Mr. C. Pijnacker Hordijk

foto Mr. C. Pijnacker Hordijkvergrootglas

Rechtskundige, die al kort na zijn studie hoogleraar staatsrecht en Romeins recht werd in Amsterdam. Enige jaren later hoogleraar oud-vaderlands recht in Utrecht. In het kabinet-Van Lynden van Sandenburg volgde hij op 34-jarige leeftijd Six op als minister van Binnenlandse Zaken. De Kamer dwarsboomde zijn plannen tot censusverlaging. Nadien Gouverneur-Generaal en Eerste Kamerlid. Leidde enkele staatscommissies.

liberaal
in de periode 1882-1902: lid Eerste Kamer, minister, Gouverneur-Generaal van Nederlands-Indië, Commissaris van de Koning(in)

voornaam

Cornelis

personalia

geboorteplaats en -datum
Drumpt (gem. Wadenoijen, Gld.), 13 april 1847

overlijdensplaats en -datum
Haarlem, 3 september 1908

levensbeschouwing
Nederlands Hervormd

partij/stroming

stroming(en)
liberaal

hoofdfuncties en beroepen

  • advocaat te Rotterdam, van 1873 tot 1874
  • hoogleraar Romeins staatsrecht, Atheneum Illustre te Amsterdam, van 4 maart 1874 tot 15 oktober 1877
  • hoogleraar burgerlijk recht en rechtsgeschiedenis, Gemeentelijke Universiteit te Amsterdam, van 15 oktober 1877 tot 1 september 1881
  • hoogleraar oud-vaderlands recht en zijn geschiedenis, Rijksuniversiteit Utrecht, van 1 september 1881 tot 10 februari 1882 (benoemd bij K.B. van 1 maart 1881)
  • minister van Binnenlandse Zaken, van 11 februari 1882 tot 22 april 1883
  • ambteloos, van 22 april 1883 tot 1 juli 1885
  • Commissaris des Konings in Drenthe, van 1 juli 1885 tot 1 augustus 1888 (benoemd bij K.B. van 19 juni 1885)
  • Gouverneur-Generaal van Nederlandsch-Indië, van 1 september 1888 tot 17 oktober 1893 (benoemd bij K.B. van 19 juni 1888)
  • lid Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 16 mei 1894 tot 17 september 1902 (voor Zuid-Holland)

partijpolitieke functies

  • voorzitter kiesvereniging "Burgerplicht" te Amsterdam

nevenfuncties

  • voorzitter plaatselijke schoolcommissie te Amsterdam, vanaf 2 september 1878
  • lid plaatselijke commissie voor het middelbaar onderwijs te 's-Gravenhage, van 27 november 1883 tot 9 juli 1885
  • lid College van Curatoren Hogeschool te Groningen, van 1 oktober 1885 tot 1 augustus 1888
  • lid hoofdbestuur Maatschappij tot Nut van 't Algemeen, omstreeks 1888
  • voorzitter college van regenten, Rijkswerkinrichtingen te Veenhuizen, nrs. 1, 2 en 3, van maart 1887 tot 18 juli 1888
  • voorzitter Indisch Genootschap, van 1895 tot 1903
  • voorzitter Staatscommissie voor de werknemersverzekering, van 1895 tot 1898
  • lid bestuur Vereeniging tot uitgaaf der bronnen van het oude vaderlandsche recht, omstreeks 1901
  • voorzitter KIvTLV (Koninklijk Instituut voor Taal-, Land- en Volkenkunde), omstreeks 1901
  • voorzitter bestuur Maatschappij ter bevordering van het natuurkundig onderzoek der Nederlandsche koloniën, omstreeks 1901
  • voorzitter Staatscommissie voor advies behandeling krankzinnige misdadigers, van 13 september 1902 tot 8 september 1904
  • lid College van Curatoren Rijksuniversiteit Leiden, van 1 november 1902 tot 3 september 1908
  • lid Staatscommissie inzake reorganisatie van het onderwijs (Ineenschakelingscommissie-Woltjer), van 21 maart 1903 tot 25 april 1910
  • lid commissie voor de uitgave van 's Rijks Geschiedkundige Publikatiën
  • voorzitter College van Curatoren Gemeente-instelling van onderwijs in de taal-, land- en volkenkunde van Nederlandsch-Indië te Delft
  • voorzitter Staatscommissie wetgeving registratiebelasting en hypotheekrechten, vanaf 28 september 1906

