Algemeene Bond (RKSP), RKSP
functie(s) in de periode 1916-1937: lid Tweede Kamer
Personalia
voornamen (roepnaam)
Arnoldus Hendrikus Johannes (Arnold)
titulatuur en naam
A.H.J. Engels Arnoldus Hendrikus Johannes (Arnold)
geboorteplaats en -datum
Enschede, 24 juni 1869
overlijdensplaats en -datum
Leiden, 31 oktober 1940
levensbeschouwing
Rooms-Katholiek
Partij/stroming
partij(en)
RKSP (Roomsch-Katholieke Staatspartij)
Hoofdfuncties/beroepen
- wever te Enschede, van 1881 tot 1905
- secretaris RKAV (Rooms-Katholieke Arbeiders Vereniging) te Enschede, van 1897 tot 1900
- secretaris Arbeidsraad voor de Katoenindustrie te Enschede, van 1897 tot 1900 (later Kamer van Arbeid)
- voorzitter RKAV (Rooms-Katholieke Arbeiders Vereniging) te Enschede, van 1900 tot 1905
- voorzitter RKWV (Rooms-Katholieke Werkliedenverbond), aartsbisdom Utrecht, van 1900 tot 1905
- secretaris Twentsche Rooms-Katholieke Katoenbewerkersbond "Sint Severus"
- ambtenaar centraal bureau KSA (Katholieke Sociale Actie) te Leiden, van 1905 tot 1916
- exploitant N.V. Leliobioscoop te Leiden
- lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 20 september 1916 tot 8 juni 1937 (in 1916-1918 voor het kiesdistrict Almelo)
- secretaris/hoofdambtenaar RK LTB (Land- en Tuinbouwbond), bisdom Haarlem, van 1919 tot 1 september 1922
Partijpolitieke functies
overzicht
- lid fractiebureau RKSP Tweede Kamer der Staten-Generaal, omstreeks 1933 tot 1937
lijsttrekkerschappen
- lijstaanvoerder Rooms-Katholieken Tweede Kamerverkiezingen 1918 (in de kieskringen Zwolle, Assen, Groningen en Leeuwarden)
- lijstaanvoerder Rooms-Katholieken Tweede Kamerverkiezingen 1922 (in de kieskring Zwolle)
- lijstaanvoerder RKSP Tweede Kamerverkiezingen 1925 (in de kieskringen Zwolle en Assen)
Nevenfuncties
- secretaris interconfessionele vakbond "Unitas" (oprichter)
- propagandist R.K. LTB (Land- en Tuinbouwbond), bisdom Haarlem
- tweede voorzitter Stichtingscomité KSA (Katholieke Sociale Actie), van 4 mei 1904 tot juli 1905
- lid en voorzitter Algemene Centrale Commissie van Advies regeringscommissie voor kwekerskrediet, vanaf 1920
afgeleide functies, presidia etc.
- voorzitter begrotingscommissie voor hoofdstuk VIIb 1926 (Financiën) (Tweede Kamer der Staten-Generaal)
- voorzitter begrotingscommissie voor hoofdstuk VIIb 1933 (Financiën) (Tweede Kamer der Staten-Generaal)
- voorzitter begrotingscommissie voor hoofdstuk Xa (Sociale Zaken) 1935 (Tweede Kamer der Staten-Generaal)
Opleiding
primair onderwijs
- kostloze R.K. Jongerenschool te Enschede, tot 1881
cursussen
- opleiding fabrieksschool te Enschede
- cursus KSA (Katholieke Sociale Actie)
Activiteiten
als parlementariër
- Hield zich in de Tweede Kamer hoofdzakelijk bezig met economische aangelegenheden, sociale zaken en woningbouw
opvallend stemgedrag
- Behoorde in 1917 tot de minderheid van de R.K.-fractie die vóór een motie-Van Leeuwen (SDAP) over instelling van een Kamercommissie voor Buitenlandse Zaken stemde
- Behoorde in 1919 tot de minderheid van de R.K.-fractie die vóór de motie-Bomans over bezuinigingen op het leger stemde
- Stemde in 1923 met negen andere Katholieken tegen de ontwerp-Vlootwet, waardoor dit ontwerp met 50 tegen 49 stemmen werd verworpen. Dit leidde tot de ontslagaanvrage door het tweede kabinet-Ruijs de Beerenbrouck.
- Behoorde in 1925 tot de dertien leden van zijn fractie die (met o.a. de SDAP) tegen het initiatiefwetsvoorstel-Westerman over Franse les in het lager onderwijs stemden
- Behoorde in 1930 tot de twaalf leden van zijn fractie die tegen een amendement-Boon c.s. stemden dat de benoeming van vrouwen tot burgemeester of gemeentesecretaris mogelijk maakte
- Behoorde in 1933 tot de negen leden van zijn fractie die tegen een wetsvoorstel over korting op pensioenen van voormalige Indische ambtenaren stemden
- Behoorde in 1935 tot de acht leden van zijn fractie die tegen een wetsvoorstel over korting op pensioenen voor gewezen Indische landsdienaren stemden
Wetenswaardigheden
algemeen
- Volgde in 1916 in het district Almelo mr. Aalberse op
anekdotes en citaten
- Was in 1923 de laatste van tien Katholieken die tegen de ontwerp-Vlootwet stemden en die daarmee het lot van dat voorstel en van het kabinet bezegelde. Na diverse mislukte pogingen om hem te spreken te krijgen, wist minister Aalberse hem om te praten vóór te stemmen. Na dat gesprek veranderde hij echter onder invloed van geestverwanten in de fractie alsnog van standpunt.
verkiezingen
- Werd in 1905 in het kiesdistrict Enschede na herstemming verslagen door H.H. van Kol (sdap)
- Versloeg in 1916 bij een tussentijdse verkiezing in het district Almelo F.M. Wibaut (sdap)
- Werd in 1917 bij enkelvoudige kandidaatstelling gekozen
woonplaats(en)/adres(sen)
- Enschede, tot 1905
- Leiden, Cronesteinkade 22, van 1905 tot 31 oktober 1940
ridderorden
- zilveren ere-medaille verbonden aan de Orde van Oranje-Nassau
- Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 30 augustus 1924
relevante buitenlandse reizen
Rome (audiëntie bij de Paus)
Publicaties van/over
lijst van publicaties
"Fabrieksmenschen" (1907)
literatuur/documentatie
J. van Meeuwen, "Engels, Arnoldus Hendrikus Johannes", in: Biografisch Woordenboek van het Socialisme en de Arbeidersbeweging in Nederland, deel IV, 41
Biografisch Woordenboek(en)
biografie opgenomen in het Biografisch Woordenboek van het Socialisme en de Arbeidersbeweging in Nederland
Familie/gezin
huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd te Enschede, 5 november 1891
echtgeno(o)t(e)/partner
M. Brinkhuis, Maria (Marie)
kinderen
2 dochters en 1 zoon
vader
H. Engels, Herman
geboorteplaats en/of -datum
Enschede, 14 december 1839
beroep vader
wever
moeder
W. Kuipers, Willemina
geboorteplaats en/of -datum
Enschede, 13 september 1835
beroep grootvader (vaderskant)
fabrieksarbeider (wever)
beroep grootvader (moederskant)
fabrieksarbeider (wever)
