Jhr. J.A.Ch.A. van Nispen van Sevenaer

J.A.Ch.A. van Nispen van Sevenaer
bron: Collectie-Van Eck (Nationaal Archief)

Bestuurder uit de Liemers, die in 1848 buitengewoon lid van de Dubbele Kamer werd. Daarna gewoon Kamerlid voor de districten Doetinchem en Nijmegen. Kon lange tijd tot de liberalen gerekend worden, maar onder invloed van de schoolstrijd kwam hij in conservatiever vaarwater terecht. Was al spoedig voorstander van een aparte politieke organisatie van de katholieken. Zijn broer was gelijktijdig met hem Eerste Kamerlid.

liberaal (katholiek), 'pragmatisch' liberaal, conservatief (katholiek)
functie(s) in de periode 1848-1875: buitengewoon lid Tweede Kamer, lid Tweede Kamer

Inhoud

  1. Personalia
  2. Partij/stroming
  3. Hoofdfuncties/beroepen
  4. Partijpolitieke functies
  5. Nevenfuncties
  6. Activiteiten
  7. Wetenswaardigheden
  8. Publicaties van/over
  9. Familie/gezin

Personalia

voornamen (roepnaam)

Joannes Antonius Christianus Arnoldus

titulatuur en naam

Jhr. J.A.Ch.A. van Nispen van Sevenaer Joannes Antonius Christianus Arnoldus

geboorteplaats en -datum

Zevenaar, 27 december 1803

overlijdensplaats en -datum

Zevenaar, 5 mei 1875

levensbeschouwing

Rooms-Katholiek

Partij/stroming

stroming(en)

  • 'pragmatisch' liberaal (vanaf 1849 ot omstreeks 1860)
  • R.K. (Rooms-Katholieken) (anti-liberaal)

Hoofdfuncties/beroepen

  • landeigenaar
  • gemeentesecretaris en -ontvanger te Duiven
  • lid Provinciale Staten van Gelderland, van 8 juli 1830 tot september 1848 (voor de landelijke stand, district Doesburg)
  • districtscommissaris, district Doesburg en Zevenaar, van 1 september 1837 tot 1 januari 1850
  • buitengewoon lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 21 september 1848 tot 8 oktober 1848 (voor Gelderland)
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 13 februari 1849 tot 20 augustus 1850 (voor het kiesdistrict Doetinchem)
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 7 oktober 1850 tot 26 april 1853 (voor het kiesdistrict Nijmegen)
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 14 juni 1853 tot 17 september 1866 (voor het kiesdistrict Nijmegen)
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 19 november 1866 tot 3 januari 1868 (voor het kiesdistrict Nijmegen)
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 25 februari 1868 tot 5 mei 1875 (voor het kiesdistrict Nijmegen)

Partijpolitieke functies

overzicht

  • Rooms-Katholiek propagandist voor de verkiezingen van 1850 in Noord-Gelderland

Nevenfuncties

dijkgraaf polderdistrict "De Lijmers", van 1 januari 1847 tot 1 mei 1875

afgeleide functies, presidia etc.

  • lid Centrale Afdeling (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van april 1857 tot juni 1857
  • lid parlementaire enquêtecommissie zoutaccijns (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 22 november 1852 tot 26 april 1853
  • lid Centrale Afdeling (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van september 1868 tot februari 1869
  • lid Centrale Afdeling (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van september 1870 tot december 1870
  • lid Centrale Afdeling (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van november 1871 tot februari 1872
  • voorzitter Commissie van Rapporteurs voor hoofdstuk VIIb (Financiën) 1874 (Tweede Kamer der Staten-Generaal)

