Dr. C.R.Th. Krayenhoff

foto Dr. C.R.Th. Krayenhoffvergrootglas Filosoof en arts uit Nijmegen, die zich in officiersdienst ontwikkelde tot een beroemd cartograaf, vestingontwerper en bestuurder. Begon zijn officiersloopbaan als partiot in Bataafse dienst en diende vervolgens regeringen met uiteenlopende politieke signatuur. Was zelf ten tijde van Lodewijk Napoleon een klein jaar minister van Oorlog. Kwam in 1810 in Franse dienst, maar ook Willem I maakte van zijn diensten gebruik. Gebruikte als één van de eersten de dreihoeksmeting om het land in kaart te brengen en ontwierp de latere Stelling van Amsterdam.

technocraat
in de periode 1809-1810: minister

voornamen

Cornelis Rudolphus Theodorus

personalia

geboorteplaats en -datum
Nijmegen, 2 juni 1758

overlijdensplaats en -datum
Nijmegen, 24 november 1840

hoofdfuncties

  • geneesheer te Amsterdam, van 1784 tot 1795 
  • officier in Bataafse dienst, vanaf 1795 
  • adjunct-inspecteur der rivieren en adjunct-controleur der Hollandse fortificatiën, 1795 
  • luitenant-kolonel bij het Bondgenootschap te Lande, 1798 
  • commissaris-inspecteur bij de Waterstaat, van 28 juni 1800 tot 1 november 1803 
  • inspecteur van de rivieren, van 1 november 1803 tot juli 1806 
  • commissaris-generaal Bataafs gouvernement voor de zaken van defensie, in Hollandse dienst, vanaf 1806 
  • kolonel-directeur der fortificatiën tussen de Biesbosch en Texel, van 28 maart 1806 tot 6 juli 1806 
  • aide-de-camp van koning Lodewijk Napoleon, van 6 juli 1806 tot 1 september 1810 
  • directeur-generaal depôt van oorlog, van 18 juli 1806 tot 1 juni 1809 
  • commandant genie van de expeditionaire troepenmacht te Zeist, van 13 september 1806 tot 7 oktober 1806 
  • commandant genie van het Noorderleger, van 7 oktober 1806 tot 7 augustus 1809 
  • inspecteur-generaal der artillerie en genie, 1807 
  • generaal-majoor bij het hoofdkwartier van het leger in Noord-Brabant, 1809 
  • commandant van de genie te Amsterdam, vanaf 7 augustus 1809 
  • waarnemend commandant Koninklijke garde en troepen benoorden de Maas, van 26 november 1809 tot 8 maart 1810 
  • minister van Oorlog, van 27 mei 1809 tot 3 maart 1810 
  • opperbevelhebber over de verdediging van Amsterdam, 1810 
  • inspecteur-generaal der genie, vanaf 8 maart 1810 
  • officier in Franse dienst, van juli 1810 tot 19 november 1813 
  • lid comité der fortificatiën te Parijs, vanaf 21 november 1811 
  • officier in Nederlandse dienst, van december 1813 tot 1830 
  • gouverneur van Amsterdam, vanaf december 1813 
  • inspecteur-generaal der fortificatiën en van het korps ingenieurs, mineurs en sappeurs en der pontonniers, vanaf 1814 

officiersrangen
  • luitenant-kolonel 
  • generaal-majoor, vanaf 1807 
  • brigade-generaal in Franse dienst, van 11 november 1810 tot 19 november 1813 
  • luitenant-generaal, vanaf 1814 

nevenfuncties

  • lid commissie tot reorganisatie van de artillerie en genie, 1806 
  • lid Comité-Centraal van de Waterstaat, van 22 januari 1809 tot 26 mei 1809 
  • lid Comité-Centraal van de Waterstaat, van 22 april 1810 tot 4 februari 1811 

