stand, werd theater 'De Doelen' geopend en werd de Economische Hogeschool omgevormd tot universiteit
- Beheerde zelf de havenportefeuille en droeg in belangrijke mate bij aan de ontwikkeling van Rotterdam tot wereldhaven nummer één. Nadat hij in de jaren zeventig plannen had verdedigd om de Hoekse Waard en Voorne te bestemmen voor haven- en industrievestiging en daarvoor geen steun had gekregen in het college, werd hem de havenportefeuille ontnomen.
- Genoot als burgemeester populariteit bij de Rotterdamse bevolking
uit de privésfeer
- Was goed bevriend met Marinus van der Goes van Naters en diens echtgenote; zij leerden elkaar in Heerlen kennen
- Zat in 1944 (tot november) ondergedoken
- Zijn vader was lid van Provinciale Staten van Noord-Holland. In 1917 verloor hij de strijd om een Tweede Kamerzetel voor de SDAP en het district Den Helder.
- Zijn echtgenote was onderwijzeres aan de Neutrale Volksschool te Heerlen en later gemeenteraadslid in Velsen en Zaandam en voorzitster van de Vrouwenbond in de PvdA
- In Zaandam is in Zuiderhout een haven naar hem genoemd
anekdotes en citaten
- Als onderwijzer van de Neutrale Volksschool in Hoensbroek onderwees hij de tafels van vermenigvuldiging op muziek en met zang. Verder vond hij dat zijn leerlingen het volkslied moesten kennen en leerde hij ze daarom het Wilhelmus.
verkiezingen
- Was in 1960 Eerste Kamerkandidaat in en werd in 1963 en 1966 gekozen door Groep IV: Zuid-Holland
niet-aanvaarde politieke functies
- lid Tweede Kamer, juli 1948 (bedankt)
pseudoniemen, bij-, koos- en schuilnamen
Had in familie- en vriendenkring de koosnaam "Dux"
woonplaats(en)/adres(sen)
- Amsterdam, van 3 oktober 1909 tot 1913
- Bussum, Ruthardlaan, vanaf 1913
- Amsterdam, Pythagorasstraat, van november 1930 tot 1932 (leefgemeenschap)
- Hoensbroek, van 1932 tot oktober 1934
- Heerlen, De Savornin Lohmanlaan, van oktober 1934 tot november 1935
- Driehuis, vanaf november 1935
- Tilburg, omstreeks juni 1944 (ondergedoken)
- Zaandam, J.A. Laanweg 26, omstreeks 1947 tot 1958
- Enschede, De Ruyterplein 2, vanaf 1958 (nog in 1964)
- Enschede, Heeckerenlaan 11, tot 1965
- Rotterdam, Ringvaartweg 134, van 1965 tot november 1974
- Schoorl, vanaf november 1974
ridderorden
- Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 13 april 1965
- Grootofficier in de Orde van Oranje-Nassau, 31 oktober 1974
overige onderscheidingen en prijzen
- ereburger van Zaandam, 1958
- ereburger van Enschede, april 1965
- ereburger van New Orleans, augustus 1969
- gouden Wolfert van Borselenpenning, gemeente Rotterdam, oktober 1974
- ereburger van Kiriath Gat (Israël)
verenigingen, sociëteiten, genootschappen etc.
- lid NBAS (Nederlandsche Bond van Abstinent Studenten)
- lid NVB (Nederlandse Volksbeweging), van mei 1945 tot 1946
Publicaties van/over
lijst van publicaties
- "Nieuwe Koers" (brochure, 1943)
- "De vormgeving van het Socialisme en de Jongeren" (brochure, 1944)
- "'Hier: de Partij van de Arbeid' (1946)", in: J. Bank en S. Temming, "Van brede visie tot smalle marge. Acht prominenten over de SDAP en de PvdA" (1981)
literatuur/documentatie
- H. van Hulst, "Dat was dan dat" (herinneringen aan Thomassen, 1974)
- H. Wiedijk, "In vuur en vlam!; Wim Thomassen, geïnspireerd organisator van de Partij van de Arbeid" (laatste hoofdstuk door Thomassen zelf geschreven (1992))
- J. Rogier, "Een zondagskind in de politiek", pp. 125-140
- D. Hillenius, "Burgemeester met grote dadendrang. In memoriam: Wim Thomassen", in: VNG-Magazine, 25 (juni 2001)
- H. de Lange, "Het partij-apparaat vond hij te steriel. In memoriam: Wim Thomassen 1909-2001", Trouw, 19 juni 2001
- Wie is dat? 1956
Familie/gezin
huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd te Alkmaar, 28 december 1932
echtgeno(o)t(e)/partner
A.N. Lind, Anna Nelly (An)
kinderen
2 dochters en 3 zoons
vader
C. Thomassen, Cornelis (Kees)
geboorteplaats en/of -datum
Texel, 24 januari 1872
beroep vader
hoofdonderwijzer
moeder
A.J. Kramer, Anna Jacquette
geboorteplaats en/of -datum
Oegstgeest, 26 oktober 1876
beroep moeder
onderwijzeres
broers en zusters
2 broers (zelf de middelste zoon)
beroep grootvader (vaderskant)
vuurtorenwachter, later boer
