R. (Roelof) Zegering Hadders

R. Zegering Hadders
bron: Fotoarchief Eerste Kamer

Nuchtere liberale Drent, die bijna zijn hele werkzame leven wethouder van Emmen was en daarnaast talloze bestuursfuncties bekleedde, onder andere in de paardenhouderij, het onderwijs en de gezondheidszorg. Pragmatisch en 'geboren' bestuurder. Leidde het landontginningsbedrijf van zijn familie en werd in de jaren dertig actief in de Bond voor Staatspensionering. Was een kwart eeuw parlementslid, eerst korte tijd in de Senaat en daarna in de Tweede Kamer. Onder Toxopeus en Geertsema vicefractievoorzitter en vanaf 1967 lid van het Kamerpresidium. Was tevens voorzitter van de commissie voor Verkeer en Waterstaat. De langste man in de Kamer, met een verdragende stem.

PvdV, VVD
functie(s) in de periode 1946-1971: lid Tweede Kamer, lid Eerste Kamer

Inhoud

  1. Personalia
  2. Partij/stroming
  3. Hoofdfuncties/beroepen
  4. Partijpolitieke functies
  5. Nevenfuncties
  6. Opleiding
  7. Activiteiten
  8. Wetenswaardigheden
  9. Publicaties van/over
  10. Familie/gezin

Personalia

voornamen (roepnaam)

Roelof (Roelof)

titulatuur en naam

R. Zegering Hadders Roelof (Roelof)

opmerkingen over de naam en/of titel

Bij K.B. van 2 februari 1935 werd "Zegering" toegevoegd aan zijn achternaam "Hadders"

geboorteplaats en -datum

Emmen, 25 juni 1912

overlijdensplaats en -datum

Emmen, 27 juli 1991

levensbeschouwing

Hervormd: vrijzinnig

Partij/stroming

partij(en)

  • Liberale Staatspartij "De Vrijheidsbond", tot 14 maart 1946 (vanaf februari 1938 zonder de toevoeging "de Vrijheidsbond")
  • PvdV (Partij van de Vrijheid), van 14 maart 1946 tot 24 januari 1948
  • VVD (Volkspartij voor Vrijheid en Democratie), vanaf 24 januari 1948

Hoofdfuncties/beroepen

  • hoofd familie-onderneming voor landontginning te Emmen, van 1933 tot 1942
  • lid Provinciale Staten van Drenthe, van 4 juli 1939 tot 1 september 1941
  • lid gemeenteraad van Emmen, van 5 september 1939 tot 1 september 1941
  • wethouder (van onderwijs, financiën en middenstand en in 1945 distributie) van Emmen, van 5 september 1939 tot 5 september 1978 (ook enige tijd cultuur en sport)
  • waarnemend burgemeester van Emmen, van april 1945 tot juli 1946
  • lid tijdelijke gemeenteraad van Emmen, van november 1945 tot 3 september 1946
  • lid gemeenteraad van Emmen, van 3 september 1946 tot 5 september 1978
  • lid Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 23 juli 1946 tot 27 juli 1948
  • lid Provinciale Staten van Drenthe, van juni 1946 tot 1950
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 27 juli 1948 tot 10 mei 1971
  • lid Provinciale Staten van Drenthe, van 6 juni 1962 tot 2 juni 1966

Partijpolitieke functies

overzicht

  • secretaris Liberale Staatspartij, kamercentrale Drenthe, vanaf 1935
  • lid hoofdbestuur Liberale Staatspartij, van februari 1938 tot 1939
  • lid comité van initiatief PvdV, 12 maart 1946
  • lid hoofdbestuur PvdV, van 27 april 1946 tot januari 1948
  • vicefractievoorzitter VVD Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 26 mei 1959 tot 11 maart 1966
  • vicefractievoorzitter VVD Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 1 november 1969 tot 29 april 1971
  • lid VVD-studiecommissie Noorden van het Land, 1972

lijsttrekkerschappen

  • lijstaanvoerder PvdV Tweede Kamerverkiezingen 1946 (kieskring Assen)

