E.G. (Erica) Terpstra

Foto E.G. (Erica) Terpstra Zeer populaire VVD-politica. Was in de jaren zestig een topzwemster, die onder meer medailles won op de Olympische Spelen van 1964. Haar bekendheid werd nog vergroot door haar panellidmaatschap van een populair tv-spelletje. In 1977 gekozen tot Tweede Kamerlid en woordvoerster voor onder meer ontwikkelingssamenwerking, Antilliaanse zaken, welzijn en volksgezondheid. Zette zich ook zeer in voor gehandicapten. Was bij achtereenvolgende Kamerverkiezingen goed voor vele duizenden voorkeurstemmen. Staatssecretaris van welzijn en sport in het eerste kabinet-Kok. In die functie vaak als overenthousiast supporter aanwezig bij sportwedstrijden. Voerde het persoonsgebonden budget in. Keerde in 1998 terug als Kamerlid, leidde enkele Kamercommissies en was ondervoorzitter van de Kamer. In 2003-2010 voorzitter van NOC*NSF.

VVD
in de periode 1977-2003: lid Tweede Kamer, staatssecretaris

voornamen (roepnaam)

Erica Georgina (Erica)

personalia

geboorteplaats en -datum
's-Gravenhage, 26 mei 1943

partij/stroming

partij(en)
VVD (Volkspartij voor Vrijheid en Democratie)

hoofdfuncties

  • lerares Nederlands aan Chinezen 
  • journaliste: sport en algemeen 
  • freelance medewerkster radio- en t.v.-programma's 
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 8 juni 1977 tot 22 augustus 1994 
  • lid Provinciale Staten van Utrecht, van 28 april 1987 tot 15 april 1991 
  • staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (belast met welzijn, gehandicapten-, jeugd- en ouderenbeleid, minderheden en sport; vanaf 1 maart 1995 tevens voedselkwaliteit), van 22 augustus 1994 tot 3 augustus 1998 
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 19 mei 1998 tot 15 december 2003 
  • voorzitter NOC*NSF, van 18 november 2003 tot 18 mei 2010 
  • medeprocucer en presentator tv-programma "Erica op reis" (Omroep Max), vanaf 2011 

partijpolitieke functies

overzicht
  • erelid VVD, vanaf 28 november 2003 

vorige
  • lid bestuur VVD-vrouwen in Zuid-Holland 

nevenfuncties

huidige
  • lid bestuur International Foundation for the Olympic Truce, Olympia (Griekenland) 
  • lid bestuur Hollandse Haringpartij 
  • lid curatorium VNO-NCW, vanaf september 2005 
  • lid Raad van Commissarissen Welten Opleidings- en detacheerbedrijf, vanaf mei 2006 
  • lid Council Olympisch Plan 2028, vanaf september 2009 
  • lid Raad van Toezicht NBTC (Nederlands Bureau voor Toerisme & Congressen), vanaf mei 2010 
  • lid Raad van Commissarissen Coca Cola Nederland B.V. 
  • adviseur Novartis Nederland 
  • lid Intern Advisory Board Dance4Life 
  • lid Raad van Commissarissen Netherlands Institute Genomics 

