Dr. G.J. (Hans) Wijers

foto Dr. G.J. (Hans) Wijersvergrootglas

Ambiteuze management-consultant, die als D66'er een succesvol minister van Economische Zaken was in het eerste kabinet-Kok. Verantwoordelijk voor de verruiming van de winkeltijden en voor het besluit (op termijn) de kerncentrales Borsele en Dodewaard te sluiten. Meer strateeg dan politicus. Weigerde in 1998 na vier jaren ministerschap het lijsttrekkerschap van D66, omdat hij voorrang wilde geven aan zijn gezin en trok zich terug uit de politiek. Vervolgde daarna zijn carrière in het bedrijfsleven als topman van Akzo Nobel. Sinds 2012 is hij voorzitter van Natuurmonumenten. Pragmatisch en sociaal vaardig man, die als minister soms Haagse rituelen doorbrak.

D66
in de periode 1994-1998: minister

voornamen (roepnaam)

Gerardus Johannes (Hans)

personalia

geboorteplaats en -datum
Oostburg, 11 januari 1951

partij/stroming

partij(en)
  • D'66 (Democraten 1966), van 1976 tot 15 juni 1985 (partijnaam gewijzigd)
  • D66 (Democraten 66)

hoofdfuncties en beroepen

  • docent economie, faculteit sociale wetenschappen, Erasmus Universiteit Rotterdam
  • ambtenaar directoraat coördinatie werkgelegenheidsbeleid, ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, van 1982 tot 1984
  • organisatie-adviseur, Bureau "Bakkenist, Spits & Co.", van 1985 tot 1987
  • vennoot organisatie-adviesbureau "Horringa & De Koning", van 1987 tot augustus 1994
  • minister van Economische Zaken, van 22 augustus 1994 tot 3 augustus 1998
  • minister van Financiën ad interim, van 4 juni 1996 tot 26 juni 1996 (verving de in het ziekenhuis opgenomen minister Zalm)
  • senior vicepresident BCG (The Boston Consulting Group), van januari 1999 tot mei 2002
  • lid Raad van Bestuur verf- en chemieconcern "AkzoNobel", van 1 oktober 2002 tot 1 mei 2003
  • voorzitter Raad van Bestuur verf- en chemieconcern "AkzoNobel", van 1 mei 2003 tot 1 mei 2012

activiteiten

als bewindspersoon (beleidsmatig)
  • Bracht in 1994 samen met minister Sorgdrager een plan van aanpak uit over het project 'Marktwerking, deregulering en wetgevingskwaliteit' (MDW). Dit project, onder leiding van een ministeriële commissie, moet de economische dynamiek versterken, onder meer door deregulering, vereenvoudiging van regels en door verbetering van de kwaliteit van de wetgeving. (24.036)
  • Bracht in 1995 samen met minister De Boer een partiële herziening van de Planologische Kernbeslissing Waddenzee in verband met mijnbouwactiviteiten tot stand. Vanwege het eindigen van een in 1984 overeengekomen moratorium op gaswinning zijn nieuwe afspraken gemaakt met mijnbouwmaatschappijen. Opsporing van gas blijft verboden voorzover niet vooraf duidelijk is dat winning van dat gas buiten de Waddenzee kan plaatsvinden. Een volledig verbod op opsporing en winning wordt bestuurlijk en financieel onhaalbaar geacht. (23.546)
  • Bracht in 1995 de derde Energienota uit. Hierin wordt de doelstelling geformuleerd dat in 2020 het percentage energie uit duurzame bronnen in Nederland moet worden verhoogd van één naar tien procent. Hiermee moet worden voorkomen dat ons land (en andere Europese landen) erg afhankelijk is van een beperkt aantal energieleverende landen. Daarnaast hebben fossiele brandstoffen nadelige gevolgen voor het milieu, wat tot klimaatproblemen kan leiden. (24.525)
  • Was in 1996 nauw betrokken bij de (mislukte) pogingen om vliegtuigfabriek Fokker (sinds 1993 onderdeel van DASA) van de ondergang te redden. Trachtte onder meer Fokker onder te brengen in een Europees consortium van vliegtuigbouwers (British Aerospace, Aerospatiale en Alenia). Wilde niet verder gaan dan een bedrag van f 500 miljoen aan steun, daar waar DASA f. 1,3 miljard vroeg.
  • Bracht in 1996 de beleidsbrief Structuurverandering elektriciteitssector uit over de hoofdlijnen van een nieuwe Elektriciteitswet. Hierin zal zowel de marktwerking als het nutskarakter een plaats krijgen. (25.097)
  • Was in 1997 verantwoordelijk voor het besluit om de kerncentrale in Borsele op termijn te sluiten (24.694)
  • Bracht in 1997 het Actieprogramma Duurzame energie 1997-2000 uit. Hierin wordt uiteengezet hoe de doelstelling over duurzaam energiegebruik in de Derde Energienota moet worden gerealiseerd. Dit moet worden bereikt door verbetering van de prijs-prestatieverhouding voor duurzame energiebronnen (onder meer door fiscale maatregelen) en door technologische vernieuwingen. Er komt meer geld voor onderzoek en ontwikkeling. Fiscale maatregelen moeten ook zorgen voor een groter marktaandeel. Ruimtelijke inpassing van bijvoorbeeld windturbines moet eenvoudiger worden. (25.276)
  • Besloot in 1997 samen met minister Sorgdrager tot een 'nationale hersteloperatie' om een verzuim tegen de EG-regels goed te maken. Op grond van het zgn. Securitel-arrest door het Europese Hof van Justitie bleek dat - net als in veel andere Europese landen - honderden wettelijke regels formeel niet van kracht waren, omdat de in 1983 ingevoerde Europese meldingsplicht was verzuimd. Via spoedwetgeving werden deze wetten alsnog genotificeerd. (25.389)
  • Leidde in februari 1998 een handelsmissie naar China

