Mr. J.A. van Hamel

J.A. van Hamel
bron: Beeldbank Nationaal Archief

Liberaal Tweede Kamerlid. Volgde in 1910 zijn vader op als hoogleraar en in 1917 als Tweede Kamerlid, hetgeen hij echter slechts anderhalf jaar was. Kreeg vooral bekendheid als Volkenbondscommissaris in Danzig en als voorzitter van het Bijzonder Gerechtshof in Amsterdam.

Liberale Unie
functie(s) in de periode 1917-1918: lid Tweede Kamer

Inhoud

  1. Personalia
  2. Partij/stroming
  3. Hoofdfuncties/beroepen
  4. Partijpolitieke functies
  5. Nevenfuncties
  6. Opleiding
  7. Activiteiten
  8. Wetenswaardigheden
  9. Publicaties van/over
  10. Familie/gezin

Personalia

voornamen (roepnaam)

Joost Adriaan

titulatuur en naam

Mr. J.A. van Hamel Joost Adriaan

geboorteplaats en -datum

Amsterdam, 8 oktober 1880

overlijdensplaats en -datum

Baarn, 18 oktober 1964

levensbeschouwing

Nederlands Hervormd

Partij/stroming

partij(en)

Liberale Unie

Hoofdfuncties/beroepen

  • advocaat te Rotterdam, van 1902 tot 1904 (bij zijn oom B.C.J. Loder)
  • advocaat te Amsterdam, van 1904 tot 1910
  • hoogleraar strafrecht en strafvordering, Gemeentelijke Universiteit te Amsterdam, van 7 september 1910 tot 16 september 1917
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 25 april 1917 tot 17 september 1918 (voor het kiesdistrict Amsterdam IV)
  • lid gemeenteraad van Amsterdam, van 20 december 1917 tot 30 juni 1919
  • correspondent dagblad "N.R.C. (Nieuwe Rotterdamsche Courant)" te Parijs, van 1918 tot 1919
  • directeur juridische afdeling, secretariaat van de Volkenbond te Genève, van 1919 tot maart 1926
  • Hoge Commissaris van de Volkenbond van de vrije stad Danzig, van maart 1926 tot juni 1929 (benoemd in november 1925)
  • advocaat te Amsterdam, vanaf 1929
  • voorzitter Bijzonder Gerechtshof te Amsterdam, van 24 juli 1945 tot 1 januari 1950

Partijpolitieke functies

overzicht

  • lid hoofdbestuur Liberale Unie, 1912

Nevenfuncties

  • lid redactie studentenblad "Propria Cures"
  • secretaris Voogdijraad, Amsterdam I, vanaf 1 december 1905 (nog in 1923)
  • hoofdredacteur "De (Groene) Amsterdammer", vanaf 1914 (nog in 1917)
  • lid College van Regenten Gevangenissen te Amsterdam, vanaf 17 april 1915
  • lid schoolcommissie te Amsterdam, omstreeks 1917
  • voorzitter dagelijks bestuur "Vaderlandsche Club" te Amsterdam, omstreeks 1917
  • voorzitter commissie van beheer museum voor de studie van het gevangeniswezen, omstreeks 1917
  • lid algemeen college van toezicht op het rijkstucht- en opvoedingswezen, omstreeks 1917
  • voorzitter comité van volkstuinen te Amsterdam, omstreeks 1917
  • lid Staatscommissie inzake wettelijke regeling uitoefening der geneeskunst (Staatscommissie-Van Houten), van 31 juli 1917 tot 11 februari 1920
  • lid Commissie van advies voor volkenrechtelijke vraagstukken, vanaf 22 oktober 1929 (nog in 1938)
  • rechter Gemengd Hongaars-Joegoslavisch Scheidsgerecht te Parijs, 1933
  • gedelegeerde bij de Vredesconferentie te Parijs, 1946
  • voorzitter Raad van Tucht van de Federatie van Nederlandse Journalisten (later Raad vooor de Journalistiek), van 1948 tot december 1963
  • publicist "Elseviers Weekblad"
  • voorzitter Ereraad voor de Ridderorden (zuiveringscommissie)
  • voorzitter Nederlandse Vereniging voor Internationaal Recht
  • persoonlijk adviseur van koningin Juliana bij de afwikkeling van de kwestie-Soestdijk, met name voor wat de reorganisatie van de hofhouding betrof, van oktober 1956 tot november 1956
  • voorzitter Commissie van Drie, van 14 november 1956 tot 27 mei 1957 (onderzoek naar publicaties over het hof en de rol die minister Beyen en de hoffunctionarissen Van Heeckeren en Van Maasdijk daarbij hadden gespeeld)