Nevenfuncties

  • lid hoofdbestuur beweging "Eenheid door Democratie", van februari 1938 tot 1940
  • plaatsvervangend lid Pachtkamer, kantongerecht te Emmen, vanaf 20 oktober 1938 (nog in 1964)
  • voorzitter Bond voor premievrij Staatspensioen
  • lid bestuur Volksonderwijs
  • voorzitter Heemkundecommissie te Emmen, vanaf september 1942
  • lid Raad van Bijstand Kamer van Koophandel en Fabrieken voor Drenthe, omstreeks 1944
  • lid bestuur Friesch Volkssanatorium, vanaf augustus 1944
  • lid gewestelijke comité (Drenthe) voor de annexatie, vanaf augustus 1945
  • lid bestuur waterschap Weerdinge, omstreeks 1950 en nog in 1970
  • voorzitter adviescommissie, Gewestelijk Arbeidsbureau Emmen, omstreeks 1956 (nog in 1964)
  • secretaris curatorium "Gemeentelijk Lyceum" te Emmen, omstreeks 1956 (nog in 1964)
  • voorzitter Turnkring Drenthe, omstreeks 1956
  • penningmeester Diakonessenhuis te Emmen, omstreeks 1956
  • voorzitter waterschap "Het Amsterdamseveld", omstreeks 1958
  • voorzitter veenschap "Het Emmer-Erfscheidenveen", omstreeks 1958 (nog in 1964)
  • voorzitter waterschap "De Runde", omstreeks 1961 en nog in 1969
  • voorzitter PGZ (Protestantse Gezondheidzorg) te Emmen, omstreeks 1964
  • voorzitter PZV (Protestantse Ziekenverpleging) te Emmen, omstreeks 1964
  • secretaris Zuiderzeefonds, Nederlandse Hervormde Kerk te Emmen, omstreeks 1964
  • lid bestuur IZA (Interprovinciale Ziekenkostenverzekering Ambtenaren), omstreeks 1964
  • lid bestuur DETI (Drents Economisch-Technologisch Instituut), omstreeks 1964
  • lid College van Kerkvoogden, Nederlands Hervormde Gemeente te Emmen, omstreeks 1964
  • voorzitter Nederlands-Hervormde Diaconessenhuis te Emmen, omstreeks 1964
  • lid bestuur Oudheidkamer te Emmen, omstreeks 1964
  • voorzitter Landbouwhuishoudschool te Emmen, omstreeks 1964
  • lid Raad van Commissarissen LOI (Leidse Onderwijsinstellingen) te Leiden, omstreeks 1964
  • lid bestuur afdeling Paardenhouderij, Landbouwschap, omstreeks 1961 en nog in 1969
  • lid Zuiderzeeraad, vanaf 1961 (nog in 1969)
  • lid bestuur Bond van Hengstenhouders in Drenthe, omstreeks 1964
  • lid bestuur Landelijke Bond van Hengstenhouders, omstreeks 1964
  • lid bestuur NWP (Noord-Nederlandse Warmbloedpaarden), afdeling Drenthe, omstreeks 1964
  • voorzitter Commissie bruikbaarheidsonderzoek paarden, omstreeks 1964
  • voorzitter NPV (Nederlandse Padvindersvereniging), afdeling Emmen, omstreeks 1964
  • lid bestuur Drentse Landelijke Ruiters
  • lid bestuur Samenwerkingsschool voor kinderen met lees- en opvoedingsmoeilijkheden (Veenkampenschool) te Emmen, omstreeks 1964
  • lid bestuur Samenwerkingsschool voor de opleiding van Kleuterleidsters te Emmen, omstreeks 1964
  • voorzitter Centrum voor Vakopleiding voor Volwassenen, omstreeks 1964
  • lid bestuur NFO (Noordelijk Filharmonisch Orkest), omstreeks 1964
  • lid Raad van Commissarissen N.V. "Frits Bode" te Breda
  • lid Raad van Commissarissen "Beer" te 's-Gravenhage
  • lid Raad van Commissarissen Leidse NOWA te Groningen
  • lid Raad van Commissarissen Centrale Handelsmaatschappij te Coevorden
  • voorzitter Raad van Commissarissen LOI (Leidse Onderwijsinstellingen) te Leiden
  • voorzitter Raad van Commissarissen N.V. "Frits Bode" te Breda
  • voorzitter Raad van Commissarissen N.V. "Serto" te Hilversum
  • voorzitter Raad van Commissarissen "Amersfoortse Verzekeringsmaatschappij" te Amersfoort
  • voorzitter Raad van Commissarissen "Emmer Metaalindustrie" te Emmen
  • voorzitter Raad van Commissarissen N.V. "Hime" te Emmen