vorige
  • lid Nationaal Comité Zilveren Regeringsjubileum Koningin Juliana, 1973 
  • voorzitter FSG (Federatie Sport Gehandicapten), van 1976 tot 1982 
  • lid bestuur NFSG (Nationaal Fonds Sport Gehandicapten), van 1978 tot 1982 
  • lid hoofdbestuur Wereldspelen voor Gehandicapten te Assen 
  • lid hoofdbestuur "Vluchtelingen in Nederland" 
  • lid hoofdbestuur NRF (Nationaal Revalidatie Fonds), van 1983 tot 1986 
  • adviseur FSG (Federatie Sport Gehandicapten) 
  • lid bestuur Stichting van Blindheidbestrijding Ontwikkelingslanden, van 1983 tot 1990 
  • lid bestuur Global Committee of Parlementarians on Development and Population, van 1987 tot 1994 
  • lid bestuur Wereldspelen voor gehandicapten 1990 
  • lid hoofdbestuur Global Forum of Spiritual and Parliamentary Leaderson Human Survival 
  • lid Raad van Bestuur Hogeschool Amsterdam, van 1990 tot 1993 
  • adviseur AzG (Artsen zonder Grenzen), van 1991 tot 1994 
  • lid Raad van Toezicht Academisch Ziekenhuis Rotterdam, van 1993 tot 1994 
  • lid bestuur International Green Cross, van 1993 tot 1994 
  • voorzitter Savage Paradise/Stichting ter bevordering van Nederlandse natuurfilms, van 1993 tot 1994 
  • lid bestuur Stichting Kind en Media, vanaf 1998 
  • lid bestuur NOC/NSF belast met internationale zaken, van november 1998 tot november 2003 
  • lid dagelijks bestuur EOC (Europees Olympisch Comité), vanaf november 1998 
  • voorzitter Internationaal Noodfonds Zeezoogdieren Zeehondencrêche Pieterburen (Sea Alarm), vanaf 1999 
  • lid bestuur Global Forum of Spiritual and Parliamentary Leaders on Human Survival, New York 
  • adviseur Stichting Philadelphia 
  • voorzitter Monuta Charity Fund 
  • lid bestuur Amsterdamdinner 
  • voorzitter Nike Juliana Fonds 
  • voorzitter Paul Tensen Fonds 
  • voorzitter Kwaliteit op leeftijd, Geriatrie, Erasmus Universiteit te Rotterdam 
  • voorzitter European Youth Olympic Festival 
  • lid Raad van Toezicht 'Robert-Fleury Stichting', psychiatrisch ziekenhuis 
  • voorzitter Paludanus-prijs 
  • lid jury stimuleringsprijs Zon/Mw 
  • adviseur Tibet Support Group Netherlands 
  • lid bestuur Stichting Nederland-Mongolië 
  • adviseur Novartis Pharma te Arnhem, vanaf juli 2004 
  • lid Ambassadeursnetwerk Besturen, vanaf oktober 2004 (bevorderen van deelname van vrouwen in besturen van maatschappelijke en politieke organisaties) 
  • lid Nationaal Comité 4 en 5 mei, vanaf 1 maart 2005 
  • lid bestuur Pacemaker (voor multiculturele gezondheidszorg) 

afgeleide functies, presidia etc.
  • ondervoorzitter vaste commissie voor Ontwikkelingssamenwerking (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 30 september 1981 tot juli 1986 
  • lid subcommissie uit de vaste commissie voor Volksgezondheid voor onderzoek naar nieuwe religieuze bewegingen (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van februari 1981 tot juni 1984 
  • voorzitter bijzondere commissie voor het Rapport 'Nieuwe religieuze bewegingen' (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 16 april 1985 tot oktober 1986 
  • plaatsvervangend lid Presidium (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 17 mei 1994 tot 22 augustus 1994 
  • lid Presidium (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 1 september 1998 tot 10 december 2003 (vijfde ondervoorzitter) 
  • voorzitter vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 22 september 1998 tot 25 september 2002 
  • voorzitter tijdelijke commissie biotechnologie (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 1 februari 2001 tot maart 2002 
  • voorzitter vaste commissie voor Europese Zaken (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 25 september 2002 tot 18 maart 2003 
  • voorzitter vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 18 maart 2003 tot 15 december 2003 

erefuncties, comité's van aanbeveling etc.
  • ambassadeur Stichting World Transplant Games Nederland 
  • erlid NOC*NSF, vanaf 18 mei 2010 
  • ambassadeur LilianeFonds 

opleiding

voortgezet onderwijs
  • gymnasium-b, Openbaar "Grotius Lyceum" te 's-Gravenhage 

academische studie
  • sinologie (niet voltooid), Rijksuniversiteit Leiden, van 1962 tot 1966 

activiteiten

als parlementariër
  • Hield zich in de periode 1977-1994 vooral bezig met ontwikkelingssamenwerking, milieuhygiëne, Antilliaanse Zaken, welzijnsbeleid en volksgezondheid 
  • Hield zich in de periode 1998-2003 vooral bezig met volksgezondheid, sociale zaken en ontwikkelingssamenwerking 

opvallend stemgedrag
  • In 1979 stemden zij, De Korte en Vrijlandt-Krijnen als enigen van hun fractie vóór moties van J.N. Scholten die vroegen om een actievere rol van de regering bij het treffen van sancties tegen Zuid-Afrika 
  • In 1980 stemden zij, Krijnen en Keja als enigen van hun fractie vóór een (aangenomen) motie-Van den Bergh stemde tegen Nederlandse deelname aan het miniwereldkampioenschap voetbal in Uruguay. 
  • Behoorde in 1987 met De Beer en Van Heemskerck Pillis tot de minderheid van de VVD-fractie die vóór het wetsvoorstel Tabakswet stemde 
  • Stemde in 1994 als enige van haar fractie vóór een (verworpen) motie over hertoetsing van het experiment met de stier Herman 
  • Stemde in 2001 als enige van haar fractie vóór een wijziging van de Tabakswet waardoor onder andere een leeftijdsgrens van 18 jaar voor de verkoop werd geïntroduceerd 

