In 2008 werd de Grondwet gewijzigd ten aanzien van het stemrecht van wilsonbekwamen (artikel 54) en het voorzitterschap van gemeenteraad en provinciale staten (artikelen 125 en 126).

Het door het minister De Graaf (kabinet-Balkenende II) ingediende voorstel over de verkiezing van burgemeesters werd in 2007 door minister Ter Horst (kabinet-Balkenende IV) ingetrokken, tezamen met de twee wetsvoorstellen om de rechtstreekse verkiezing te regelen.

In 2006 werd de grondwettelijke bepaling over onderwijs gewijzigd (artikel 23).

De regering vond het wenselijk om ruimte te bieden aan maatschappelijke initiatieven tot samenwerking tussen openbaar en bijzonder onderwijs. Daartoe is in 2006 is de grondwettelijke bepaling over onderwijs gewijzigd (artikel 23). Aan het slot van de eerste volzin, van het vierde lid, werd 'aantal scholen' vervangen door: 'aantal openbare scholen'. Aan de tweede volzin werd 'al dan niet in een openbare school' toegevoegd.

In 2005 werd de vervanging van zieke en zwangere volksvertegenwoordigers in de Grondwet opgenomen (artikel 57a).

Nadat in 1996 een eerder wetsvoorstel inzake de tijdelijke vervanging van zieke en zwangere volksvertegenwoordigers (artikel 57a), met 43 stemmen voor en 27 tegen, in de Eerste Kamer was verworpen, werd het nieuwe wetsvoorstel in 2005 alsnog aangenomen. Een nieuw artikel (57a) werd ingevoegd dat luidt: 'De wet regelt de tijdelijke vervanging van een lid van de Staten-Generaal wegens zwangerschap en bevalling, alsmede wegens ziekte.'

In 2000 werden de 'verdedigingsartikelen' in de Grondwet gewijzigd.

De artikelen 97, 98, 99, 100 en 102 werden vervangen door nieuwe artikelen, wat een verdere modernisering van de bepalingen inzake de verdediging betekende. De krijgsmacht kan ook worden ingezet voor internationale vredesoperaties. Artikel 100 bepaalt dat de Staten-Generaal zo mogelijk moeten worden geïnformeerd voordat troepen ter beschikking worden gesteld.

In 1999 werd de Grondwet gewijzigd ten aanzien van de voogdij over de minderjarige koning (artikel 34) en de Nationale Ombudsman (artikel 78a). Verder vervielen additionele artikelen.

In 1995 werden enkele defensiebepalingen in de Grondwet gewijzigd (artikelen 98 en 101), werd de voorgeschreven ontbinding van de Eerste Kamer bij een grondwetswijziging geschrapt (artikel 137) en werd een aantal enkele additionele artikelen geschrapt.

Het voorstel om tijdelijke vervanging van volksvertegenwoordigers bij zwangerschap mogelijk te maken, kreeg bij de tweede lezing in de Eerste Kamer geen tweederdemeerderheid.

Meer weten over de Nederlandse Grondwet en discussie daarover? Het Montesquieu Instituut doet ook de redactie van de DeNederlandseGrondwet.nl. 

De ideeën van de Franse filosoof Montesquieu over de Trias Politica hebben internationaal grote invloed op de staatsinrichting gehad. Hij beschreef deze ideeën in zijn boek De l'esprit des lois ('Over de geest van de wetten') uit 1748.

Constitutionele toetsing door de rechter houdt in dat de rechter toetst (of mag toetsen) of wetten al dan niet in overeenstemming zijn met de Grondwet. Het huidige artikel 120 van de Grondwet bepaalt dat de rechter niet mag beoordelen of wetten en verdragen in strijd zijn met de Grondwet. Nederland kent ook geen apart hof om wetgeving te toetsen.

Europa Transparant was een a-politieke beweging die ijverde voor transparantie en bestrijding van fraude en geldverspilling in de Europese Unie. De 'partij' werd opgericht in 2004 en veroverde in dat jaar meteen twee van de 27 Nederlandse zetels in het Europees Parlement. Politiek leider en oprichter van Europa Transparant was klokkenluider Paul van Buitenen. Op 1 januari 2008 fuseerde de partij met Nederland Transparant, de Nederlandse tak van Europa Transparant.