Ministerie van Buitenlandse Zaken (BZ)

Logo Ministerie van Buitenlandse Zaken

Het ministerie van Buitenlandse Zaken (BZ) heeft als taak de voorbereiding, de coördinatie en de uitvoering van het buitenlands beleid.

De huidige minister van Buitenlandse Zaken is Stef Blok (VVD). Het ministerie van BuZa kent ook een minister zonder portefeuille. Sigrid Kaag (D66) is minister voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking. Deze minister beschikt sinds 2013 over een eigen begroting.

De secretaris-generaal, momenteel Joke Brandt, heeft de ambtelijke leiding over het ministerie.

Inhoudsopgave van deze pagina:


1.

Taken en taakverdeling

Onder de taken van het ministerie valt onder meer de Europese samenwerking en het vredes- en veiligheidsbeleid. Dit ministerie voert ook de coördinatie en bevordering van het Europees en internationaal milieubeleid en ontwikkelingssamenwerking uit.

Het ministerie behartigt daarnaast de Nederlandse belangen in het het buitenland. Hiervoor heeft het ambassades, consulaten en permanente vertegenwoordigingen in verschillende landen. Die kunnen bijvoorbeeld bemiddelen tussen de Nederlandse regering en de autoriteiten in het desbetreffende land, of Nederlandse staatsburgers in dat land te hulp schieten bij problemen.

Binnen het ministerie zijn de verschillende beleidsonderwerpen als volgt verdeeld. De minister met portefeuille heeft het buitenlands beleid, Europa en internationaal cultuurbeleid onder zijn hoede. De minister zonder portefeuille gaat over internationale handel, ontwikkelingssamenwerking en internationaal milieu- en klimaatbeleid.

2.

Historische ontwikkeling

Officieus werd het ministerie van Buitenlandse Zaken al in 1798 opgericht in de toenmalige Bataafse Republiek. Officieel bestaat het ministerie echter pas sinds 1813, toen het huidige Koninkrijk der Nederlanden ontstond.

Tot aan het begin van de Tweede Wereldoorlog, in 1940, was het ministerie gering in omvang. Na 1945 heeft het ministerie een enorme ontwikkeling doorgemaakt, onder meer door de toename aan internationale samenwerking in bi- en multilateraal verband.

Sinds 1965 is er een minister zonder portefeuille voor ontwikkelingssamenwerking, met uitzondering van het kabinet-Balkenende I (juli 2002-mei 2003) toen een staatssecretaris belast was met ontwikkelingssamenwerking.

Vanaf 1956 is er ook meestal een staatssecretaris voor Europese Zaken geweest. In het kabinet-Rutte II valt Europese samenwerking onder de minister voor Buitenlandse Zaken en is handel toegevoegd aan de portefeuille van de minister van Ontwikkelingssamenwerking.

3.

Overzicht ministers sinds 1945

FotoNaamKabinetsperiode
Stef BlokS.A. (Stef) BlokKabinet-Rutte III (2017 - )
Halbe ZijlstraH. (Halbe) ZijlstraKabinet-Rutte III (2017 - )
Koenders, Drs. A.G.A.G. (Bert) KoendersKabinet-Rutte II (2012-2017)
Frans TimmermansF.C.G.M. (Frans) TimmermansKabinet-Rutte II (2012-2017)
Rosenthal, Dr. U.U. (Uri) RosenthalKabinet-Rutte I (2010-2012)
Verhagen, Drs. M.J.M.M.J.M. (Maxime) VerhagenKabinet-Balkenende IV (2007-2010)
Verhagen, Drs. M.J.M.M.J.M. (Maxime) VerhagenKabinet-Balkenende IV (2007-2010)
Bernard BotB.R. (Bernard) BotKabinet-Balkenende III (2006-2007)
Bernard BotB.R. (Bernard) BotKabinet-Balkenende II (2003-2006)
Jaap de hoop schefferJ.G. (Jaap) de Hoop SchefferKabinet-Balkenende II (2003-2006)
Jaap de hoop schefferJ.G. (Jaap) de Hoop SchefferKabinet-Balkenende I (2002-2003)
Aartsen, J.J. vanJ.J. (Jozias) van AartsenKabinet-Kok II (1998-2002)
Mierlo, Mr. H.A.F.M.O. vanH.A.F.M.O. (Hans) van MierloKabinet-Kok I (1994-1998)
Kooijmans, Dr. P.H.P.H. (Peter) KooijmansKabinet-Lubbers III (1989-1994)
Hans van den BroekH. (Hans) van den BroekKabinet-Lubbers III (1989-1994)
Hans van den BroekH. (Hans) van den BroekKabinet-Lubbers II (1986-1989)
Hans van den BroekH. (Hans) van den BroekKabinet-Lubbers I (1982-1986)
Dries van AgtA.A.M. (Dries) van AgtKabinet-Van Agt III (1982)
Stoel, Dr. M. van derM. (Max) van der StoelKabinet-Van Agt II (1981-1982)
Klaauw, Dr. Ch.A. van derCh.A. (Chris) van der KlaauwKabinet-Van Agt I (1977-1981)
Stoel, Dr. M. van derM. (Max) van der StoelKabinet-Den Uyl (1973-1977)
Schmelzer, Drs. W.K.N.W.K.N. (Norbert) SchmelzerKabinet-Biesheuvel I en II (1971-1973)
Schmelzer, Drs. W.K.N.W.K.N. (Norbert) SchmelzerKabinet-Biesheuvel I en II (1971-1973)
Joseph LunsJ.M.A.H. (Joseph) LunsKabinet-De Jong (1967-1971)
Joseph LunsJ.M.A.H. (Joseph) LunsKabinet-Zijlstra (1966-1967)
Joseph LunsJ.M.A.H. (Joseph) LunsKabinet-Cals (1965-1966)
Joseph LunsJ.M.A.H. (Joseph) LunsKabinet-Marijnen (1963-1965)
Joseph LunsJ.M.A.H. (Joseph) LunsKabinet-De Quay (1959-1963)
Joseph LunsJ.M.A.H. (Joseph) LunsKabinet-Beel II (1958-1959)
Joseph LunsJ.M.A.H. (Joseph) LunsKabinet-Drees IV (1956-1958)
Beyen, Mr. J.W.J.W. (Johan) BeyenKabinet-Drees III (1952-1956)
Afbeelding Stikker, Mr. D.U.D.U. (Dirk) StikkerKabinet-Drees II (1951-1952)
Afbeelding Stikker, Mr. D.U.D.U. (Dirk) StikkerKabinet-Drees I (1948-1951)
Boetzelaer van Oosterhout, Mr. C.G.W.H. baron vanC.G.W.H. (Pim) baron van Boetzelaer van OosterhoutKabinet-Beel I (1946-1948)
J.H. van RoijenJ.H. (Herman) van RoijenKabinet-Schermerhorn/Drees (1945-1946)
E.N. van KleffensE.N. (Eelco) van KleffensKabinet-Schermerhorn/Drees (1945-1946)
E.N. van KleffensE.N. (Eelco) van KleffensKabinet-Gerbrandy III (1945)
  • In 2010 vond er in het vierde kabinet-Balkenende een wisseling plaats in de coalitie door het uittreden van de PvdA

++ In 1952-1956 was Luns in het derde kabinet-Drees minister zonder portefeuille voor Buitenlandse Zaken

++ In 1945-1946 was Van Roijen in het kabinet-Schermerhorn aanvankelijk minister zonder portefeuille. In 1946 wisselde hij van functie met Van Kleffens


Meer over


Bent u als journalist of wetenschapper op zoek naar statistische gegevens over personen uit het biografisch archief, bijvoorbeeld gemiddelde leeftijd, ervaring, herkomst, beroep, m/v of zittingsduur? De redactie van PDC kan deze gegevens onder voorwaarden beschikbaar stellen voor wetenschappelijk onderzoek en journalistieke publicaties. Neem voor meer informatie contact op.

Op bovenstaande tekst en gegevens zijn auteursrechten van PDC van toepassing; overname, in welke vorm dan ook, is zonder expliciete goedkeuring niet toegestaan. Ook de afbeeldingen zijn niet rechtenvrij.