takenpakket (bewindspersoon)
  • Was als staatssecretaris belast met aangelegenheden betreffende 1. het welzijnsbeleid, waaronder begrepen het sociaal-cultureel werk, kinderopvang, homo- en lesbisch emancipatiebeleid; 2. het jeugdbeleid; 3. het ouderenbeleid; 4. het gehandicaptenbeleid; 5. het beleid ten aanzien van dak- en thuislozen; 6. het beleid ten aanzien van minderheden, inclusief vluchtelingen; 7. het sportbeleid; 8. het internationale welzijnsbeleid en het internationale volksgezondheidsbeleid, m.u.v. het beleid de Europese Unie rakend. 
  • Werd vanaf 1 maart 1995 tevens belast met 9. het beleid ten aanzien van de herziening van de taakverdeling tussen de ministeries van LNV en VWS op de terreinen van levensmiddelenwetgeving en controle; 10. het beleid ten aanzien van de voeding en de de veiligheid van producten; 11. het beleid ten aanzien van de Inspectie Gezondheidsbescherming en de Veterinaire Inspectie van de Volksgezondheid. 

als bewindspersoon (beleidsmatig)
  • Kondigde in 1995 samen met minister Borst de introductie van het persoonsgebonden budget (PGB) binnen de AWBZ aan. Het PGB moet zorgconsumenten de vrijheid bieden om zelf op basis van kwaliteit, bereikbaarheid en toegankelijkheid keuzes te maken bij het inkopen van zorg. Het PGB is onder meer bedoeld voor volwassenen met een verstandelijke handicap, gezinnen met een gehandicapt kind en voor mensen die speciale vormen van zorg, dienstverlening, begeleiding in de arbeidssituatie, hulpmiddelen of woningaanpassing nodig hebben. (23.904, 13) 
  • Zette in 1996 samen met minister Borst plannen uiteen voor modernisering van de thuiszorg. Het gaat daarbij om verbetering van de marktwerking (concurrentie), grotere doelmatigheid, geïntegreerde financiering van langdurende thuiszorg, een geharmoniseerde (inkomensafhankelijke) eigenbijdrageregeling en het onder de Ziekenfondsverzekering brengen van kortdurende, aan ziekenhuiszorg gerelateerde thuiszorg. Per 1 januari 1997 zal een nieuw systeem van onafhankelijke indicatiestelling in de thuiszorg worden ingevoerd. 
  • Bracht in 1996 de Nota "Wat sport beweegt" uit. Hierin wordt een integrale visie op het sportbeleid uiteengezet. In de nota wordt ingegaan op de maatschappelijke betekenis van sport, het sportaanbod, het topsportklimaat, de rol van vrijwilligers, medische aspecten van sport en op maatschappelijke participatie (allochtonen, jeugd, ouderen, mensen met een beperking). Als doelstellingen worden genoemd: het veilig stellen en zo nodig verbeteren van de kwaliteit van sportbeoefening, versterken van de kwaliteit van de sportinfrastructuur en verbetering van de samenhang van het sportbeleid. Het sportbeleid wordt geplaatst in het algemene welzijnsbeleid dat is gericht op maatschappelijke participatie van individuele burgers en versterking van de sociale cohesie in de samenleving. (25.125) 
  • Bracht in 1997 met minister Borst de Nota "Thuiszorg en zorg thuis, kansen voor de toekomst" en de notitie "Verkenningen Ouderenzorg" uit. Bevorderen van het zo lang mogelijk zelfstandig wonen staat centraal. Daartoe moet de extramurale zorg worden ondersteund, onder andere door zorgcentra in de wijk. Kruiswerk en gezinsverzorging worden geïntegreerd, zowel wat financiering als indicering betreft. (25.351) 

als bewindspersoon (wetgeving)
  • Bracht in 1995 samen met minister Borst de Wet klachtrecht cliënten zorgsector (WKCZ) (Stb. 308) en de Wet medezeggenschap cliënten zorginstellingen (WMCZ) (Stb. 204) tot stand. Hierdoor wordt de rechtspositie van ziekenhuispatiënten en van bewoners van zorginstellingen versterkt. In instellingen komt er een klachtcommissie en een vertrouwenscommissie. De wetsvoorstellen waren in 1991 ingediend door staatssecretaris Simons. (23.040 & 23.041) 
  • Bracht in 1996 een wet tot stand inzake goedkeuring van de Europese overeenkomst voor de bescherming van gewervelde dieren die worden gebruikt voor experimentele en andere wetenschappelijke doeleinden. Het verdrag richt zich op bescherming van proefdieren tegen onnodig ongerief. Proefdiergebruik wordt beperkt tot proeven die noodzakelijk zijn voor de gezondheid of voeding van mens of dier, dan wel voor wetenschappelijk onderzoek. Alternatieven moeten krachtig worden bevorderd. Het wetsvoorstel was in 1991 door staatssecretaris Simons ingediend. (22.450) 
  • Bracht in 1996 de Overgangswet Verzorgingshuizen (Stb. 478) tot stand. Hierdoor komen de zorg, het duurzaam verblijf en verzorging in een verzorgingstehuis onder de werking van de AWBZ. De Ziekenfondsraad wordt tijdelijk belast met het verstrekken van subsidies aan verzorgingshuizen binnen een door de minister vast te stellen budget. De Wet op de bejaardenoorden wordt ingetrokken. (24.606) 