Activiteiten

als parlementariër

  • Voerde als lid van de Dubbele Kamer in 1848 het woord bij de algemene beschouwingen over de Grondwetsherziening. Stemde vóór alle voorstellen.
  • Sprak veelvuldig in de Kamer over uiteenlopende onderwerpen
  • Diende in 1854 met Storm van 's-Gravesande en Van Akerlaken een initiatiefwetsvoorstel in tot afschaffing van de accijns op gemalen rogge. Dit voorstel werd later ingetrokken.
  • Interpelleerde in 1854 minister Van Reenen over de toestand van de IJssel
  • Diende in 1857 met acht anderen een initiatiefwetsvoorstel in tot afschaffing van de accijns op geslacht. Dit voorstel werd later ingetrokken.
  • Stemde in 1857 tegen de ontwerp-Wet op het lager onderwijs van Van Rappard
  • Diende in 1858 met acht anderen een initiatiefwetsvoorstel in tot amortisatie van de staatsschuld. Dit voorstel werd later ingetrokken.
  • Stemde in 1860 tegen de ontwerp-Wet aanleg van spoorwegen voor rekening van de staat
  • Behoorde in 1860 tot de conservatieve minderheid die vóór de begroting van Koloniën van minister Rochussen stemde
  • Behoorde in 1861 tot de minderheid die tegen een amendement-Ter Bruggen Hugenholtz stemde over het halveren van de begroting voor Onvoorziene Uitgaven
  • Behoorde in 1862 tot de 20 leden die tegen het wetsvoorstel tot verlaging van het tarief op de in- uit- en doorvoerrechten stemden
  • Behoorde in 1864 tot de 27 overwegend conservatieve en antirevolutionairen leden die tegen het ontwerp-Adres van Antwoord (tijdens het kabinet-Thorbecke II) stemden
  • Stemde op 23 maart 1868 tegen de motie-Blussé van Oud-Alblas, die uitsprak dat de Kamerontbinding van 1867 niet in het landsbelang was geweest

Wetenswaardigheden

uit de privésfeer

  • Een dochter van hem was kloosterlinge, een zoon priester
  • Zijn vader was hoofdschout van Doesburg en Zevenaar en lid van Provinciale Staten van Gelderland

verkiezingen

  • Versloeg in 1848 in het district Nijmegen J.Th.H. Nedermeijer ridder van Rosenthal na herstemming
  • Versloeg in 1850 bij de algemene verkiezingen onder anderen J.W. Losecraat Vermeer, W. baron van Lynden en jhr. C.E.J.F. van Nispen van Pannerden
  • Versloeg in 1853 bij de algemene verkiezingen W. baron van Lynden, jhr. C.E.J.F. van Nispen van Pannerden en J. Rau van Gameren
  • Versloeg in 1854 bij de periodieke verkiezingen C.G. van Sandick
  • Werd in 1858 bij zonder tegenkandidaten gekozen
  • Versloeg in 1862 W.C.C. Sassen
  • Versloeg in 1866 bij de periodieke verkiezingen W.J. Triebels
  • Werd in 1866 bij de algemene verkiezingen samen met C.J. Heydenrijck met circa 80 procent van de stemmen gekozen
  • Werd in 1868 bij de algemene verkiezingen samen met C.J. Heydenrijck met circa 75 procent van de stemmen gekozen
  • Versloeg in 1871 W.J. Triebels

niet-aanvaarde politieke functies

  • minister van Rooms-Katholieke Eredienst, juni 1856 (geweigerd)
  • lid Raad van State, 21 april 1842 (bedankte dadelijk)

woonplaats(en)/adres(sen)

Zevenaar

ridderorden

Commandeur in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 12 mei 1874

verenigingen, sociëteiten, genootschappen etc.

lid Rooms-katholieke Comité, 1849

Publicaties van/over

literatuur/documentatie

J.B. Smit, "Jan van Nispen van Sevenaer. 1803-1875, Politicus en Bestuurder, in: Biografisch Woordenboek Gelderland, elektronische versie

Familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm

gehuwd te Zevenaar, 18 november 1823

echtgeno(o)t(e)/partner

I.E.J. Hoevel, Isabella Elisabetha Josepha

kinderen

7 zonen en 2 dochters

vader

Jhr. H.C.C.B. van Nispen van Pannerden, Hermannus Carolus Casper Bartholomaeus

geboorteplaats en/of -datum

Herwen, 4 augustus 1764

beroep vader

officier

moeder

H.C.E. Goossens, Hendrica Caecilia Everharda

geboorteplaats en/of -datum

Emmerich (Duitsland), 22 november 1769

beroep grootvader (vaderskant)

landrentmeester graafschap Bergh

familierelaties