A.Q.H. Dijxhoorn

Officier die in het tweede kabinet-De Geer minister van Defensie was. Had in die functie de politieke verantwoordelijkheid voor de mobilisatie in 1939 en voor de Nederlandse verdediging in 1940. Zijn positie werd bemoeilijkt, doordat hij een lagere rang had dan de legerleiding. Trad vaak nogal aarzelend op, maar verving begin 1940 wel opperbevelhebber Reynders door Winkelman. Er was voortdurend sprake geweest van ernstige verschillen van mening tussen hem en de opperbevelhebber. Zijn aanzien bij het leger had hieronder te lijden. Trad in Londen af, nadat koningin Wilhelmina het vertrouwen in hem had opgezegd.

partijloos
in de periode 1939-1941: minister

voornamen

Adriaan Quirinus Hendrik

personalia

geboorteplaats en -datum
Rotterdam, 10 september 1889

overlijdensplaats en -datum
De Steeg (gem. Rheden, Gld.), 22 januari 1953

levensbeschouwing

-		Nederlands Hervormd
-		Doopsgezind

partij/stroming

partij(en)
partijloos

loopbaan

-		tweede luitenant achtste regiment infanterie, van 29 juli 1911 tot 3 mei 1914
-		docent KMA (Koninklijke Militaire Academie) te Breda, van 1 juni 1916 tot 1 september 1919
-		non-activiteit, van 1 september 1919 tot 14 juli 1920
-		adjudant van de Commandant van het Veldleger, van 1 september 1925 tot 1928
-		gedetacheerd bij de Hogere Krijgsschool te Parijs, van 1928 tot 1930
-		docent Hogere Krijgsschool te 's-Gravenhage, van 1930 tot 1 november 1934
-		officier bij het Veldleger, van 1 november 1934 tot 1 november 1935
-		officier bij de Generale Staf, van 1 november 1935 tot mei 1937
-		majoor-hoofdinstructeur zesde regiment infanterie te Breda, van 1 juni 1937 tot 1 februari 1938
-		hoofd afdeling IIB (Generale Staf), ministerie van Defensie, van 1 februari 1938 tot 10 augustus 1939 (K.B. van 17 januari 1938)
-		minister van Defensie, van 10 augustus 1939 tot 12 juni 1941
-		non-activiteit, van 12 juni 1941 tot 1 januari 1942
-		vertegenwoordiger Nederlandse regering bij de Combined Chiefs of Staff te Washington, van 1 januari 1942 tot april 1945 (keerde 5 oktober 1944 terug naar Londen)
-		gedetacheerd bij de staf van veldmaarschalk Montgomery, van 5 november 1944 tot 14 december 1944
-		namens de regering in Londen belast met bijzondere opdrachten, van december 1944 tot april 1945
-		gedetacheerd bij SHAEF (Supreme Headquarters Allied Expiditionary Force) te Reims, van 26 april 1945 tot 9 mei 1945
-		waarnemend chef Generale Staf, van 9 mei 1945 tot 1 november 1945
-		lid Hoog Militair Gerechtshof, vanaf 22 juni 1946

officiersrangen

-		tweede luitenant der infanterie, van 29 juli 1911 tot 3 mei 1914
-		eerste luitenant der infanterie, van 3 mei 1914 tot 20 januari 1927
-		kapitein der infanterie, van 21 januari 1927 tot 1 november 1936
-		majoor der infanterie, van 1 november 1936 tot 1 november 1938
-		luitenant-kolonel der infanterie, van 1 november 1938 tot november 1940
-		kolonel der infanterie, van november 1940 tot 31 december 1941
-		generaal-majoor der infanterie, van 31 december 1941 tot 9 november 1945
-		luitenant-generaal der infanterie, vanaf 9 november 1945

nevenfuncties

overzicht

-		lid bestuur Vereeniging ter Beoefening van de Krijgswetenschap, van 1930 tot 1937
-		lid commissie technische reglementen Koninklijke Landmacht, van 1931 tot 1938
-		redacteur "De Militaire Spectator", van 1932 tot 1938

opleiding

lager onderwijs

lagere school te Rotterdam

voortgezet onderwijs

Hogere Burgerschool te Rotterdam

hogerberoepsonderwijs

-		officiersopleiding KMA (Koninklijke Militaire Academie) te Breda, van 16 september 1908 tot 29 juli 1911
-		opleiding Hogere Krijgsschool te 's-Gravenhage, van 2 november 1920 tot 1923
-		opleiding Ecole Supérieure de Guerre te Parijs, van 1927 tot 1929

wetenswaardigheden

algemeen

-		Was in 1940 verantwoordelijk voor de vervanging van generaal I.H. Reynders door generaal H.G. Winkelman als opperbevelhebber van het Nederlandse leger. Reynders wilde dat de regering de Staat van Beleg zou afkondigen om zeer meer bevoegdheden te krijgen. De regering voelde daar niet voor. Bovendien was er een geschil van mening over de verdedigingsstrategie.
-		Dreigde begin 1941 vijf keer met aftreden
-		Trad af als minister, omdat er onvoldoende vertrouwen in zijn beleid bestond bij de andere ministers (uitgezonderd Steenberghe) en, met name, bij koningin Wilhelmina
-		Wilde in mei 1945 alleen waarnemend chef van de Generale Staf zijn, om de weg vrij te houden voor benoeming een in rang hogere officier

uit de privé-sfeer
Zijn vader was verffabrikant

ridderorden

-		Ridder in de Orde van Oranje-Nassau met de zwaarden, 21 februari 1933
-		Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 1 mei 1948

buitenlandse onderscheidingen

-		grootofficierskruis Legioen van Eer
-		degree of commander (V.S.)

overige onderscheidingen en prijzen

-		ereteken voor langdurige dienst als officier
-		oorlogsherinneringskruis

publicaties/bronnen

literatuur/documentatie

-		P.M.H. Groen, "Dijxhoorn, Adriaan Quirinus Hendrik (1889-1953)", in: Biografisch Woordenboek van Nederland, deel III, 156
-		L. de Jong, "Het Koninkrijk der Nederlanden in de Tweede Wereldoorlog 1939-1945", deel I, 617-619
-		J.A. Eigeman, "De Enquêtecommissie en de wisseling in het opperbevel in Februari 1940: Een militair-staatsrechtelijke studie" (1949)
-		Ned. Patriciaat, 1972

archivalia via site Nationaal Archief
vindplaatsen en beschrijvingen verzameld door het Nationaal Archief

Biografisch Woordenboek(en)
biografie opgenomen in het Biografisch Woordenboek van Nederland

familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd te Arnhem, 4 oktober 1913

naam echtgeno(o)t(e)/partner
G.A.J. IJbes, Geertruida Albertine Johanna

kinderen
1 zoon en 1 dochter

naam vader
A.C. Dijkxhoorn, Adriaan Carel

geboorteplaats en/of -datum vader
Rotterdam, 18 juli 1853

naam moeder
M.E. van Voorthuijsen, Maria Elisabeth

geboorteplaats en/of -datum moeder
Rotterdam, 2 september 1857

beroep grootvader (vaderskant)
handelaar in effecten

Gegevens hebben - zeker voor wat het recente verleden betreft - vooral betrekking op de periode waarin iemand politiek en bestuurlijk actief was. (Gemotiveerde) aanvullingen of correcties ontvangen wij graag. U kunt hiervoor de "reageer-knop" gebruiken.




	personalia

	partij/stroming

	loopbaan

	nevenfuncties

	opleiding

	wetenswaardigheden

	publicaties/bronnen

	familie/gezin



Home Route