CHU
functie(s) in de periode 1957-1975: minister, lid Raad van State
Personalia
voornamen (roepnaam)
Gerardus Philippus (Gerard)
titulatuur en naam
Mr. G.Ph. Helders Gerardus Philippus (Gerard)
geboorteplaats en -datum
Rotterdam, 9 maart 1905
overlijdensplaats en -datum
Wassenaar, 6 januari 2013
levensbeschouwing
Hervormd: midden-orthodox
Partij/stroming
partij(en)
- CSP (Christelijk Staatkundige Partij) (in Nederlands-Indië)
- CHU (Christelijk-Historische Unie)
Hoofdfuncties/beroepen
- medewerker advocatenkantoor te Rotterdam, van 1929 tot 1930
- ambtenaar departement van Financiën te Batavia (Ned.-Indië), van 1931 tot mei 1932
- inspecteur van belastingen te Bandoeng (Ned.-Indië), van mei 1932 tot 1936
- lid gemeenteraad van Bandoeng, van september 1933 tot juli 1936
- verlof in Nederland, van juli 1936 tot 1937
- inspecteur van belastingen te Batavia, van 1937 tot 1941
- lid gemeenteraad van Batavia, van 21 juni 1937 tot 1942
- commandant Algemeen Hoofdkwartier te Batavia, van 1941 tot 1942
- tijdelijk ambtenaar afdeling Juridische Zaken en Bewindvoering, ministerie van Financiën, van 1946 tot 1 april 1946
- plaatsvervangend hoofd afdeling Juridische Zaken en Bewindvoering, ministerie van Financiën, van 1 april 1946 tot 1 februari 1948
- hoofd fiscale zaken, Nederlands-Indische Handelsbank (later Nationale Trust Maatschappij) te Amsterdam, van 1 februari 1948 tot 1 januari 1949
- directeur Nationale Trust Maatschappij te Amsterdam, van 1 januari 1949 tot 16 februari 1957
- minister van Zaken Overzee, van 16 februari 1957 tot 19 mei 1959 (benoemd bij K.B. van 13 februari 1957)
- lid Raad van State, van 1 augustus 1959 tot 1 september 1975 (benoemd bij K.B. van 3 juli 1959)
gevangenschap/internering
geïnterneerd Japans gevangenkamp, van 1942 tot 1945
takenpakket (minister)
- Was als minister belast met de uitvoering van het Statuut voor het Koninkrijk en met de aangelegenheden betreffende Suriname, de Nederlands Antillen en Nieuw-Guinea. De internationale aspecten van het Nieuw-Guineabeleid werden echter behartigd door Buitenlandse Zaken.
Nevenfuncties
- activiteiten op sociaal, kerkelijk en cultureel gebied
- leraar opleiding voor de belastingdienst te Batavia
- scriba Centrale Kerkenraad, Nederlandse Hervormde Kerk, omstreeks 1957
- honorair secretaris-generaal IFA (International Fiscal Association), tot 1957
- lid Raad van Commissarissen N.V. Verolme, omstreeks 1969
- lid Commissie Premiedruk Sociale Verzekering, van maart 1967 tot februari 1970
- voorzitter College van Advies voor de Kinderbescherming, omstreeks 1967 (nog in 1971)
afgeleide functies, presidia etc.
- lid afdeling Buitenlandse Zaken (Raad van State)
- lid afdeling Financiën (Raad van State)
- lid afdeling Defensie (Raad van State)
- lid afdeling Verkeer en Waterstaat (Raad van State)
- lid afdeling Landbouw en Visserij (Raad van State)
- lid afdeling Zaken Overzee (Raad van State)
- lid afdeling geschillen van bestuur (Raad van State)
Opleiding
voortgezet onderwijs
- vijfjarige h.b.s.
- staatsexamen Latijn en Grieks
academische studie
- Nederlands recht: privaatrecht, Rijksuniversiteit Leiden, van 16 oktober 1924 tot 27 juni 1929
postacademisch onderwijs
- opleiding tot inspecteur van Financiën te Batavia, van 1930 tot 1931
Activiteiten
als bewindspersoon (beleidsmatig)
- Reisde in 1957 tweemaal naar 'de West'
- Werkte als minister onder andere aan een bestuursregeling voor Nederlands Nieuw-Guinea
- Op 6 november 1957 kwam het tot een Australisch-Nederlandse verklaring over het bestuur van Nieuw-Guinea. Daardoor werden er Australische en Nederlandse liaison-officieren gestationeerd op Nieuw-Guinea, kwam er een speciale attaché in Canberra voor Nieuw-Guineazaken en werd het ambtelijk overleg geïntensiveerd.
- Verleende financiële steun aan de ontwikkeling van de landbouw in Suriname, met name in het district Nickerie
- Bevorderde in 1958 het vertrek van J. van Baal en de benoeming van P.J. Platteel tot Gouverneur van Nieuw-Guinea
Wetenswaardigheden
algemeen
- Verrichtte in 1958 als minister van Zaken Overzee in het Feyenoord-stadion de aftrap voor de interlandvoetbalwedstrijd Nederland-Curaçao
- Was tijdens de formatiepoging van De Quay in april 1959 de beoogde minister van Volkshuisvesting en Bouwnijverheid en was bereid toe te treden tot het kabinet
uit de privésfeer
- Was van 21 augustus 2012 tot aan zijn overlijden de oudste Nederlandse man
verkiezingen
- Stond in 1959 vijftiende op de CHU-kandidatenlijst voor de Tweede Kamer
woonplaats(en)/adres(sen)
- Batavia (Ned.-Indië), van 1930 tot 1946
- Hilversum, vanaf 1954 (nog in 1957)
- Wassenaar, Storm van 's-Gravesandeweg 71, tot mei 1976
- 's-Gravenhage, vanaf mei 1976
- Wassenaar, Raaphorstlaan, omstreeks 2005
ridderorden
- Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 9 juni 1959
- Commandeur in de Orde van Oranje-Nassau, 29 april 1969
overige onderscheidingen en prijzen
- oorlogskruis
- kruis handhaving orde en vrede in Nederlands-Indië
- kruis langjarige dienst als officier der Koninklijke Landmacht
rang(en) reserve-officier
- reserve-officier Koninklijke Landmacht, departement van Oorlog te Bandoeng
Publicaties van/over
literatuur/documentatie
P.J. Drooglever, "Liever juridisch maatwerk dan het politieke gewoel. Gerard Helders (1905-2013)", in: Jaarboek Parlementaire Geschiedenis 2013, 165
archivalia via site Nationaal Archief
vindplaatsen en beschrijvingen verzameld door het Nationaal Archief
Familie/gezin
huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd te Rotterdam, 22 mei 1930 (echtgenote overleden 22 juni 1982)
echtgeno(o)t(e)/partner
P.M. Meijer, Pieternella Margaretha (Nel)
kinderen
1 zoon en 4 dochters
vader
G.Ph. Helders, Gerardus Philippus
geboorteplaats en/of -datum
Rotterdam, 29 maart 1880
beroep vader
bierbottelaar en wijnhandelaar
moeder
J.A.M.J. Kleinbloesem, Jacoba Alijda Maria Josevina
geboorteplaats en/of -datum
Rotterdam, 12 augustus 1883
familierelaties