als bewindspersoon (wetgeving)
  • Bracht in 1994 een wijziging van de Wet economische mededinging in het Staatsblad (Stb. 801). Een aantal knelpunten wordt daarbij weggenomen. Onder meer wordt de werkingssfeer van de wet uitgebreid tot alle vrije-beroepsbeoefenaren en de opschortende werking van rechtswege komt in bepaalde gevallen te vervallen. Het wetsvoorstel was in 1993 ingediend en in 1994 in de Tweede Kamer verdedigd door staatssecretaris Van Rooy. (23.306)
  • Bracht in 1995 de Wet tot intrekking van de Vestigingswet detailhandel (Stb. 607) tot stand. De detailhandel wordt hierdoor onder de werking van de Vestigingswet bedrijven 1954 gebracht. Doel hiervan is vermindering van vestigingseisen. (23.963)
  • Bracht in 1995 met minister De Boer en staatssecretaris Vermeend de wet invoering regulerende energieheffing ('ecotax') (Stb. 662) tot stand. Een extra belasting op aardgas, elektriciteit en minerale oliën moet energiebesparing bevorderen en zo bijdragen aan de vermindering van de uitstoot van kooldioxide. (24.250)
  • Bracht in 1996 samen met minister Zalm de Wet Fonds Economische Structuurversterking (Stb. 51) tot stand. De wet regelt instelling van een begrotingsfonds ter financiering van investeringsprojecten van nationaal belang om de economische structuur te versterken. Als voeding van het fonds worden onder meer aardgasbaten en opbrengsten van verkoop van staatsaandelen gebruikt. Te financieren doelen zijn onder meer investeringsprojecten in de infrastructuur en technologie-, telecommunicatie- en kennisinfrastructuur. Via een in 1995 ingediende novelle werden aan de te financieren projecten toegevoegd bodemsanering en het realiseren van de ecologische hoofdstructuur. (23.002, 24.146)
  • Bracht in 1996 de Winkeltijdenwet (Stb. 182) tot stand, waardoor ondernemers de mogelijkheid krijgen zelf de openingstijden te bepalen. Er is alleen een verplichte sluiting tussen 22.00 uur en 06.00 uur (maar afwijking hiervan is mogelijk). Openstelling op zon- en feestdagen wordt mogelijk, binnen door bij gemeentelijke verordening te stellen grenzen. De Winkelsluitingswet 1976 wordt ingetrokken. (24.226)
  • Bracht in 1996 de Wet energiedistributie (Stb. 642) tot stand, die regels bevat over de distributie van gas, warmte en elektriciteit. Er kunnen verplichtingen worden opgelegd ten aanzien van de aansluiting en levering. Het wetsvoorstel was in 1991 ingediend door minister Andriessen. (22.160)
  • Bracht in 1997 een nieuwe Mededingingswet (Stb. 242) tot stand. Het misbruiksysteem wordt vervangen door een algemeen verbod op kartels. Misbruik van economische machtsposities wordt verboden. Er komt een Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa) die toezicht houdt op naleving van de wet. (24.707)
  • Bracht in 1998 een nieuwe Elektriciteitswet (Stb. 427) ter vervanging van de Elektriciteitswet 1989 tot stand. Afnemers van elektriciteit krijgen (op termijn) de vrijheid in de keuze van leverancier en de elektriciteitsmarkt wordt geliberaliseerd; ook buitenlandse leveranciers krijgen toegang tot de Nederlandse elektriciteitsmarkt. (25.621)

wetenswaardigheden

uit de privésfeer
  • Zijn echtgenote is gynaecologe
  • Zijn vader was technisch bedrijfsleider

publicaties/bronnen

publicaties
"Industriepolitiek; een onderzoek naar de vormgeving van het overheidsbeleid gericht op industriële sectoren" (dissertatie, 1982)

literatuur/documentatie
  • "Hans Wijers. De vertolker van Paars Gedachtengoed", Het Financieele Dagblad, 20 juni 1998
  • Toof Brader en Marja Vuijsje, "Haagse portretten. Tweede-Kamerleden, ministers, staatssecretarissen" (1995)

uitgebreide versie

uitgebreide versie
Van deze pagina bestaat een uitgebreide versie met partijpolitieke functies, maatschappelijke nevenfuncties, opleiding, wetenswaardigheden etc. Laat het ons weten als u daar belangstelling voor heeft. reageer

Bovenstaande gegevens zijn ontleend aan het biografisch archief van het Parlementair Documentatiecentrum (PDC) van de Universiteit Leiden en betreffen vooral de periode waarin iemand politiek en bestuurlijk actief is of was.
Aanvullingen en gemotiveerde correcties ontvangt PDC graag. U kunt hiervoor de "reageer-keuze" aan de rechterzijde van deze pagina gebruiken of uw aanvullingen per post sturen naar PDC, antwoordnummer 10801, 2501 BW Den Haag of per email aan info@biografieen.com.