Dr. A. (Arie) van der Hek

A. van der Hek — bron: Fotobureau Stokvis

Vooraanstaand en spreekvaardig PvdA-Tweede Kamerlid dat zich vooral bezighield met economische zaken (industrie, handelspolitiek). Behoorde tot Nieuw-Links en was één van de schrijvers van 'Tien over rood'. Na werkzaam te zijn geweest bij het Vorrink-instituut en als ambtenaar op het terrein van ontwikkelingssamenwerking werd hij in 1973 Tweede Kamerlid. Was onder meer voorzitter van de commissie voor Economische Zaken en enige jaren vicefractievoorzitter. In de Kamer een geducht tegenspeler van VVD-minister Van Aardenne en onvermoeibaar strijder voor het behoud van werkgelegenheid bij de Nederlandse industrie, met name bij de scheepsbouw. Na zijn Kamerlidmaatschap bestuurder in het hoger onderwijs. Promoveerde op 80-jarige leeftijd.

PvdA
functie(s) in de periode 1973-1987: lid Tweede Kamer, lid Europees Parlement (vóór 1979)

Personalia

voornamen (roepnaam)

Arie (Arie)

titulatuur en naam

Dr. A. van der Hek Arie (Arie)

opmerkingen over de naam en/of titel

Drs. A. van der Hek (tot zijn promotie op 18 januari 2019)

geboorteplaats en -datum

Schoonhoven, 12 september 1938

levensbeschouwing

Hervormd: confessioneel

Partij/stroming

partij(en)

PvdA (Partij van de Arbeid), vanaf 1956

Hoofdfuncties/beroepen

wetenschappelijk medewerker Koos Vorrinkinstituut, van 1968 tot 1970 (dit in 1955 ingestelde PvdA-instituut hield zich bezig met bestudering van internationale problemen)
ambtenaar directie financieel-economische ontwikkelingssamenwerking (rang: referendaris tweede klas), ministerie van Buitenlandse Zaken, van 1970 tot 1972
plaatsvervangend hoofd, Hoofdafdeling Wereldhandelsconferentie-aangelegenheden, directoraat-generaal Buitenlandse Economische Betrekkingen, ministerie van Economische Zaken, van 1970 tot 1972
ambtenaar directoraat-generaal Buitenlandse Economische Betrekkingen, ministerie van Economische Zaken, van 1972 tot mei 1973
lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 28 mei 1973 tot 1 september 1987
lid Europees Parlement, van 3 juli 1973 tot 17 oktober 1977 (aangewezen door de Staten-Generaal)
directeur NOM (Noordelijke Ontwikkelings Maatschappij) te Groningen, van 1 september 1987 tot 1 mei 1994
voorzitter HBO-raad (belangen- en werkgeversvereniging van hogescholen in Nederland), van 1 mei 1994 tot 1 februari 1998
voorzitter College van Bestuur Universiteit Twente, van 1 februari 1998 tot 2002

Partijpolitieke functies

voorzitter FJG (Federatie van Jongeren Groepen) in de PvdA, van januari 1966 tot april 1968
medewerker tijdschrift "Tijd en Taak", tijdschrift van de Protestants-Christelijke Werkgemeenschap in de PvdA
plaatsvervangend voorzitter PvdA afdeling Gouda (voor Kamerlidmaatschap)
adjunct-internationaal secretaris PvdA, van 1968 tot 1970
secretaris PvdA-commissie alternatieve dienstplicht, van 1969 tot 1970
lid bestuur PvdA gewest Zuid-Holland (voor Kamerlidmaatschap)
lid partijraad PvdA (voor Kamerlidmaatschap)
lid bestuur EVS (Evert Vermeer Stichting)
lid partijbestuur PvdA, vanaf april 1975 (nog in 1978)
lid fractiebestuur PvdA Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 1976 tot 1982
vicefractievoorzitter PvdA Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 11 september 1981 tot 7 september 1982
tweede vicefractievoorzitter PvdA Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 7 september 1982 tot juni 1986
voorzitter sociaal-economisch beraad, PvdA-fractie Tweede Kamer der Staten-Generaal, omstreeks 1983
lid fractiebestuur PvdA Tweede Kamer der Staten-Generaal, van juni 1986 tot 22 september 1987

Nevenfuncties

huidige

lid Commissie van Wijzen WBS (Wiardi Beckmanstichting)