afgeleide functies, presidia etc.

  • voorzitter vaste commissie voor Deltazaken (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 18 juni 1963 tot 17 september 1963
  • voorzitter vaste commissie voor Verkeer en Waterstaat (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 2 oktober 1963 tot 10 mei 1971
  • voorzitter bijzondere commissie voor het wetsontwerp aanvulling van de Wet gemeenschappelijke regelingen inzake samenwerking gemeenten en waterschappen (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 5 maart 1964 tot april 1966
  • ondervoorzitter bijzondere commissie voor de ontwerp-Wet uitkeringen wegen (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 10 november 1964 tot maart 1966
  • voorzitter commissie voor het onderzoek van de geloofsbrieven (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 15 februari 1967 tot april 1971
  • lid Presidium (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 23 februari 1967 tot 10 mei 1971
  • tweede ondervoorzitter Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 23 februari 1967 tot 10 mei 1971
  • voorzitter bijzondere commissie wetsvoorstel retorsiemaatregelen zeescheepvaart (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 11 maart 1970 tot 10 mei 1971

Opleiding

voortgezet onderwijs

  • h.b.s., Rijks Hogere Burgerschool te Emmen

cursussen

  • economie (privaatlessen)

Activiteiten

als parlementariër

  • Hield zich in de Tweede Kamer vooral bezig met verkeersaangelegenheden, sociale zaken en volksgezondheid. Aanvankelijk was hij ook woordvoerder binnenlandse zaken, onderwijs en kunsten.
  • Was in 1957 één van de woordvoerders van zijn fractie bij de behandeling van de ontwerp-Deltawet
  • Voerde in 1964 het woord bij de behandeling van een wetsvoorstel inzake de schadeloosstelling van Tweede Kamerleden

opvallend stemgedrag

  • In 1952 stemden hij en mevrouw Fortanier als enigen van de VVD-fractie vóór het (door de Eerste Kamer verworpen) voorstel om het ledental van de Tweede Kamer uit te breiden
  • Behoorde in 1960 tot de zes leden van zijn fractie die tegen een (verworpen) amendement-Blaisse/Berkhouwer stemden om in de Loterijwet voor de voetbaltoto geen maximumprijs vast te stellen
  • Behoorde in 1962 met Berkhouwer, Ritmeester en Schuitemaker tot de minderheid van zijn fractie die vóór de ontwerp-Wet Premie Kerkenbouw stemde
  • Behoorde in 1962 met Den Hartog en Ritmeester tot de minderheid van zijn fractie die vóór een (verworpen) initiatiefwetsvoorstel-Vondeling over verlenging van de Wet vervreemding landbouwgronden stemde
  • Behoorde in 1968 tot de minderheid van zijn fractie die vóór een motie-Van der Stoel stemde, waarin de regering werd gevraagd aan te dringen op stopzetting van de bombardementen in Vietnam en op het starten van onderhandelingen

