Mr. F.M.A. (Frans) Schokking

foto Mr. F.M.A. (Frans) Schokkingvergrootglas

Burgemeester van Den Haag, die vanwege een affaire tijdens de bezetting in 1956 aftrad. Was een zoon van de CHU-voorman J. Schokking en werd na een ambtelijke loopbaan in 1938 burgemeester van 's-Gravenzande. Na zijn gedwongen vertrek in 1942 benoemd tot waarnemend burgemeester van Hazerswoude. Bood in die functie onvoldoende bescherming aan het Joodse onderduikersgezin Pinto, waardoor dat werd gedeporteerd. Als reden gaf hij op dat hij een provocatie van de Duitsers vermoedde. Toonde zich overigens tijdens de bezetting een goede vaderlander en keerde na de oorlog terug als burgemeester, eerst van Alphen aan den Rijn en in 1949 van Den Haag. Werd als burgemeester ondanks zijn regenteske instelling gewaardeerd als bekwaam en beminnelijk bestuurder. De door het Haagsch Dagblad in 1955 opgerakelde affaire-Pinto leidde, ondanks een ontlastend onderzoek, tot zijn ontslagname in 1956.

in de periode 1949-1956: burgemeester van 's-Gravenhage

voornamen (roepnaam)

François Marie Anne (Frans)

personalia

geboorteplaats en -datum
Dordrecht, 5 mei 1908

overlijdensplaats en -datum
's-Gravenhage, 1 augustus 1990

levensbeschouwing
Hervormd

partij/stroming

partij(en)
CHU (Christelijk Historische Unie)

hoofdfuncties/beroepen

  • tijdelijk ambtenaar Landbouw-Crisisbureau, ministerie van Economische Zaken en Landbouw, van 1933 tot 1934
  • secretaris Commissie van Advies, bedoeld in het Crisis-Organisatiebesluit van 1933, van april 1934 tot 16 januari 1938 (tevens secretaris van twee andere commissies inzake de Landbouw-Crisiswet)
  • burgemeester van 's-Gravenzande, van 16 januari 1938 tot 15 augustus 1942 (ontslagen door de Duitsers)
  • waarnemend burgemeester van Hazerswoude, van 15 augustus 1942 tot 1 juni 1945
  • burgemeester van 's-Gravenzande, van 1 juni 1945 tot 11 november 1946
  • burgemeester van Alphen aan den Rijn, van 11 november 1946 tot 1 november 1949
  • burgemeester van 's-Gravenhage, van 1 november 1949 tot 1 augustus 1956
  • dijkgraaf Hoogheemraadschap Rijnland, van 16 september 1957 tot 1 januari 1974

opleiding

voortgezet onderwijs
  • gymnasium te Leiden

academische studie
  • Nederlands recht: publiekrecht, Rijksuniversiteit Leiden, van september 1927 tot 17 februari 1933

wetenswaardigheden

algemeen
  • Gaf in 1942 opdracht aan een betrouwbare veldwachter de opdracht te onderzoeken of de joodse familie Pinto echte onderduikers waren; de familie zou als dat het geval was in de gelegenheid worden gesteld te vluchten. Schokking vermoedde dat een eerder verzoek van Pinto om in Hazerswoude te mogen blijven een provocatie was geweest. Omdat de agent werd vergezeld door een 'onbetrouwbare' collega, werd de familie Pinto opgepakt; het gezin kwam later om (de vader in Nederland, de moeder en dochter in Auschwitz).
  • Schokking herbergde zelf tijdens de oorlog verschillende onderduikers
  • Het optreden van Schokking ten aanzien van de familie Pinto werd na de oorlog door drie zuiveringscommissies niet veroordeeld.
  • In 1955 werd de affaire-Pinto door het Haagsch Dagblad opnieuw opgerakeld. Na een onderzoek door een commissie-Donner en een Tweede Kamerdebat werd geoordeeld dat Schokking kon aanblijven. Schokking nam in juli 1956 echter vrijwillig ontslag, wat hem bij K.B. van 24 juli 1956, nr. 71 eervol werd verleend.

woonplaats(en)/adres(sen)
  • 's-Gravenhage, van 1949 tot 1959
  • Leiden, Rapenburg, van 1959 tot 1974
  • 's-Gravenhage, vanaf 1974

publicaties/bronnen

literatuur/documentatie
L.J. Giebels, "Schokking, François Marie Anne (1908-1990)", in: Biografisch Woordenboek van Nederland, deel VI (elektronische versie)

Biografisch Woordenboek(en)
biografie opgenomen in het Biografisch Woordenboek van Nederland

familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd, 14 mei 1938

echtgeno(o)t(e)/partner
C.C.F. Metelerkamp, Catharina Cornelie Françoise

kinderen
kinderloos

stief-, pleeg- en/of adoptiefkinderen
1 pleegzoon

vader
Mr. J. Schokking, Jan

geboorteplaats en/of -datum
Amsterdam, 10 mei 1864

moeder
A.S.C. Metelerkamp, Adriana Susanna Claudine

geboorteplaats en/of -datum
Wormerveer, 14 december 1874

broers en zusters
3 broers (zelf de jongste)

familierelaties

Op bovenstaande tekst en gegevens zijn auteursrechten van PDC van toepassing; overname, in welke vorm dan ook, is zonder expliciete goedkeuring niet toegestaan. Ook de afbeeldingen zijn niet rechtenvrij.

De biografieën betreffen vooral de periode waarin iemand politiek en bestuurlijk actief is of was. PDC ontvangt graag gemotiveerde aanvullingen of correcties.