voorzitter democratisch-socialistische studentenvereniging "Politeia" te Amsterdam
lid bestuur Jongeren- en Studentenorganisaties Sociale Oriëntatie (voor Kamerlidmaatschap)
voorzitter moderne jeugdraad
voorzitter Stichtingsbestuur Laboratoriumfabriek te Capelle aan de IJssel
lid Raad van Commissarissen Silenka, van 1987 tot 1994 (In het kader van directeur NOM (Noordelijke Ontwikkelings Maatschappij) te Groningen)
lid Raad van Beheer Aramide Maatschappij, van 1987 tot 1994 (In het kader van directeur NOM (Noordelijke Ontwikkelings Maatschappij) te Groningen)
lid Raad van Commissarissen Drentse Participatie Maatschappij, van 1987 tot 1994 (In het kader van directeur NOM (Noordelijke Ontwikkelings Maatschappij) te Groningen)
lid Raad van Commissarissen Container terminal Veendam, van 1987 tot 1994 (In het kader van directeur NOM (Noordelijke Ontwikkelings Maatschappij) te Groningen)
lid Raad van Commissarissen Total Raffinaderij Vlissingen
lid Centrale Commissie voor de Statistiek
lid Raad van Commissarissen Weekbladpers, van 1990 tot 1996
lid/voorzitter Stichting Coördinatie Maritiem Onderzoek, van 1991 tot 1994
lid Raad van Commissarissen zuivelcoöperatie Friesland Dairy Foods, van 1991 tot 1996
lid Raad van Commissarissen coöperatie ACM, van 1991 tot 1996
lid Raad van Commissarissen "AVEBE", van 1991 tot 2005
lid Raad van Commissarissen Aannemerij Reef, van 1995 tot 2001
lid Commissie Noord-Nederland, vanaf januari 1997
voorzitter Nationale Havenraad, van oktober 1999 tot november 2005
lid Commissie van Wijzen ICES/KIS (subsidies investeringen kennisinfrastructuur), van 1998 tot 2010
lid Raad van Commissarissen "Groningen Airport Eelde" B.V., van juli 2004 tot november 2013 (namens Drenthe)
voorzitter Samenwerkende Bedrijven Eemsmond, van 2006 tot 2008
research fellow WBS (Wiardi Beckmanstichting)

afgeleide functies, presidia etc.

voorzitter economische en monetaire commissie (Europees Parlement), van 1976 tot 1977
voorzitter bijzondere commissie voor het wetsvoorstel Machtiging tot deelname in de aanvulling van de middelen van de Internationale Ontwikkelingsassociatie (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 1 februari 1978 tot september 1979
voorzitter vaste commissie voor Buitenlandse Handel (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 24 januari 1978 tot 1 december 1982
lid subcommissie uit de vaste commissie voor Rijksuitgaven inzake steunverlening aan individuele bedrijven (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 27 september 1978 tot maart 1981
voorzitter vaste commissie voor Economische Zaken (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 1 december 1982 tot 1 september 1987

Opleiding

primair onderwijs

Prot.Chr. lagere school te Schoonhoven, van 1945 tot 1951

voortgezet onderwijs

Christelijke MULO-school te Schoonhoven, van 1951 tot 1954
h.b.s.-b, Rijks Hogere Burgerschool te Gouda, van 1954 tot 1957

academische studie

politicologie, (Gemeentelijke) Universiteit van Amsterdam, van september 1959 tot 2 oktober 1968

promotie

economische wetenschappen, Erasmus Universiteit Rotterdam, 18 januari 2019

Activiteiten

als parlementariër

Was woordvoerder PvdA-fractie voor economische zaken (industrie), internationationale monetaire politiek en handelspolitiek. Was tot 1977 tevens woordvoerder ontwikkelingssamenwerking.
Was in 1973 één van de woordvoerders van zijn fractie bij de behandeling van de ontwerp-Machtigingswet inkomensvorming en bescherming werkgelegenheid
Sprak onder meer bij debatten over steunverlening aan grote bedrijven zoals RSV, NDSM, ADM, Nederhorst en OGEM. Voerde in 1980 en 1981 namens zijn fractie het woord bij de debatten over de duikbootleverantie aan Taiwan.
Deed in 1978 samen met Leo Jansen (PPR) het voorstel een parlementaire onderzoek in te stellen naar de effecten van het gedrag van multinationale ondernemingen. De Tweede Kamer verwierp dit voorstel in 1980. Er kwam wel een parlementair onderzoek, zonder dat enquêtebevoegdheden.
Interpelleerde op 8 november 1979 minister Van Aardenne over de statutenwijziging van de Nehem
Interpelleerde op 20 november 1980 minister Van Aardenne over het terbeschikkingstellen van financiële middelen voor rekening en/of risico van de staat aan Estel/Hoogovens b.v.

opvallend stemgedrag

Behoorde in 1986 tot de tien leden van zijn fractie die tegen een (verworpen) motie-Van den Bergh stemden over het afwijzen van leverantie van onderzeeboten aan Saoedi-Arabië

Wetenswaardigheden

algemeen

Behoorde tot de kerngroep van Nieuw Links
Behoorde in oktober 1977 tot de acht partijbestuursleden die vóór het aanvaarden van de verhouding 8-7-1 in het beoogde tweede kabinet-Den Uyl stemden
Nam als vicefractievoorzitter in 1982 deel aan het Des Indesberaad over samenwerking tussen PvdA, VVD en D66

ridderorden

Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 29 april 1986

verenigingen, sociëteiten, genootschappen etc.

lid Democratisch-Socialistische Studenten Vereniging "Politeia"

hobby's

zeilen
tuinieren

Publicaties van/over

lijst van publicaties

"Volkenrechtelijke Aspecten Vietnamoorlog", in: Ars Aequi.
publicaties in "Tijdschrift van Bedrijfskunde" over handelspolitieke vraagstukken.
publicaties voor de Wiardi Beckmanstichting
"De muntunie moet grondig worden hervormd. Over kapitaalmarkten, muntunies en overheidsfinanciën", in: De politiek van de euro, biografie van een kwetsbare munt (2013).
"Hjalmar Schacht. Rijksbankpresident tussen twee wereldoorlogen" (dissertatie, 2019)