Mr. J.J. (Jelle) Croles

Antirevolutionair uit IJlst, die zeven jaar in de Eerste Kamer zat. Werd aanvankelijk opgeleid voor de scheepsbouw (zijn vader was scheepsbouwer), maar koos voor een juridische loopbaan. Begon die carrière als advocaat en werd later rechtbankgriffier, rechter, raadsheer en (vice)president van het Gerechtshof in Leeuwarden. Hield zich in de Senaat bezig met onderwijs en justitie. Pleitbezorger van onderwijs in het Fries. Zat ook lange tijd in de Friese Staten. Mobiliseerde in 1918 via de ARP de Friese vrijwilligers die naar Den Haag gingen vanwege de revolutiedreiging.

ARP
functie(s) in de periode 1922-1929: lid Eerste Kamer

Inhoud

1. Personalia
2. Partij/stroming
3. Hoofdfuncties/beroepen (5/9)
4. Partijpolitieke functies
5. Nevenfuncties
6. Opleiding
7. Activiteiten
8. Wetenswaardigheden
9. Familie/gezin

Personalia

voornamen (roepnaam)

Jelle Jelles (Jelle)

titulatuur

Mr. J.J. Croles Jelle Jelles (Jelle)

geboorteplaats en -datum

IJlst, 23 augustus 1869

overlijdensplaats en -datum

Leeuwarden, 30 juni 1936

begraafplaats en -datum

IJlst, 3 juli 1936

Partij/stroming

partij(en)

ARP (Anti-Revolutionaire Partij)

Hoofdfuncties/beroepen (5/9)

• rechter Arrondissementsrechtbank te Leeuwarden, van 1 augustus 1910 tot 1 april 1920
• raadsheer Gerechtshof te Leeuwarden, van 1 april 1920 tot 1 september 1926
• lid Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 27 juli 1922 tot 17 september 1929 (in 1922-1923 voor Friesland)
• vicepresident Gerechtshof te Leeuwarden, van 1 september 1926 tot 1 november 1930
• president Gerechtshof te Leeuwarden, van 1 november 1930 tot 1 november 1935

U ziet een selectie van de loopbaan. In de uitgebreide versie is de gehele loopbaan in te zien.

Partijpolitieke functies

In de uitgebreide versie is een overzicht van partijpolitieke functies opgenomen.

Nevenfuncties

• plaatsvervangend lid raad van beroep der directe belastingen in Friesland
• lid commissie van toezicht van het tijdelijk opvoedingsgesticht voor jongens te Leeuwarden

Opleiding

In de uitgebreide versie is een overzicht van de opleiding(en) opgenomen.

Activiteiten

als parlementariër

• Was woordvoerder onderwijs en justitie van de ARP in de Eerste Kamer

opvallend stemgedrag (2/3)

• Stemde in 1927 tegen het wetsvoorstel tot goedkeuring van het Verdrag met België
• Stemde in 1928 als enige van zijn fractie tegen het intiatiefwetsvoorstel-Fleskens over steunverlening aan de klompenindustrie

In de uitgebreide versie is een overzicht van opvallend stemgedrag opgenomen.

Wetenswaardigheden

algemeen

• Werd in 1922 aanvankelijk niet toegelaten als lid, omdat de sociaaldemocraat Mendels veronderstelde dat Croles bij de tweede stemming (tegenover Van Kol) op zichzelf had gestemd, hetgeen niet was toegestaan. Hij wilde de stemming nietig laten verklaren. De commissie voor de geloofsbrieven en een Kamermeerderheid meende dat er daarvoor onvoldoende gronden waren.

uit de privésfeer

• Zijn vader was wethouder van IJlst en lid van Provinciale Staten van Friesland (1886-1898)
• Een zoon van hem was burgemeester van Bodegraven (1946-1971)

verkiezingen

• Versloeg in 1922 bij de verkiezing van Eerste Kamerleden in Provinciale Staten van Friesland in de derde stemmingsronde H.H. van Kol (sdap) met 21 tegen 19 stemmen
• In 1923 gekozen door Groep III: Noord-Holland en Friesland

Familie/gezin

In de uitgebreide versie zijn, indien bekend, de familierelaties opgenomen.