wetenswaardigheden

algemeen
  • Werd tweemaal achtereen uitgeroepen tot "Dierenbeschermer van het jaar" 
  • Kreeg bij de Tweede Kamerverkiezingen in 1994 311.284 voorkeurstemmen, in 1998 121.470 en in 2003 184.828. 
  • Werd op 21 oktober 2003 gekozen tot voorzitter van NOC*NSF. Zij kreeg 126 stemmen tegen 109 voor de bestuurskandidaat Ruud Vreeman. 

uit de privésfeer
  • Specialiteit als zwemster: 100 meter vrije slag. Hoogtepunten: deelname aan de Olympische Spelen van Rome (1960) en zilver (4x100 wisselslag) en brons (4x100 vrije slag) in Tokio (1964) 
  • Nederlands kampioen 100 meter vrije slag in 1963 en 1964 
  • Europees kampioen 100 meter vrije slag estafetteploeg 4 x 100 meter vrije slag in 1962 
  • Maakte in de jaren zestig en begin jaren negentig deel uit van het panel in het AVRO-tv-programma "Wie van de drie?" 
  • Haar vader was politieagent; haar moeder (van geboorte Oostenrijkse) werkte op een kantoor 

anekdotes en citaten
  • Naar aanleiding van de vele voorkeurstemmen die zij steeds bij verkiezingen kreeg, zei VVD-leider Bolkestein over haar: "In Tanzania, waar ik woonde, zou men zeggen: deze vrouw is wel vijftig koeien waard." 

verkiezingen
  • In 1989 nummer 4 op de VVD-kandidatenlijst bij de Tweede Kamerverkiezingen 
  • In 1994 nummer 2 op de VVD-kandidatenlijst bij de Tweede Kamerverkiezingen 
  • In 1998 nummer 5 op de VVD-kandidatenlijst bij de Tweede Kamerverkiezingen 
  • In 2002 nummer 4 op de VVD-kandidatenlijst bij de Tweede Kamerverkiezingen 

woonplaats
's-Gravenhage

ridderorden
  • Ridder in de Orde van Oranje-Nassau, 29 april 1968 
  • Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 28 april 1989 
  • Officier in de Orde van Oranje-Nassau, 18 mei 2010 

overige onderscheidingen en prijzen
  • erekruis Huisorde van Oranje, 1973 
  • Nationale Revalidatieprijs 1999 
  • Olympic Order Internationaal Olympisch Comité 

verenigingen, sociëteiten, genootschappen etc.
  • lid Haagse Korfbalvereniging "Ons Eibernest" (in haar jeugd) 
  • lid H.Z. & P.C. (Haagse Zwem & Polo Club), vanaf 1954 
  • lid Leidse studentenvereniging "Minerva" (tijdens studie) 

hobby's
internationaal zwemster, van 1959 tot 1964

publicaties/bronnen

publicaties
  • "Zwemmen om van te watertanden" (1965) 
  • "Vrije mensen kiezen zelf" (verkiezingsbrochure VVD, 1976) 
  • "Klonen van dieren, nee tenzij", in: "Liberaal Reveil" (1998) 
  • "Help! Ik val af" (2008) 
  • vele artikelen over ontwikkelingssamenwerking, vergrijziging, ouderenbeleid en gehandicaptenbeleid 

literatuur/documentatie
Toof Brader en Marja Vuijsje, "Haagse portretten. Tweede-Kamerleden, ministers, staatssecretarissen" (1995, 1999)

familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm
ongehuwd

kinderen
2 zonen

Bovenstaande gegevens zijn ontleend aan het biografisch archief van het Parlementair Documentatiecentrum (PDC) van de Universiteit Leiden en betreffen vooral de periode waarin iemand politiek en bestuurlijk actief is of was.
Aanvullingen en gemotiveerde correcties ontvangt PDC graag. U kunt hiervoor de "reageer-keuze" aan de rechterzijde van deze pagina gebruiken of uw aanvullingen per post sturen naar PDC, antwoordnummer 10801, 2501 BW Den Haag of per email aan info@biografieen.com.