Wetenswaardigheden

algemeen

  • Medeoprichter van de Partij van de Vrijheid
  • Deed in 1947 - overigens als vervanger van prof. Molenaar - als Eerste Kamerlid minister Van Maarseveen de suggestie één geleerde met de vernieuwing van het Burgerlijk Wetboek te belasten
  • Als wethouder van Emmen had hij een belangrijk aandeel in de komst van het Dierenpark in die gemeente

uit de privésfeer

  • In 1934 medeoprichter van de Stichting "Het Drentsche Landschap"
  • Was in 1940 korte tijd actief in de Nederlandsche Unie
  • Was zeer vermogend. Kwam desondanks in zijn laatste levensjaren toch in financiële zorgen. In goed vertrouwen had hij veel nieuwe ondernemingen mogelijk gemaakt, die de recessieperiode van de jaren tachtig niet overleefden. Daardoor werd hij ook zelf getroffen.
  • Werd na de oorlog beschuldigd van het verraden van Engelse piloten, doch hiervan vrij gesproken. In 1966 rakelde BP-Kamerlid Koekoek deze affaire opnieuw op, hetgeen via een vrijwel unaniem aangenomen motie door de Tweede Kamer werd afgekeurd.
  • Zijn vader was lid van Provinciale Staten van Drenthe en 23 jaar wethouder (van onderwijs) van Emmen
  • Zijn grootvader van moederszijde was wethouder van Odoorn
  • Op het marktplein in Emmen is een monumentale klok ter herinnering aan hem geplaatst

anekdotes en citaten

  • Toen de regering in 1946 opriep om te bezuinigen op elektriciteitsverbruik, beperkte hij als wethouder van Emmen drastisch de straatverlichting. In Amsterdam constateerde hij echter dat de hoofdstad onveranderd baadde in het licht. Alleen op de Berlagebrug telde hij meer brandende lampen dan in heel Emmen. In zijn woonplaats teruggekeerd, maakte hij dan ook subiet een einde aan de spaarzaamheid.
  • Werd, ook in eigen VVD-kring, wegens zijn vele nevenfuncties, waaronder veel commissariaten, Zegering Hebbers genoemd

verkiezingen

  • Werd in 1946 tot Eerste Kamerlid gekozen door Groep II: Gelderland, Overijssel, Groningen en Drenthe

niet-aanvaarde politieke functies

  • lid Eerste Kamer, juli 1948 (wegens verkiezing tot Tweede Kamerlid)

woonplaats(en)/adres(sen)

  • Emmen, De Lindenhof, van 1936 tot 1981
  • Emmen, Laan van de Eekharst 70, van 1981 tot 1991

ridderorden

  • Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 29 april 1958
  • Commandeur in de Orde van Oranje-Nassau, mei 1971

overige onderscheidingen en prijzen

Thorbecke-penning, 1984

verenigingen, sociëteiten, genootschappen etc.

lid VCJB (Vrijzinnig-Christelijke Jeugd Bond) te Emmen (jeugdjaren)

hobby's

paarden

Publicaties van/over

literatuur/documentatie

  • P.J. Kat, "'Als iemand de kennis heeft, mag hij van mij vijftig commissariaten hebben en een miljoen verdienen'", Algemeen Handelsblad, 14 februari 1970
  • H.J.L. Vonhoff, "Liberalen onder één dak" (1998), 152
  • Wie is dat? 1956
  • F. van der Molen, "Wie is Wie in de Tweede Kamer?" (1970)
  • Hans Wiegel, "De koning van Emmen op het Binnenhof. Roelof Zegering Hadders (1912-1991)", in: Jaarboek parlementaire geschiedenis 2018, 62-65

Familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm

gehuwd te Assen, 28 december 1942

echtgeno(o)t(e)/partner

M. Hadders, Marchien

kinderen

1 dochter en 1 zoon (en 1 zoontje dat kort na de geboorte overleed)

vader

J. Hadders, Jan

geboorteplaats en/of -datum

Emmen, 13 maart 1873

beroep vader

eigenaar van een vervenings- en landontginningsbedrijf

moeder

W.R. Zegering, Wubbina Roliena

geboorteplaats en/of -datum

Odoorn, 14 augustus 1873

beroep grootvader (vaderskant)

landbouwer

beroep grootvader (moederskant)

landbouwer