Mr. J. (Jacob) Algera

foto Mr. J. (Jacob) Algeravergrootglas

ARP-Tweede Kamerlid en minister. Nuchtere en bescheiden Fries, die als minister veel waardering en sympathie genoot. Stond bekend als een harde werker. Was voor hij Tweede Kamerlid werd gedeputeerde van Friesland en in 1945 waarnemend burgemeester van Leeuwarden. Maakte deel uit van de enquêtecommissie regeringsbeleid 1940-1945. Minister van Verkeer en Waterstaat in de kabinetten-Drees III en IV. Na de watersnoodramp van 1953 verantwoordelijk voor de plannen tot dijkherstel. Bracht daarna in 1958 de Deltawet tot stand, die uitvoering gaf aan het Deltaplan tot verhoging van dijken en het afsluiten van de Zeeuwse en Zuid-Hollandse zeegaten. Beëindigde zijn loopbaan als staatsraad.

ARP
in de periode 1937-1966: lid Tweede Kamer, minister, lid Raad van State

voornaam (roepnaam)

Jacob (Jacob)

personalia

geboorteplaats en -datum
Wirdum (gem. Leeuwarderadeel), 28 maart 1902

overlijdensplaats en -datum
's-Gravenhage, 8 december 1966

levensbeschouwing
Gereformeerd

partij/stroming

partij(en)
ARP (Anti-Revolutionaire Partij)

hoofdfuncties en beroepen

  • ambtenaar Provinciale Griffie te Leeuwarden, 1920 (enkele maanden)
  • wetenschappelijk ambtenaar Provinciale Bibliotheek te Leeuwarden, van 1933 tot 1937
  • lid gemeenteraad van Leeuwarden, van 3 september 1935 tot 1 september 1941
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 21 september 1937 tot 2 september 1952
  • waarnemend burgemeester van Leeuwarden, van 15 april 1945 tot 16 maart 1946
  • lid Provinciale Staten van Friesland, van 18 juni 1946 tot 2 september 1952
  • lid Gedeputeerde Staten (onder meer belast met streekplannen, bibliotheekwezen, cultuur en monumentenzorg) van Friesland, van 18 juni 1946 tot 2 september 1952
  • minister van Verkeer en Waterstaat, van 2 september 1952 tot 10 oktober 1958
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 3 juli 1956 tot 3 oktober 1956
  • lid Raad van State, van 1 november 1958 tot 8 december 1966 (benoemd bij K.B. van 28 oktober 1958)

gevangenschap/internering
  • geïnterneerd politiek doorgangskamp te Schoorl, van 30 juni 1941 tot 21 augustus 1941
  • geïnterneerd gijzelaarskamp te Buchenwald, van 22 augustus 1941 tot 15 november 1941
  • geïnterneerd gijzelaarskamp te Haaren (N.Br.), van 16 november 1941 tot 11 mei 1942
  • geïnterneerd gijzelaarskamp te Sint-Michielsgestel, van 11 mei 1942 tot 18 december 1942

partijpolitieke functies

  • secretaris ARP provinciaal comité Friesland
  • voorzitter ARP provinciaal comité Friesland
  • lid ARP-werkgroep "De twaalf apostelen", van november 1940 tot juni 1941 (regionale leiding illegale ARP)
  • lid 'Junioren Convent' ARP (tijdens de bezetting)

nevenfuncties

  • gedelegeerde bestuur Industrie- en Huishoudschool te Leeuwarden (als raadslid)
  • lid bestuur inrichtingen op sociaal en medisch gebied
  • voorzitter Prot.Chr. Schippersbond "Duymaer van Twist", van januari 1939 tot 1941
  • lid bestuur diverse scholen
  • lid Nationale Advies Commissie (adviescollege voor de samenstelling van de Voorlopige Staten-Generaal), van 20 juli 1945 tot november 1945
  • lid commissie filmkeuring, vanaf januari 1947
  • lid Electriciteitsraad, van 1 april 1947 tot september 1952
  • lid adviescommissie over mogelijkheid van beroep tegen besluiten van publiekrechtelijke organen (Commissie-Prinsen), vanaf juli 1948
  • lid Zuiderzeeraad, van 1 maart 1949 tot oktober 1952
  • lid Commissie van Advies RIOD (Rijksinstituut voor Oorlogsdocumentatie), omstreeks 1950
  • lid Centrale Commissie voor de Drinkwatervoorziening, omstreeks 1950
  • lid Raad van Waterstaat, van januari 1952 tot oktober 1952
  • lid College van Directeuren Vrije Universiteit, van 2 juli 1959 tot 1 oktober 1960
  • voorzitter College van Directeuren, Vrije Universiteit, van 1 oktober 1960 tot maart 1965
  • lid College van Curatoren Rijksuniversiteit Groningen, van oktober 1960 tot 8 december 1966

afgeleide functies, presidia etc.
  • lid parlementaire enquêtecommissie regeringsbeleid 1940-1945 (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 12 november 1947 tot 2 september 1952
  • voorzitter militaire subcommissie van de enquêtecommissie regeringsbeleid 1940-1945, van september 1948 tot september 1952
  • voorzitter Commissie van Voorbereiding voor het wetsontwerp voorlopige regeling inzake het Nationale Plan en streekplannen (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van juli 1949 tot 6 juni 1950
  • lid Commissie van Voorbereiding voor de ontwerp-Financiële-Verhoudingswet (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van november 1950 tot 1951
  • lid afdeling Onderwijs en Wetenschappen (Raad van State)
  • lid afdeling Volkshuisvesting en Bouwnijverheid (Raad van State)
  • lid afdeling Verkeer en Waterstaat (Raad van State)
  • lid afdeling Maatschappelijk Werk (Raad van State)
  • lid afdeling Zaken Overzee (Raad van State)
  • lid afdeling geschillen van bestuur (Raad van State)

opleiding

lager-/basisonderwijs
  • Prot.Chr. lagere school te Wirdum

voortgezet onderwijs
  • Christelijke Hogere Burgerschool te Leeuwarden, van 1915 tot 1920
  • staatsexamen-b, 1920

academische studie
  • Nederlands recht, Rijksuniversiteit Groningen, tot 8 maart 1933

activiteiten

als parlementariër
  • Was woordvoerder binnenlandse zaken en waterstaat van de ARP-Tweede Kamerfractie
  • Was in 1947 woordvoerder van de minderheid van de parlementaire enquêtecommissie regeringsbeleid 1940-1945 die het geven van inlichtingen over de discussies in de ministerraad beperkt wilde houden

als bewindspersoon (beleidsmatig)
  • Was in 1953 verantwoordelijk voor het ingang zetten van het herstel van de dijken in Zeeland, Westelijk Noord-Brabant en Zuid-Holland na de watersnoodramp. Stelde op 18 februari 1953 de Deltacommissie in.
  • Besloot in 1957 op grond van de financieel-economische situatie af te zien van rijkssteun aan de bouw van de IJ- en Coen-tunnel in Amsterdam
  • Bracht in 1958 een Rijkswegenplan uit, dat onder meer voorzag in aanleg van de A4 tussen Den Haag en Amsterdam met een aquaduct onder de Ringvaart Haarlemmermeer

als bewindspersoon (wetgeving)
  • Bracht in 1954 samen met minister Van de Kieft de Aanwijzingswet PTT (Stb. 592), een nieuwe Postwet (Stb. 593), de Rijkspostspaarbankwet 1954 (Stb. 594) en de Wet op de PTT-raad (Stb. 595) tot stand. De Aanwijzingswet bevatte het financiële statuut voor de PTT. Het daarin gekozen regime was minder stringent dan dat van de Comptabiliteitswet om een betere bedrijfsvoering mogelijk te maken. De PTT-Raad adviseerde over alle zaken betreffende het Staatsbedrijf der PTT en oefende toezicht uit op de Rijkspostspaarbank. (3.300)
  • Bracht in 1954 de Grondwaterwet waterleidingbedrijven (Stb. 383) tot stand, die de onttrekking van grondwater door waterleidingbedrijven regelde. Het wetsvoorstel was in 1952 ingediend door minister Wemmers. (2.252)
  • Bracht in 1955 samen met minister Beel een wet tot stand tot instelling van een openbaar lichaam voor de Zuidelijke IJsselmeerpolders. Hierdoor kwam er een tijdelijk bestuur voor dit sinds 1950 ingepolderde gebied (toen alleen Oostelijk Flevoland). (3.369)
  • Bracht in 1956 een wijziging (Stb. 26) van de Spoorwegwet tot stand waarbij de Spoorwegongevallenraad werd ingesteld, die onderzoek kon doen naar ernstige spoorwegongevallen en die aanbevelingen kon doen in het belang van de veiligheid (4.076)
  • Bracht in 1957 de Wet oprichting Naamloze Vennootschap Luchthaven Schiphol (Stb. 529) tot stand. Deze wet regelde oprichting van een N.V. die zorg draagt voor aanleg, onderhoud, ontwikkeling en exploitatie van Schiphol als centrale luchthaven van Nederland. De N.V. vervangt de Gemeentelijke Luchthaven; het Rijk kreeg 80% van de aandelen in handen, de gemeente Amsterdam 15% en Rotterdam 5%. De oprichtingsakte werd op 22 januari 1958 getekend. (4.595)
  • Bracht in 1958 een nieuwe Luchtvaartwet (Stb. 47) tot stand, die ervoor zorgde dat de luchtvaardigheid van vliegtuigen beter kon worden gewaarborgd. De minister van Verkeer en Waterstaat werd belast met de zorg voor de algemene verkeersveiligheid in de lucht. (4.168)
  • Bracht in 1958 samen met minister Hofstra de Deltawet (Stb 246) tot stand. De wet gaf uitvoering aan een door de Deltacommissie in 1955 opgesteld Deltaplan. Dat plan bestond uit de afsluiting van de zeearmen tussen de Westerschelde en de Rotterdamse Waterweg en versterking van de hoogwaterkeringen langs de kust ter beveiliging van het land tegen stormvloeden. Het plan voorzag mede in het realiseren van nieuwe wegverbindingen van Rotterdam naar Antwerpen en naar Middelburg en voorts in verbetering van de zoetwaterwinning, aanleg van recreatiegebieden en landwinning. Het wetsvoorstel was in 1955 ingediend. (4.167)
  • Bracht in 1958 de Wet olieverontreiniging zeewater (Stb. 344) tot stand. De wet geeft uitvoering aan een op 12 mei 1954 in Londen tot stand gekomen internationaal verdrag. (5.071 & 5.072)

wetenswaardigheden

algemeen
  • Trad in 1958, nadat onder meer de Deltawet tot stand was gekomen, vanwege zijn gezondheid af. Moest in het jaar voor hij ontslag nam enkele malen verlof nemen vanwege zijn gezondheid. Diende 3 oktober 1958 zijn ontslag in.

uit de privésfeer
  • Zijn vader was bakker
  • De brug over de Hollandse IJssel nabij de Stormvloedkering van Krimpen aan den IJssel is naar hem genoemd

verkiezingen
  • Was in 1956 bij de Tweede Kamerverkiezingen tweede op de ARP-kandidatenlijst

woonplaats(en)/adres(sen)
  • Leeuwarden, Engelummerstraat 25, omstreeks 1939 en nog in 1950
  • 's-Gravenhage, Van Zaeckstraat 41, omstreeks 1955

ridderorden
Grootofficier in de Orde van Oranje-Nassau, 25 oktober 1958

relevante buitenlandse reizen
achtdaags bezoek aan Zuid-Afrika, oktober 1953 (samen met Drees, vanwege eerste KLM-verbinding)

rang(en) reserve-officier
  • reserve-officier der veldartillerie

publicaties/bronnen

publicaties
"Leeuwarden door de eeuwen heen" (1935)

literatuur/documentatie
  • C.J. Lammers, "In memoriam Jakob Algera", in: A.R.-staatkunde 36 (1966), 289-290
  • J.A. de Wilde en C. Smeenk, "Het volk ten baat"
  • Wie is dat? 1938, 1956

familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd te Stiens, augustus 1928

echtgeno(o)t(e)/partner
F. Wijnia, Froukje

vader
J. Algera, Jentje

geboorteplaats en/of -datum
Oosterlittens (gem. Baarderadeel), 5 mei 1876

moeder
Tj. de Boer, Tjitske

geboorteplaats en/of -datum
Wirdum (gem. Leeuwarderadeel), 4 juni 1875

beroep grootvader (vaderskant)
landbouwer

beroep grootvader (moederskant)
landbouwer

Bovenstaande gegevens zijn ontleend aan het biografisch archief van het Parlementair Documentatiecentrum (PDC) van de Universiteit Leiden en betreffen vooral de periode waarin iemand politiek en bestuurlijk actief is of was.
Aanvullingen en gemotiveerde correcties ontvangt PDC graag. U kunt hiervoor de "reageer-keuze" aan de rechterzijde van deze pagina gebruiken of uw aanvullingen per post sturen naar PDC, antwoordnummer 10801, 2501 BW Den Haag of per email aan info@biografieen.com.