Drs. E.H.Th.M. (Ed) Nijpels

foto Drs. E.H.Th.M. (Ed) Nijpelsvergrootglas VVD-politicus uit Bergen op Zoom, die een turbulente politieke loopbaan kende. Werd in 1982 door Wiegel als 32-jarige naar voren geschoven als zijn opvolger na nog slechts vijf jaar Kamerlid te zijn geweest. Behaalde vervolgens in 1982 een uitstekend verkiezingsresultaat, hetgeen resulteerde in de vorming van het kabinet-Lubbers/Van Aardenne. Bedenker van het strategisch monisme, waarbij de band tussen fractie en ministers heel hecht was. Kreeg tijdens die kabinetsperiode te maken met diverse affaires en werd na de nederlaag van 1986 als leider vervangen. Werd in het tweede kabinet-Lubbers wel minister van VROM en kreeg in die functie waardering voor zijn milieubeleid. Nadien bleef hij bestuurlijk actief onder meer als burgemeester van Breda en Commissaris van de Koningin in Friesland. Was later bestuursvoorzitter van het ABP.

VVD
in de periode 1977-2008: lid Tweede Kamer, fractievoorzitter TK, minister, Commissaris van de Koning(in)

voornamen (roepnaam)

Eduardus Hermannus Theresia Maria (Ed)

personalia

geboorteplaats en -datum
Den Helder, 1 april 1950

levensbeschouwing
Rooms-Katholiek

partij/stroming

partij(en)
VVD (Volkspartij voor Vrijheid en Democratie), vanaf 1968

hoofdfuncties en beroepen

  • leraar maatschappijleer, R.K. "Sint Gertrudis Lyceum" te Roosendaal, van 1972 tot 1977
  • lid gemeenteraad van Bergen op Zoom, van september 1976 tot mei 1982
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 8 juni 1977 tot 14 juli 1986
  • fractievoorzitter VVD Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 20 april 1982 tot 9 juli 1986
  • minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer, van 14 juli 1986 tot 7 november 1989
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 14 september 1989 tot 4 april 1990
  • burgemeester van Breda, van 1 april 1990 tot 1 juli 1995
  • voorzitter Raad van Bestuur N.V. "De Twaalf Provinciën Landelijke Arbodienst", van 1 juli 1995 tot 1 januari 1999
  • Commissaris van de Koningin in Friesland, van 1 januari 1999 tot 1 mei 2008
  • voorzitter ONRI, Nederlandse brancheorganisatie voor advies- en ingenieursbureaus, vanaf 1 mei 2008 (twee dagen per week)
  • voorzitter bestuur ABP (Algemeen Burgerlijk Pensioenfonds), van 1 augustus 2009 tot maart 2010

activiteiten

als parlementariër
  • Was voor hij fractievoorzitter werd onder meer woordvoerder justitie (m.n. familierecht en jeugdigen) van zijn fractie. Hield zich ook bezig met politiezaken, minderheden, rampenbestrijding en sociale zaken (arbeidsomstandigheden, arbeidsvoorziening). Was in 1981 woordvoerder bij de behandeling van het wetsvoorstel inzake de Nationale Ombudsman.

opvallend stemgedrag
  • Behoorde in 1981 tot de elf leden van zijn fractie die tegen een (aangenomen) motie-Van der Hek/Ter Beek stemden over het niet leveren van ontwerpen en/of onderdelen ten behoeve van kerncentrales aan Taiwan

