M. Kingma Hzn.

In Friesland populaire liberale politicus en bestuurder, die het als eenvoudige man tot staatsraad bracht. Had als bijnaam daarom 'de staatsraad-pottenbakker'. Werd in 1850 tot Statenlid en gedeputeerde gekozen en kwam in 1859 bij de uitbreiding van het zeteltal voor het district Dokkum in de Kamer. Bedankte toen als gedeputeerde. Nam die functie in 1863 echter weer op, omdat hij het reizen naar Den Haag te bezwaarlijk vond. In 1864 werd hij tevens staatsraad in buitengewone dienst. Bleef tot 1898 Statenlid. Kenner van Friese aangelegenheden, in bijzonder van de zeedijken. Stoere, oprechte 'Stânfries'.

'pragmatisch' liberaal
functie(s) in de periode 1859-1900: lid Tweede Kamer, staatsraad in buitengewone dienst

Personalia

voornamen (roepnaam)

Marten

titulatuur en naam

M. Kingma Hzn. Marten

opmerkingen over de naam en/of titel

Hzn. staat voor Hijlkeszoon

geboorteplaats en -datum

Makkum (grietenij Wonseradeel), 16 juni 1817

overlijdensplaats en -datum

Sneek, 16 februari 1900

levensbeschouwing

Nederlands Hervormd

Partij/stroming

stroming(en)

liberaal

partij(en)

Liberale Unie

Hoofdfuncties/beroepen

fabrikant, familiebedrijf van steenpannen- en pottenbakkerijen te Makkum
lid Provinciale Staten van Friesland, van 17 september 1850 tot juli 1898 (voor het kiesdistrict Sneek)
lid Gedeputeerde Staten van Friesland, van 27 september 1850 tot maart 1859
lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 22 februari 1859 tot 14 augustus 1863 (voor het kiesdistrict Dokkum)
lid Gedeputeerde Staten van Friesland, van 20 juni 1863 tot juli 1898
staatsraad in buitengewone dienst, Raad van State, van 16 februari 1864 tot 16 februari 1900

Partijpolitieke functies

overzicht

lid bestuur Liberale Unie, vanaf mei 1886 (namens "Burgerplicht" te Sneek)

Activiteiten

als parlementariër

Sprak in de Tweede Kamer enkele malen over spoorwegaangelegenheden (in het noorden des lands), posterijen en waterstaat
Stemde in 1860 tegen de ontwerp-Wet aanleg van spoorwegen voor rekening van de staat

Wetenswaardigheden

algemeen

Bijzondere figuur in de Tweede Kamer mede door zijn eenvoudige taalgebruik

uit de privésfeer

Verloor zijn vader op achtjarige leeftijd; zijn oom Jan zorgde verder voor zijn opvoeding
Werd in 1898 door zijn zoon opgevolgd als Statenlid

anekdotes en citaten

Zou een redevoering in de Kamer eens afgebroken hebben met de woorden "'k Bin 't kwiet".

verkiezingen

Werd in 1855 bij een tussentijdse verkiezing in het district Sneek na herstemming verslagen door jhr. P.B.J. Vegelin van Claerbergen (cons.)
Versloeg in 1859 in het district Dokkum jhr. J.A. Lycklama à Nijeholt. De verkiezing was nodig vanwege uitbreiding van het ledental.
Werd in 1860 bij de periodieke verkiezing in het district Dokkum bij enkelvoudige kandidaatstelling hekozen

pseudoniemen, bij-, koos- en schuilnamen

"de Staatsraad-pottenbakker"

woonplaats(en)/adres(sen)

Makkum, omstreeks 1840 (nog in 1876)

ridderorden

Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw

Publicaties van/over

literatuur/documentatie

Nieuw Nederlandsch Biografisch Woordenboek, deel IX, 515

Biografisch Woordenboek(en)

biografie opgenomen in het Nieuw Nederlandsch Biografisch Woordenboek

Familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm

gehuwd te Witmarsum, 20 juni 1840 (echtgenote overleden 17 september 1841)
gehuwd (tweede huwelijk) te Witmarsum, 19 oktober 1843 (echtgenote overleden 25 maart 1844)
gehuwd (derde huwelijk) te Witmarsum, 10 juni 1847

echtgeno(o)t(e)/partner

T.J. Oneides, Trijntje Jacobs

2e echtgeno(o)t(e)/partner

A.P. Postma, Akke Pieters

3e echtgeno(o)t(e)/partner

R.R. Bangma, Riemke Rintjes

vader

H. Kingma Mzn., Hijlke

geboorteplaats en/of -datum

Makkum (grietenij Wonseradeel), 31 augustus 1789

beroep vader

fabrikant (eigenaar van een steen-, pannen- en pottenbakkerij)

moeder

J.H. Rinia, Jeltje Herres

geboorteplaats en/of -datum

Cornwerd (grietenij Leeuwarderadeel), 12 oktober 1794