comités van aanbeveling, erefuncties etc.
erelid Indisch Genootschap, vanaf 1903

opleiding

voortgezet onderwijs
  • gymnasium te Deventer
  • gymnasium te Zaltbommel
  • privéonderwijs

academische studie
  • Romeins en hedendaags recht (gepromoveerd op stellingen), Hogeschool te Utrecht, van 17 oktober 1864 tot 28 november 1873

activiteiten

als parlementariër
  • Sprak in de Eerste Kamer vooral over binnenlandse zaken en Indische aangelegenheden
  • Interpelleerde in 1894 minister Van Dedem over de expeditie naar Lombok
  • Stemde in 1901 tegen de ontwerp-Woningwet

als bewindspersoon
  • Diende in 1882 een wetsvoorstel in tot verlaging van de census, waardoor het aantal kiezers met ca. 20.000 zou worden uitgebreid. De hoogste categorie van de census (f 60,-) zou alleen nog gelden in Amsterdam, Rotterdam en 's-Gravenhage. Het voorstel werd in 1883 ingetrokken na het uitbrengen van verslag door de commissie van rapporteurs.

wetenswaardigheden

uit de privésfeer
  • Promoveerde bij prof. B.J. Lintelo baron de Geer van Jutphaas
  • Oprichter van het Instituut Colonial International
  • Zijn vader was arts te Drumpt en te Tiel

verkiezingen
  • Was in 1884 bij de algemene verkiezingen verliezend liberaal kandidaat in het district Tiel

woonplaats(en)/adres(sen)
  • Utrecht, tot 1873
  • Rotterdam, van 1873 tot 1874
  • Amsterdam, vanaf 1874
  • Ned.-Indië, van 1888 tot november 1893
  • 's-Gravenhage, van 1893 tot 1906
  • Haarlem, van 1906 tot 3 september 1908

ridderorden
  • Commandeur in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 10 mei 1889
  • Grootofficier in de Orde van Oranje-Nassau

verenigingen, sociëteiten, genootschappen etc.
rector Utrechtsch Studentencorps te Utrecht (gedurende 2 jaar)

publicaties/bronnen

publicaties
  • "De taak van den beoefenaar der Nederlandsche rechtsgeschiedenis" (oratie, 1881)
  • Voor publicaties van zijn hand zie: NNBW, deel IV

literatuur/documentatie
  • M.A. van Rhede van der Kloot, "Gouverneurs-Generaal en Commissarissen-Generaal van Nederlandsch-Indië 1610-1888" (1891)
  • Nieuw Nederlandsch Biografisch Woordenboek, deel IV, 1102
  • Ned. Patriciaat, 1942

Biografisch Woordenboek(en)
biografie opgenomen in het Nieuw Nederlandsch Biografisch Woordenboek

publicaties over en van letterkundigen
gegevens uit de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren

archivalia via site Nationaal Archief
vindplaatsen en beschrijvingen verzameld door het Nationaal Archief

familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd te Utrecht, 18 december 1870

echtgeno(o)t(e)/partner
Th.E. Bijnkershoek van der Koog, Theodora Esther

kinderen
1 zoon en 2 dochters (zoon op 7-jarige leeftijd overleden)

vader
Dr. A. Pijnacker Hordijk, Abraham

geboorteplaats en/of -datum
Naaldwijk, 9 februari 1809

moeder
G.J. van Wijk, Geertruida Johanna

geboorteplaats en/of -datum
Kerk-Avezaath, 8 februari 1810

beroep grootvader (vaderskant)
burgemeester van Naaldwijk

beroep grootvader (moederskant)
burgemeester

familierelaties

Bovenstaande gegevens zijn ontleend aan het biografisch archief van het Parlementair Documentatiecentrum (PDC) van de Universiteit Leiden en betreffen vooral de periode waarin iemand politiek en bestuurlijk actief is of was.
Aanvullingen en gemotiveerde correcties ontvangt PDC graag. U kunt hiervoor de "reageer-keuze" aan de rechterzijde van deze pagina gebruiken of uw aanvullingen per post sturen naar PDC, antwoordnummer 10801, 2501 BW Den Haag of per email aan info@biografieen.com.