als bewindspersoon (beleidsmatig)
  • Bracht in 1987 samen met minister Smit-Kroes een notitie uit over fosfaatbeperkende maatregelen voor de Nederlandse oppervlaktewateren. Er komt onder meer een convenant met de wasmiddelenfabrikanten over beperking van het gebruik van fosfaten. (20.342)
  • Sloot in januari 1988 een convenant met de fabrikanten van spuitbussen over het terugdringen van het gebruik van drijfgassen en bracht later dat jaar de notitie chloorfluorkoolwaterstoffen (cfk's) uit
  • Bracht in maart 1988 de Vierde Nota Ruimtelijke Ordening uit. Ruimtelijke kwaliteit wordt voorop gesteld. Nederland moet de specifieke voordelen van de overzichtelijke stedelijke structuren uitbuiten in de internationale concurrentie. Er wordt onder andere aandacht besteed aan de groeikansen van Schiphol. De mainports (Rotterdam en Schiphol) moeten via achterlandverbindingen via weg, water, rail en buis kansen krijgen zich te ontplooien. Het economische kerngebied van de Randstad moet worden uitgebreid tot de steden in Noord-Brabant en Midden-Gelderland. Er komen nieuwe woningbouwlocaties om aan de vraag naar woningen te voldoen. (20.490)
  • Bood in december 1988 de nationale milieuverkenning "Zorgen voor Morgen" aan de Tweede Kamer aan. Hierin wordt de toestand van het milieu beschreven, met het oog op de voorbereiding van het Nationaal Milieubeleidsplan. De verkenning leidde tot een versterkte aandacht voor het milieu. (20.800)
  • Bracht in december 1988 de Structuurschets voor de landelijke en stedelijke gebieden uit, waarin de Structuurschets landelijke gebieden uit 1983 en de Structuurschets voor de stedelijke gebieden uit 1985 zijn geïntegreerd. Die integratie vond zonder materiële beleidswijzigingen plaats, maar er heeft wel actualisering plaatsgevonden. (20.969)
  • Bracht in 1989 de Nota Kernongevallenbestrijding uit, waarin het Nationaal Plan voor de Kernongevallenbestrijding in operationele zin wordt uitgewerkt. (21.015)
  • Bracht in mei 1989 het (eerste) Nationaal Milieubeleidsplan (NMP) uit. Hierin staat een analyse van de milieuproblematiek op lokaal, regionaal en mondiaal niveau. De veroorzakers van milieuverontreiniging worden verantwoordelijk gesteld voor het oplossen daarvan. Met doelgroepen, zoals het bedrijfsleven, worden taakstellingen afgesproken. Het streven naar duurzame ontwikkeling wordt hoofddoelstelling van het milieubeleid. (21.137)
  • Wist in 1989 overeenstemming te bereiken in EG-verband over het door een beperkt belastingvoordeel bevorderen van het bezit van schonere auto's
  • Bracht in 1989 samen met minister Braks het Bestrijdingsplan Verzuring uit (18.225)

als bewindspersoon (wetgeving)
  • Bracht in 1986 samen met minister Braks de Meststoffenwet (Stb. 133) tot stand, waardoor boeren onder meer verplicht worden een mestboekhouding bij te houden, de particuliere mestbanken een wettelijk kader krijgen en de overheid instrumenten krijgt om het mestoverschot terug te dringen. (20.967)
  • Bracht in 1987 samen met onder anderen minister Brinkman de Wet op de Architectentitel (Stb. 347) tot stand. De wet beschermt de titels architect, stedebouwkundige en tuin- en landschapsarchitect. Het wetsvoorstel was in 1980 ingediend door de ministers Gardeniers en Beelaerts van Blokland. (16.191)
  • Bracht in 1988 een wet (Stb. 427) tot Goedkeuring van het Verdrag van Wenen ter bescherming van de ozonlaag tot stand. (20.215)

wetenswaardigheden

niet-aanvaarde politieke functies
  • lid Europees Parlement, juli 1984 (gekozen met voorkeurstemmen, benoeming niet aanvaard)

woonplaats
Langweer (Frl.)

publicaties/bronnen

literatuur/documentatie
  • F.L.M. Lafort, "E.H.T.M. Nijpels - De wet van de remmende voorsprong", in: W.J.A. van den Berg e.a. (red.), "Kopstukken van de VVD. 16 Biografische schetsen" (1988), 190
  • H. Visser, "Wie is Wie in de Tweede Kamer?" (1983)

uitgebreide versie

uitgebreide versie
Van deze pagina bestaat een uitgebreide versie met partijpolitieke functies, maatschappelijke nevenfuncties, opleiding, wetenswaardigheden etc. Laat het ons weten als u daar belangstelling voor heeft. reageer

Bovenstaande gegevens zijn ontleend aan het biografisch archief van het Parlementair Documentatiecentrum (PDC) van de Universiteit Leiden en betreffen vooral de periode waarin iemand politiek en bestuurlijk actief is of was.
Aanvullingen en gemotiveerde correcties ontvangt PDC graag. U kunt hiervoor de "reageer-keuze" aan de rechterzijde van deze pagina gebruiken of uw aanvullingen per post sturen naar PDC, antwoordnummer 10801, 2501 BW Den Haag of per email aan info@biografieen.com.