Opleiding

voortgezet onderwijs

  • vijfjarige h.b.s. te Amsterdam, tot 1897
  • staatsexamen

academische studie

  • rechtswetenschap (gepromoveerd op dissertatie), Gemeentelijke Universiteit te Amsterdam, van 1898 tot 3 december 1902 (cum laude)

Activiteiten

als parlementariër

  • Sprak regelmatig over justitiële onderwerpen en voorts over onderwijs, handel (distributie) en bij de behandeling van de ontwerp-Zuiderzeewet

opvallend stemgedrag

  • Stemde in 1918 (naast indiener P. Otto) als enige liberaal vóór een motie van wantrouwen tegen het levensmiddelenbeleid van minister Posthuma

Wetenswaardigheden

algemeen

  • Volgde zijn vader in 1910 op als hoogleraar en in 1917 als Tweede Kamerlid

uit de privésfeer

  • Neef (oomzegger) van B.C.J. Loder, raadsheer in de Hoge Raad

verkiezingen

  • Versloeg in 1917 bij een tussentijdse verkiezing in het district Amsterdam IV J. Loopuit (sdap)
  • Versloeg bij de algemene verkiezingen in 1917 A. de Hullu (comité anti-grondwetsherziening) en D. Wijnkoop (sdp)
  • Was in 1918 nummer twee op de kandidatenlijst in de kieskringen in de provincie Noord-Holland, maar werd niet gekozen

woonplaats(en)/adres(sen)

  • Amsterdam, Keizersgracht 612, omstreeks 1915
  • Baarn, 'Mariënhof', Prinses Marielaan 4, omstreeks 1955

ridderorden

Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 16 januari 1926

verenigingen, sociëteiten, genootschappen etc.

  • lid katholieke dispuut "Vondel"
  • rector Amsterdamsch Studentencorps, van 20 november 1900 tot 10 december 1901
  • lid Maatschappij der Nederlandsche Letterkunde te Leiden

Publicaties van/over

lijst van publicaties

  • "De leer der nulliteiten in het burgerlijk recht" (dissertatie, 1902)
  • "Handleiding bij de practijk der kinderwetten" (1905)
  • "De taak der strafrechtspleging" (oratie, 1910)
  • "Staats- en bestuursrecht van Nederland" (1910)
  • "Nederland tussen de mogendheden" (1918)

literatuur/documentatie

  • C. Smit, "Joost Adriaan van Hamel", in: Jaarboek van de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde" (1965-1966) 77-83
  • C.G. Roelofsen, "Hamel, Joost Adriaan van (1880-1964)", in: Biografisch Woordenboek van Nederland, deel I, 228
  • P. Hofland, "Leden van de raad. De Amsterdamse gemeenteraad 1814-1941"
  • M. Riemens, "Nederlandse steun en toeverlaat bij het Volkenbondssecretariaat", in: B. van der Zwan e.a. (red.), "In dienst van Buitenlandse Zaken. Achttien portretten van ambtenaren en diplomaten in de twintigste eeuw" (2008), 47
  • Wie is dat? 1956
  • Ned. Patriciaat, 1915

Biografisch Woordenboek(en)

biografie opgenomen in het Biografisch Woordenboek van Nederland

archivalia

archief-geslacht Van Hamel, Nationaal Archief

Familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm

gehuwd te Sint Pieterswoluwe, 12 februari 1905

echtgeno(o)t(e)/partner

M.L. de Vries Feijens, Maria Leocadie

kinderen

2 zoons en 1 dochter (zoons om het leven gekomen bij verzetsactiviteiten)

vader

Mr. G.A. van Hamel, Gerard Anton

geboorteplaats en/of -datum

Haarlem, 17 januari 1842

moeder

M. s'Jacob, Maria

geboorteplaats en/of -datum

Soerabaja (Ned.-Indië), 31 mei 1854

beroep grootvader (vaderskant)

predikant

familierelaties