Het coalitieakkoord 'Aan de slag. Bouwen aan een beter Nederland' omvat afspraken tussen D66, VVD en CDA, een minderheidskabinet met 66 zetels. Het werd op 30 januari 2026 gepresenteerd. Het akkoord telt 67 pagina's. Dit zijn de belangrijkste beleidsafspraken uit het akkoord:
Inhoud
- Democratische rechtsorde
- Bouwen en wonen
- Landbouw, natuur en stikstof
- Klimaat en groene groei
- Economie en ondernemerschap
- Arbeid en sociale zekerheid
- Onderwijs en wetenschap
- Gezondheid en zorg
- Defensie en nationale veiligheid
- Asiel, migratie en integratie
- Nederland in de wereld
- Gezonde overheidsfinanciën
- Het akkoord
Democratische rechtsorde
- Vereenvoudigingswet: minimaal 500 regels per jaar schrappen.
- Benoeming Raad voor de Rechtspraak wordt onafhankelijk van minister, met een aparte begroting voor de rechtspraak.
- Constitutionele toetsing aan klassieke grondrechten mogelijk maken (aanpassing artikel 120 Grondwet).
- Kiesstelsel: terugzendrecht, meer gewicht voorkeursstemmen, onderzoek naar een kiesdrempel.
- Lobbyregister wordt ingevoerd.
Bouwen en wonen
- Woningtekort topprioriteit: meer bouwen, betaalbare woningen, minder belemmeringen.
- Één beroepsgang bezwaar/beroep (geen stapeling) met vaste uitspraaktermijnen.
- 30 grootschalige nieuwbouwlocaties nationaal belang.
- 2/3e betaalbaar bouwen: 30% sociale huur, 25% betaalbare koop.
- Duurzaamheidsnormen worden uniform landelijk vastgelegd.
- Inkomenstoets huurprijs wordt ingevoerd; doorstroomhypotheek ouderen.
- Permanente bewoning recreatiewoningen wordt mogelijk.
Landbouw, natuur en stikstof
- Wettelijke stikstofdoelen 2035: 42–46% reductie landbouw, 50% industrie, 50% mobiliteit.
- 2030 tussendoel: 23–25% reductie stikstof landbouw (streefdoel).
- Kritische depositiewaarde wordt vervangen door juridisch houdbaar alternatief.
- Dier- en fosfaatrechten wordt uitgebreid naar kalveren en geiten.
- Grondgebondenheidsnorm 2032 voor circulaire bedrijven.
- Zoneringssysteem instellen rond kwetsbare Natura 2000-gebieden.
- Stikstoffonds tot 2035 voor natuurherstel en landbouwtransitie.
Klimaat en groene groei
- Netcongestie hoogste prioriteit: Crisiswet voor versnelling procedures.
- 40 GW windenergie op zee.
- SDE++ verlengd met 6 openstellingsrondes.
- Minimaal vier nieuwe kerncentrales.
- Warmtenetten worden voortvarend uitgerold.
- Groningerveld blijft gesloten; geen gaswinning Waddenzee.
- Klimaatdoel 2030 behouden.
Economie en ondernemerschap
- Nationale Investeringsinstelling wordt opgericht voor kapitaalmarkt en private investeringen.
- Nastreven 3%-norm R&D-investeringen.
- WBSO uitgebreid voor AI en technologie; Innovatiebox behouden.
- Regeldruk: minimaal 500 regels jaarlijks schrappen per ministerie.
- Vergunningverlening versneld; automatische goedkeuring bij termijnoverschrijding.
- Expatregeling, bedrijfsopvolgingsregeling behouden.
- 1,5% structurele economische groei nagestreefd.
- Minimaal vier nieuwe kerncentrales.
Arbeid en sociale zekerheid
- Loondoorbetaling ziekte meer werkbaar voor werkgevers.
- Zelfstandigenwet wordt gefaseerd ingevoerd met rechtsvermoeden werknemerschap.
- Leven Lang Ontwikkelen: nieuwe regeling omscholing.
- WW-hervorming: uitkering hoger in begin, verkort naar één jaar.
- AOW-leeftijd wordt gekoppeld aan levensverwachting (vanaf januari 2033).
- Transitievergoeding wordt hervormd.
- Kinderopvang bijna gratis behouden.
Onderwijs en wetenschap
- Gericht investeren in basisvaardigheden (lezen, schrijven, rekenen).
- Aanmeldplicht basisschool vanaf 4 jaar wordt voortgezet.
- Vakmanschap leraren: structurele investering professionele ontwikkeling.
- Lerarenopleiding: één stevig fundament met een landelijk vastgesteld curriculum.
- Lerarentekort aanpakken; zij-instromer moet aantrekkelijker worden.
- Stabiele financiering mbo/hbo.
- 3% bbp R&D-investeringen (Lissabon-norm).
- NPO: digitalisering, jongere doelgroepen; vier omroephuizen.
Gezondheid en zorg
- Preventie en welzijn centraal; schoolfruit gratis.
- Passende zorg norm: alleen zorg met bewezen meerwaarde.
- Eigen risico geheven en €60 verhoogd per 2027 (max. €150 per behandeling).
- Huisartsenzorg: toegankelijkheid verbeterd.
- Langdurige zorg: verschuiving naar zorgzame buurten.
- Geneesmiddelentekorten bestrijding voortgezet.
Defensie en nationale veiligheid
- NAVO-norm 3,5% bbp opgeschaald, wettelijk verankerd.
- Krijgsmacht minimaal 122.000 mensen; dienjaar opgeschaald.
- Defensie-innovatieautoriteit opgericht (DARPA-model).
- Oekraïne: militaire en financiële steun meerjarig voortgezet.
- Europese defensiesamenwerking verdiepen.
- Inlichtingendiensten: operationele capaciteit versterken.
Asiel, migratie en integratie
- Asieltop Nederlands initiatief voor modern migratiemodel.
- Doel: asielaanvragen buiten Europa ingediend en afgehandeld.
- Nationale maatregelen: asielnoodmaatregelenwet en Wet Tweestatusstelsel.
- IND-procedures vereenvoudigd.
- COA: voldoende structurele en flexibele opvangplekken.
- Arbeidsmigratie: salariseis, huisvestingseis, max. drie jaar.
Nederland in de wereld
- Uitbreiding Europese Unie: realistisch, buurlanden met een waarden-gedeeld perspectief.
- Hongarije en Slowakije: hard aanpakken; artikel 7-procedure vereenvoudigen.
- GBVB unanimiteit afgeschaft.
- MFK herprioritering: veiligheid, defensie, innovatie.
- Sancties Rusland via Europese sanctie-instelling.
- Internationaal recht actief bevorderd.
- Israël-Palestina: twee-staten-oplossing nagestreefd.
Gezonde overheidsfinanciën
- Begrotingsregels gevolgd per 18e Studiegroep Begrotingsruimte.
- Trendmatig beleid: scheiding inkomsten en uitgaven.
- Meevallers: 1/3 lastenverlichting, 1/3 investeringen, 1/3 aflossing schuld.
- Begrotingstekort kabinetsperiode: -2,1%.
Het akkoord
Meer over: