W.J.E.H.M. de Jong

W.J.E.H.M. de Jong
bron: Onze Afgevaardigden

Op Schiermonnikoog geboren Unie-liberaal Tweede Kamerlid. Was onderwijzer in Middelharnis en Den Haag en werd in 1912 in het district Hoorn tot Tweede Kamerlid gekozen. Stelde in de Kamer in 1916 het geschil van mening tussen de ministers Treub en Posthuma over het exportbeleid aan de orde. Werd zelf in 1915 beschuldigd van corruptie bij de distributievoorziening. Hoewel hij deels werd gerehabiliteerd, zou hij eind 1918 zelfmoord hebben gepleegd.

Liberale Unie
functie(s) in de periode 1912-1918: lid Tweede Kamer

Inhoud

  1. Personalia
  2. Partij/stroming
  3. Hoofdfuncties/beroepen
  4. Partijpolitieke functies
  5. Nevenfuncties
  6. Opleiding
  7. Activiteiten
  8. Wetenswaardigheden
  9. Publicaties van/over
  10. Familie/gezin

Personalia

voornamen (roepnaam)

Willem Julius Emile Herman Marten

titulatuur en naam

W.J.E.H.M. de Jong Willem Julius Emile Herman Marten

geboorteplaats en -datum

Schiermonnikoog, 21 oktober 1872

overlijdensplaats en -datum

's-Gravenhage, 14 december 1918

levensbeschouwing

Hervormd

Partij/stroming

partij(en)

Liberale Unie

Hoofdfuncties/beroepen

  • onderwijzer lagere school te Amsterdam, vanaf 1892
  • onderwijzer lagere school te Edam, tot 1 augustus 1897
  • onderwijzer lagere school te Middelharnis, vanaf 1 juli 1897
  • onderwijzer eerste klas, MULO-school te Middelharnis, tot september 1908
  • onderwijzer eerste klas, openbare lagere school, Badhuiskade te Scheveningen, van 1 september 1908 tot september 1915 (sinds mei 1912 met verlof)
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 3 mei 1912 tot 17 september 1918 (voor het kiesdistrict Hoorn)

Partijpolitieke functies

overzicht

  • secretaris Kamerclub Liberale Unie, Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 22 september 1913 tot 1 mei 1917

Nevenfuncties

  • lid bestuur Nieuwe vrijzinnige vereniging te 's-Gravenhage
  • redacteur "Vooruit Hilversum", weekblad voor school en huis te Hilversum
  • hoofdredacteur "Vooruit", liberaal weekblad te Hilversum
  • voorzitter Rijkscommissie van toezicht op de Peulvruchtenverenigingen, omstreeks 1915
  • lid Staatscommissie inzake de rechtstoestand van de ambtenaar (Staatscommissie-Dresselhuys), van 21 mei 1917 tot april 1919

afgeleide functies, presidia etc.

voorzitter begrotingscommissie voor hoofdstuk X (Landbouw, Nijverheid en Handel) 1916 (Tweede Kamer der Staten-Generaal)

Opleiding

hoger beroepsonderwijs

  • Kweekschool voor onderwijzers, tot 1892 (o.a. akte gymnastiek in 1891)
  • Akte Frans L.O., 1894
  • hoofdakte L.O., tot 28 juli 1896

Activiteiten

als parlementariër

  • Hield zich in de Tweede Kamer vooral bezig met sociale zekerheid, landbouw, nijverheid, onderwijs en zaken betreffende zijn district
  • Interpelleerde op 12 december 1917 de ministers Posthuma, Treub en Cort van der Linden over de uitvoer van kaas naar Duitsland. Over de toestemming voor die uitvoer was een conflict ontstaan tussen minister Posthuma van Landbouw en minister Treub van Financiën; een conflict dat zich voortzette tot in de Tweede Kamer.

Wetenswaardigheden

uit de privésfeer

  • Werd eind 1915 als voorzitter van de commissie van toezicht op de peulvruchtenverenigingen van corruptie beschuldigd. Hij zou uitvoerconsenten hebben uitgegeven aan een in moeilijkheden verkerende vriend. Een commissie uit de Liberale Unie concludeerde dat hij wel zijn geheimhoudingsplicht had geschonden, maar dat hij overigens te goeder trouw had gehandeld. Minister Posthuma deelde in de Tweede Kamer eveneens mee dat De Jong onjuist had gehandeld, maar dat er geen samenwerking was, omdat hij de betrokken persoon niet kende. Toen onder anderen Troelstra hierop later terugkwam, werd een onderzoekscommissie ingesteld, die hem opnieuw van corruptie vrijsprak.

verkiezingen

  • Werd in januari 1912 bij een tussentijdse verkiezing in het district Hilversum na herstemming verslagen door V.H. Rutgers (arp)
  • Versloeg in april 1912 bij een tussentijdse verkiezing in het district Hoorn na herstemming H.Ch. Vegtel (arp)
  • Versloeg in 1913 C.D. Wesseling (r.k.) na herstemming
  • Versloeg in 1917 B. de Ligt (csp)
  • Was in 1918 geen kandidaat meer

woonplaats(en)/adres(sen)

  • Middelharnis, vanaf 1 oktober 1873
  • Amsterdam (omstreeks 1893)
  • Edam
  • Sommelsdijk (na zijn huwelijk, omstreeks 1898)
  • Middelharnis, tot 1908
  • 's-Gravenhage, vanaf 30 oktober 1908 (resp. Kanaalweg 104, Van der Heimstraat 8, Bazarlaan 9 en Ten Hovestraat 41)

Publicaties van/over

literatuur/documentatie

  • J.P. Schutz, scriptie Staatkundig-Historische Studiën, RU Leiden (1976)
  • Onze Afgevaardigden, 1913

Familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm

gehuwd te Kampen, 20 juli 1897

echtgeno(o)t(e)/partner

J.H. van Heuven, Jacomina Hindrika

kinderen

2 zoons en 1 dochter

vader

M. de Jong, Maarten

geboorteplaats en/of -datum

Den Helder, 25 december 1843

beroep vader

onderwijzer openbare school te Middelharnis

moeder

L.E. Lauer, Luisa Elisabeth

geboorteplaats en/of -datum

Beek (gem. Ubbergen), 21 juli 1849

beroep grootvader (vaderskant)

winkelier te Den helder

beroep grootvader (moederskant)

  • koopman
  • tapper