afgeleide functies, presidia etc.
  • lid (later president), centrale comité der artillerie en genie, vanaf 5 september 1806 
  • lid tweede sectie, centrale commissie der artillerie en genie, 1809 
  • lid (later president), centraal commissie voor de waterstaat, vanaf 1810 

opleiding

academische studie
  • filosofie (gepromoveerd op dissertatie), Hogeschool te Harderwijk, van 1777 tot 1780 
  • geneeskunde, Hogeschool te Harderwijk, 1784 

wetenswaardigheden

algemeen
  • Ontwierp in de jaren 1805-1810 een plan voor de Stelling van Amsterdam, een stelsel van verdedigingswerken en inundaties rond Amsterdam 

uit de privésfeer
Zijn vader was officier-ingenieur in Statendienst

ridderorden
  • Commandeur in de Orde van de Unie, 16 februari 1807 
  • Commandeur in de Orde van de Reünie, 29 februari 1812 
  • Grootkruis Militaire Willemsorde 

buitenlandse onderscheidingen
lid (zilveren adelaar) Legioen van Eer, 7 mei 1812

predicaten/adellijke titels
  • baron, 16 september 1815 

verenigingen, sociëteiten, genootschappen etc.
  • lid sociëteit "Doctrina et Amicitia" te Amsterdam 
  • lid eerste klasse (geneeskunde, filosofie), Koninklijk Nederlandsch Instituut van Wetenschappen, Letteren en Schoone Kunsten, vanaf 4 mei 1808 
  • buitengewoon lid Sociëteit der Wetenschappen te Amsterdam, vanaf 1 augustus 1811 
  • corresponderd lid klasse der physica en mathematica van het Institut Impérial, vanaf 9 december 1811 

publicaties/bronnen

publicaties
  • "Exhibens theoriam imaginationis" (dissertatie, 1780) 
  • "Sistens brevem conspectum dysenteriae Neomagensis anni 1783" (dissertatie, 1784) 
  • "Geschiedkundige beschouwing van den oorlog op het grondgebied der Bataafsche Republiek in 1799" (1833) 

literatuur/documentatie
  • A.J.C.M. Gabriëls, "C.R.Th. baron van Krayenhoff. 1758-1840. Legerofficier en vestingbouwdeskundige", in: Biografisch Woordenboek Gelderland, deel III, 88 
  • Auke van der Woud, "Het lege land. De ruimtelijke orde van Nederland 1798-1848" (1987) 
  • W. Uitterhoeve, "Cornelis Kraijenhoff, 1758-1840. Een loopbaan onder vijf regeervormen" (2009) 
  • Nieuw Nederlandsch Biografisch Woordenboek, deel II, 719 
  • O. Schutte, "De Orde van de Unie" (1985) 

publicaties over en van letterkundigen
gegevens uit de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren

archivalia via site Nationaal Archief
vindplaatsen en beschrijvingen verzameld door het Nationaal Archief

familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm
  • gehuwd te Harderwijk, 20 maart 1788 (echtgenote overleden 6 november 1827) 
  • gehuwd te Amsterdam, 16 juni 1830 

kinderen
2 zoons (uit eerste huwelijk)

vader
C.J. Krayenhoff, Cornelis Johannes

geboorteplaats en/of -datum
Veghel, 3 januari 1722

moeder
C.J. de Man, Clara Jacoba

geboorteplaats en/of -datum
Nijmegen, 10 mei 1735

broers en zusters
7 zussen

Bovenstaande gegevens zijn ontleend aan het biografisch archief van het Parlementair Documentatiecentrum (PDC) van de Universiteit Leiden en betreffen vooral de periode waarin iemand politiek en bestuurlijk actief is of was.
Aanvullingen en gemotiveerde correcties ontvangt PDC graag. U kunt hiervoor de "reageer-keuze" aan de rechterzijde van deze pagina gebruiken of uw aanvullingen per post sturen naar PDC, antwoordnummer 10801, 2501 BW Den Haag of per email aan info@biografieen.com.