Mr. Th.C. (Thom) de Graaf

foto Mr. Th.C. (Thom) de Graafvergrootglas Thom de Graaf (1957) is sinds 7 juni 2011 Eerste Kamerlid voor D66. Sinds juni 2015 is hij fractievoorzitter. In 2007-2012 was hij burgemeester van Nijmegen en sinds 1 februari 2012 is hij voorzitter van de Vereniging Hogescholen. De heer De Graaf werd op jonge leeftijd gemeenteraadslid in Leiden en was daarnaast topambtenaar op Binnenlandse Zaken. In 1994 werd hij Tweede Kamerlid. Hij was lid van de enquêtecommissie IRT. In 1997 volgde hij Wolffensperger op als fractievoorzitter en hij leidde de D66-fractie tijdens paars II en Balkenende I, maar stapte na de verkiezingsnederlaag van 2003 op. Keerde in het kabinet-Balkenende II terug als vicepremier en minister voor bestuurlijke vernieuwing. Zag in 2005 zijn voorstel voor de gekozen burgemeester stranden in de Senaat en trad toen af.

D66
in de periode 1994-heden: lid Tweede Kamer, fractievoorzitter TK, lid Eerste Kamer, fractievoorzitter EK, minister, viceminister-president

voornamen (roepnaam)

Thomas Carolus (Thom)

personalia

geboorteplaats en -datum
Amsterdam, 11 juni 1957

levensbeschouwing
Rooms-Katholiek

partij/stroming

partij(en)
D66 (Democraten 1966), vanaf 1977

hoofdfuncties en beroepen

  • assistent en parttime onderzoeksmedewerker CPG (Centrum voor Parlementaire Geschiedenis), Katholieke Universiteit Nijmegen, van 1978 tot 1981
  • wetenschappelijk medewerker staatsrecht, faculteit der rechtsgeleerdheid, Katholieke Universiteit Nijmegen, van 1981 tot 1985
  • ambtenaar ministerie van Binnenlandse Zaken, van 1985 tot 1989
  • hoofd hoofdafdeling politiebeleid en juridische Zaken, ministerie van Binnenlandse Zaken, van 1989 tot 1991
  • plaatsvervangend directeur, directie Politie, ministerie van Binnenlandse Zaken, van 1991 tot mei 1994
  • lid gemeenteraad van Leiden, van 1 mei 1990 tot 12 april 1994
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 17 mei 1994 tot 27 mei 2003
  • fractievoorzitter D66 Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 21 november 1997 tot 6 mei 1998
  • fractievoorzitter D66 Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 14 mei 1998 tot 22 januari 2003
  • minister zonder portefeuille (minister voor Bestuurlijke vernieuwing en Koninkrijksrelaties), tevens viceminister-president, van 27 mei 2003 tot 23 maart 2005
  • adviseur bij PricewaterhouseCoopers, van 2006 tot januari 2007 (drie dagen per week)
  • burgemeester van Nijmegen, van 8 januari 2007 tot 1 februari 2012
  • lid Eerste Kamer der Staten-Generaal, vanaf 7 juni 2011
  • voorzitter Vereniging Hogescholen, vanaf 1 februari 2012 (voorheen HBO-raad, belangen- en werkgeversvereniging van hogescholen in Nederland)
  • fractievoorzitter D66 Eerste Kamer der Staten-Generaal, vanaf 9 juni 2015

takenpakket (bewindspersoon)
  • Hield zich als minister behalve met staatkundige vernieuwing (kiesstelsel, referendum, dualisering, gekozen burgemeester, Grondwet) en Koninkrijksrelaties ook bezig met grotestedenbeleid en kwaliteit van de Rijksdienst

partijpolitieke functies

lijsttrekkerschap etc.
  • Was in 1998 bij de Tweede Kamerverkiezingen nummer 2 op de D66-kandidatenlijst
  • lijsttrekker D66 Tweede Kamerverkiezingen 2002, van 17 november 2001 tot 15 mei 2002
  • lijsttrekker D66 Tweede Kamerverkiezingen 2003, van 16 november 2002 tot 22 januari 2003
  • lijsttrekker D66 Eerste Kamerverkiezingen 2015

nevenfuncties

afgeleide functies, presidia etc.
  • lid Presidium (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 21 september 1994 tot 2 december 1997 (zevende ondervoorzitter)
  • vicevoorzitter parlementaire enquêtecommissie opsporingsmethoden (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 6 december 1994 tot juni 1996
  • ondervoorzitter vaste commissie voor Nederlands-Antilliaanse en Arubaanse Zaken (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 3 oktober 2002 tot maart 2003
  • waarnemend voorzitter vaste commissie voor Nederlands-Antilliaanse en Arubaanse Zaken (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van maart 2003 tot 10 april 2003
  • voorzitter vaste commissie voor Nederlands-Antilliaanse en Arubaanse zaken (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 10 april 2003 tot 27 mei 2003
  • vicevoorzitter vaste commissie voor Koninkrijksrelaties (Eerste Kamer der Staten-Generaal), vanaf 21 juni 2011

activiteiten

als parlementariër
  • Hield zich als Tweede Kamerlid onder meer bezig met binnenlandse zaken, politie en Antilliaanse zaken en later ook met buitenlandse zaken en Europese zaken
  • Houdt zich in de Eerste Kamer behalve met algemene politieke vraagstukken bezig met binnenlandse zaken, Koninkrijksrelaties, Europa, defensie en immigratie en asiel

als bewindspersoon (beleidsmatig)
  • Zond in september 2003 een hoofdlijnennotitie naar de Tweede Kamer over de gekozen burgemeester. Aangekondigd wordt dat in 2006 in alle gemeenten verkiezingen voor de burgemeester zullen plaatsvinden. De positie van de burgemeester zal zodanig worden versterkt, dat deze als lokaal 'regeringsleider' kan optreden.
  • Zond in november 2003 de hoofdlijnennotitie naar de Tweede Kamer over een nieuw kiesstelsel. Uitgangspunten daarvan zijn: een tweestemmenstelsel met meervoudige districten, 75 districtskandidaten, waarbij kiezers één voorkeurstem op een landelijke kandidaat kunnen uitbrengen en één op een districtskandidaat, en onverenigbaarheid van een landelijke en een districtskandidatuur. Het in januari 2005 ingediende wetsvoorstel (waarin een landelijke en districtskandidatuur wel verenigvaar was) werd later ingetrokken.
  • Bracht in december 2003 een actieprogramma tot modernisering van de overheid ('Andere Overheid') uit. Belangrijke doelstellingen zijn vermindering van bureaucratie en regelzucht en vergroting van de slagkracht en doelmatigheid. Mogelijkheden voor het nemen van de eigen verantwoordelijkheid door burgers moet worden gestimuleerd.
  • Bracht in april 2004 de Nota 'Samenwerken aan de Krachtige stad' uit over voortzetting en vernieuwing van het grotestedenbeleid. Gemeenten krijgen meer ruimte om zelf te bepalen op welke wijze zij problemen willen aanpakken.
  • Bracht in mei 2004 de Nota Grondrechten in een pluriforme samenleving uit over evenwicht in de onderlinge verhouding tussen de klassieke grondrechten (29.614)
  • Diende in november 2004 het wetsvoorstel Wet verkiezing burgemeester in. Dit wetsvoorstel beoogde uitwerking te geven aan de herziene Grondwet (op het moment van indiening was een voorstel in tweede lezing aanhangig bij de Eerste Kamer). De verkiezing zou plaatsvinden op basis van absolute meerderheid, waarbij zo nodig een tweede ronde moest worden gehouden. (29.865)
  • Diende in februari 2005 het wetsvoorstel Wet wijziging kiesstelsel Tweede Kamer in. Dit beoogde een tweestemmenstelsel in te voeren, waarbij kiezers zowel een landelijke als regionale stem zouden uitbrengen. Het voorstel werd in februari 2005 door zijn opvolger ingetrokken. (29.986)

als bewindspersoon (wetgeving)
  • Bracht in 2005 een herziening van de Grondwet in het Staatsblad, waardoor het voor volksvertegenwoordigers mogelijk wordt zich bij zwangerschap of langdurige ziekte tijdelijk te laten vervangen

wetenswaardigheden

woonplaats
Nijmegen

ridderorden
Officier in de Orde van Oranje-Nassau, 23 mei 2005

hobby's
  • geschiedenis
  • poëzie

publicaties/bronnen

publicaties
  • "Het Interimkabinet in Nederland", in: Bestuurswetenschappen 1983
  • "De staatssecretaris in theorie en praktijk", in: Bestuurswetenschappen 1985 (met A.J.H.W.M. Versteeg)
  • "Het parlement en de kwaliteit van wetgeving", in: Th.C. de Graaf e.a. (red.), "Omtrent het parlement" (1985)
  • "Ambtenaar, minister en volksvertegenwoordiger", in: B.F. de Jong e.a. (red.), "Nijmeegs staatsrecht (1987)
  • "Over bouwen en vertrouwen: staats- en bestuursrechtelijke opmerkingen bij het rapport van de parlementaire enquêtecommissie bouwsubsidies", in NJB 1988 (met F.C.M.A. Michiels)
  • "Bekroonde democratie" (Johan de Witt-lezing 2000, Stichting Dordtse Academie, Dordrecht)
  • "Politiek en Mediamacht", KIM-lezing 2006 (Katholiek Instituut voor Massacommunicatie)
  • "Open en onbevangen. De noodzaak van politieke vrijzinnigheid", (mederedacteur, artikelenbundel, 2009)
  • publicaties in landelijke dagbladen
  • publicaties in juridische vakliteratuur

literatuur/documentatie
  • Mark Koster, "Een saaie Van Mierlo", Intermediair, 21-25 mei 2000
  • René Moerland, "'Ik staar niet uit het raam en ik slaap goed, dank u. Maar ik ben wel boos'", NRC Handelsblad, 9 april 2005
  • "'Wereld is veranderd, maar aparte rol burgemeester blijft'", interview door Leo Mudde, VNG-Magazine, januari 2007
  • Toof Brader en Marja Vuijsje, "Haagse portretten. Tweede-Kamerleden, ministers, staatssecretarissen" (1995, 1999)

familie/gezin

familierelaties

uitgebreide versie

uitgebreide versie
Van deze pagina bestaat een uitgebreide versie met een redactioneel profiel, beroepen, partijpolitieke functies, maatschappelijke nevenfuncties, opleiding, wetenswaardigheden etc. Laat het ons weten als u daar belangstelling voor heeft. reageer

Bovenstaande gegevens zijn ontleend aan het biografisch archief van het Parlementair Documentatiecentrum (PDC) van de Universiteit Leiden en betreffen vooral de periode waarin iemand politiek en bestuurlijk actief is of was.
Aanvullingen en gemotiveerde correcties ontvangt PDC graag. U kunt hiervoor de "reageer-keuze" aan de rechterzijde van deze pagina gebruiken of uw aanvullingen per post sturen naar PDC, antwoordnummer 10801, 2501 BW Den Haag of per email aan info@biografieen.com.