Mr. W. van der Vlugt

Zeer geleerde Leidse hoogleraar wijsbegeerte van het recht, die als Kamerlid een academische stijl had. Was al op zijn zesentwintigste hoogleraar. Kwam in 1902 als oud-liberaal in de Tweede Kamer, als tussentijdse opvolger van een antirevolutionair. Zijn redevoeringen waren gestileerd en boeiend, met een rijke woordkeuze en dichterlijke uitingen. In 1904 in de Tweede Kamer fel tegenstander van Kuypers Hoger-Onderwijswet. Zette zich buiten de Kamer in voor de in het keizerlijke Rusland onderdrukte Finnen. In 1906 trok hij zich terug uit de politiek, volgens W.H. de Beaufort omdat hij te zenuwwachtig was voor het politieke debat.

oud- of vrije liberalen
functie(s) in de periode 1902-1906: lid Tweede Kamer

Inhoud

1. Personalia
2. Partij/stroming
3. Hoofdfuncties/beroepen
4. Partijpolitieke functies
5. Nevenfuncties
6. Opleiding
7. Activiteiten
8. Wetenswaardigheden
9. Publicaties van/over
10. Familie/gezin

Personalia

voornamen (roepnaam)

Willem

titulatuur en naam

Mr. W. van der Vlugt Willem

geboorteplaats en -datum

Haarlem, 12 maart 1853

overlijdensplaats en -datum

Tongeren (gem. Epe), 5 november 1928

levensbeschouwing

Doopsgezind

Partij/stroming

stroming(en)

oud-liberaal

partij(en)

Bond van Vrije Liberalen, vanaf 23 juni 1906

Hoofdfuncties/beroepen

• hoogleraar wijsbegeerte van het recht en de encyclopedie der rechtswetenschappen, Rijksuniversiteit Leiden, van 9 oktober 1879 tot 17 september 1923 (non-actief tussen 1902 en 1906)
• rector magnificus Rijksuniversiteit Leiden, van september 1902 tot december 1902
• lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 9 december 1902 tot 18 september 1906 (voor het kiesdistrict Leiden)
• privaatdocent wijsbegeerte van het recht, Rijksuniversiteit Leiden, van januari 1903 tot 1907
• lid gemeenteraad van Leiden, van 7 maart 1904 tot 15 november 1906

Partijpolitieke functies

overzicht

• lid commissie van redactie ontwerp-Manifest Vrije Liberalen, januari 1905
• lid Commissie van Advies voor de oprichting van de Bond van Vrije Liberalen, van 11 februari 1905 tot 1906

Nevenfuncties

• diaken, doopsgezinde gemeente te Leiden, van 1886 tot 1920
• redacteur tijdschrift "De Gids", van 1886 tot 1892
• voorzitter Debating Society
• lid bestuur Maatschappij tot Nut van het Algemeen, departement Leiden, 1890
• voorzitter Volksleeszaal te Leiden, van 1895 tot 1899
• voorzitter hoofdbestuur Maatschappij tot bevordering van welstand onder landlieden, van 1895 tot 1908
• vicevoorzitter Leidsche Volkshuis, van 1899 tot 1914 (oprichter)
• lid Nederlands Comité voor Transvaal, vanaf januari 1900
• redacteur weekblad "Onze Eeuw ", van 1901 tot 1912
• lid curatorium Stolpiaansch Legaat te Leiden, omstreeks 1908 tot 1920
• lid College van Curatoren Thorbecke Stichting, 1920

afgeleide functies, presidia etc.

voorzitter Commissie van Rapporteurs voor hoofdstuk IV (Justitie) 1906 (Tweede Kamer der Staten-Generaal)

Opleiding

onderwijs buiten schoolverband

privé lager onderwijs

voortgezet onderwijs

• gymnasium te Haarlem

academische studie

• Romeins en hedendaags recht (gepromoveerd op dissertatie), Rijksuniversiteit Leiden, van 26 september 1870 tot 25 september 1879

Activiteiten

als parlementariër

• Sprak in de Tweede Kamer vooral over justitiële aangelegenheden en onderwijs

Wetenswaardigheden

algemeen

• Keerde zich in 1905 met Blooker en Van Karnebeek in de Vrij-liberale fractie tegen steun aan vorming van een liberaal parlementair minderheidskabinet
• Was voorstander van vorming van een partij van oud-liberalen en christelijk-historischen
• Nam om gezondheidsredenen ontslag als Kamerlid

uit de privésfeer

• Medeoprichter van de Vereniging voor Wijsbegeerte des Rechts
• Medeoprichter van het Leids Volkshuis en de Volksleeszaal
• Medeoprichter van het tijdschrift "Onze Eeuw"

anekdotes en citaten

• Volgens zeggen leerde hij de fraaie en zorgvuldig opgestelde redevoeringen die hij in de Tweede Kamer hield van buiten

verkiezingen

• Versloeg in 1902 bij een tussentijdse verkiezing in het district Leiden na herstemming J. de Lange (arp)
• Versloeg in 1905 Dr. Th.G. den Houter (arp) na herstemming

pseudoniemen, bij-, koos- en schuilnamen

Q.N. (pseudoniem)

ridderorden

Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 31 augustus 1907

verenigingen, sociëteiten, genootschappen etc.

lid Maatschappij der Nederlandsche Letterkunde te Leiden

Publicaties van/over

lijst van publicaties

• "De rechtstaat volgens de leer van Rudolf Gneist" (dissertatie, 1879)
• "De wetenschap der gerechtigheid" (oratie, 1880)
• "De Tweespron" (1894) (brochure tegen het kiesrechtontwerp van Tak)
• "Voor alles links?" in: Onze Eeuw, 1907
• "Algemeene inleiding tot de rechtsgeleerdheid" (1925)
• brochures o.a. over de positie van Finland en over Zuid-Afrika

literatuur/documentatie

• F. Netscher, "Karakterschets prof. dr. W. van der Vlugt", in: "Hollandsche Revue", 1898, 397-410
• Mr. Antonio, "Prof. Van der Vlugt", Parlementaire Portretten, Nieuwe Reeks CCVII, De Telegraaf, 12 december 1903
• Levensbericht door A.S. de Blécourt, in: Levensberichten van leden van de Maatschappij der Nederlandsche Letterkunde, 1931/2, 61
• G.E. Langemeijer, "Vlugt, Willem van der (1853-1928)", in: Biografisch Woordenboek van Nederland, deel II, 586
• "Het Vaderland", 5 november 1928
• Onze Afgevaardigden, 1905

publicaties over en van letterkundigen

biografie

Familie/gezin

echtgeno(o)t(e)/partner

A. Rauwenhoff, Anna

kinderen

2 zoons en 2 dochters

geboorteplaats en/of -datum

Haarlem, 20 september 1823

beroep vader

• makelaar in effecten
• directeur van het administratiekantoor van Nationale Schuld

geboorteplaats en/of -datum

Utrecht, 16 april 1830

beroep grootvader (vaderskant)

directeur administratiekantoor van de Nationale Schuld

beroep grootvader (moederskant)

predikant