J.J.A. Schagen van Leeuwen

Foto J.J.A. Schagen van Leeuwen
Marineofficier en partijloze minister van Marine, die in 1947 uit het kabinet-Beel I stapte, omdat hij vond dat te veel werd toegegeven aan de eisen van de Republiek Indonesia. Werd in Zuid-Afrika geboren waar zijn vader procureur was. Betrokken bij het neerslaan van een communistische opstand in West-Java en bij de marine deskundig geworden in antiluchtvuurleiding voor marineschepen. Trad op verzoek van de Marine toe tot de directie van NV Hazemeyer om de Nederlandse belangen veilig te stellen. Kreeg in 1940 bevel naar Engeland uit te wijken en werd in Londen belast met zorg voor het Nederlandse marinematerieel. In politiek opzicht tamelijk conservatieve man.

partijloos
in de periode 1946-1947: minister

[ V ][ ^^ ]

voornamen (roepnaam)

Jules Jacob Adriaan (Jules)

[ V ][ ^^ ]

personalia

geboorteplaats en -datum
Pretoria (Z.-Afr.), 28 augustus 1896

overlijdensplaats en -datum
Ambt-Delden (Ov.), 1 juni 1976

levensbeschouwing
Nederlands Hervormd (opgevoed) (nam later afstand van het Christendom)

[ V ][ ^^ ]

partij/stroming

stroming(en)
confessioneel/conservatief (noemde zichzelf een sociaal voelende conservatief, navolger van de antirevolutionaire minister Talma)

partij(en)
partijloos

[ V ][ ^^ ]

loopbaan

-   marineofficier, geplaatst op marineschepen naar West- en Oost-Indië, van september 1916 tot augustus 1926
-   werkzaam bij het Marine-etablissement te Soerabaja (Ned.-Indië), van augustus 1926 tot februari 1929
-   officier van artillerie in Nederlands-Indië, van februari 1929 tot maart 1931
-   gedetacheerd bij departement van Marine in Nederlands-Indië, van maart 1931 tot juli 1931
-   docent Hogere Marine-Krijgsschool te 's-Gravenhage, van 1931 tot 1 januari 1936
-   gedetacheerd bij het ministerie van Defensie, van oktober 1931 tot 1 januari 1936 (onder andere belast met het verzorgen van kanoninstallatie op marineschepen)
-   non-activiteit, van 1 oktober 1935 tot 1 januari 1936 (ontslag uit zeedienst)
-   beheerder N.V. Hazemeyer's Fabriek van Electrische Signaal-Apparaten te Hengelo (Ov.), vanaf 1 januari 1936 (leverancier aan Koninklijke Marine)
-   terug in werkelijke dienst, van 10 mei 1940 tot 7 augustus 1946
-   gedetacheerd bij het ministerie van Defensie, van 10 mei 1940 tot 14 mei 1940
-   marineofficier in Londen, van mei 1940 tot 1 december 1942
-   adviseur Naval Ordnance, Britse ministerie van Marine te Londen, van 1 december 1940 tot mei 1945
-   werkzaam bij de afdeling materieel, ministerie van Marine te 's-Gravenhage, van mei 1945 tot november 1945
-   contact-officier marine, Nederlandse missie te Berlijn, van 2 november 1945 tot 7 augustus 1946
-   minister van Marine, van 7 augustus 1946 tot 24 november 1947
-   terug in werkelijke dienst, van december 1947 tot 1 maart 1948
-   directeur N.V. Hazemeyer's Fabriek van Electrische Signaal-Apparaten (sinds 1948 B.V. Hollandse Signaal Apparatenfabriek) te Hengelo (Ov.), van mei 1948 tot 1 januari 1957

officiersrangen
-   luitenant-ter-zee derde klasse, van 16 augustus 1919 tot 16 augustus 1921
-   luitenant-ter-zee tweede klasse, van 16 augustus 1921 tot 1 september 1929
-   luitenant-ter-zee eerste klasse, van 1 september 1929 tot 1 maart 1936
-   schout-bij-nacht titulair, vanaf 30 april 1955 (bij K.B. van 19 april 1955, nr.37)

[ V ][ ^^ ]

nevenfuncties

-   docent Hogere Marineschool te 's-Gravenhage, van 1931 tot 1936
-   lid Raad van Commissarissen b.v. Hollandse Signaal Apparatenfabriek te Heneglo (Ov.)
-   president Raad van Commissarissen Olie-Scheepvaart b.v. te Rotterdam
-   adviseur afdeling militaire zaken bij de Verenigde Naties, omstreeks 1956

[ V ][ ^^ ]

opleiding

voortgezet onderwijs
-   studie "Saint Georges Catholic Grammarschool" te Kaapstad
-   Hogere Burgerschool te Arnhem, tot 1916

hogerberoepsonderwijs
-   officiersopleiding KIM (Koninklijk Instituut voor de Marine) te Willemsoord (diploma: "meer uitgebreide kennis artillerie")
-   adelborst, vanaf 1916 (voorwaardelijk vanwege Britse nationaliteit)

[ V ][ ^^ ]

wetenswaardigheden

algemeen
-   Hardliner in het Nederlands-Indonesische conflict
-   Trad af, omdat hij vond dat Nederland te afwachtend optrad tegen de Republiek Indonesia. Een nota van hem waarin hij op een krachtiger Nederlands optreden aandrong, werd op 22 september 1947 in een kabinetszitting als zijnde niet opportuun ter zijde gelegd.

uit de privé-sfeer
-   Zijn vader was hoofd van de criminele afdeling bij de staatsprocureur te Pretoria en lid van het Hoog Gerechtshof van Zuid-Afrika
-   Bracht zijn jeugd door in Zuid-Afrika (vader ca. 1880 geëmigreerd), door annexatie van de Boerenrepublieken was het gezin Brits onderdaan geworden
-   Naturalisatie tot Nederlander 12 juni 1919
-   Ontsnapte in mei 1940 aan krijgsgevangenschap en kwam op 17 mei in Engeland aan

woonplaats(en)/adres(sen)
-   Zuid-Afrika, van 1896 tot
-   Rhenen, vanaf 1913
-   Nederlands-Indië, van 1919 tot 1923
-   Den Helder, van 1913 tot 1926
-   Nederlands-Indië, van 1926 tot juli 1931
-   's-Gravenhage, van 1931 tot 1940
-   Londen, van 1940 tot 1945
-   Ambt-Delden (Ov.), Huize "De Horst"

ridderorden
-   Ridder in de Orde van Oranje-Nassau, 29 augustus 1930
-   Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 21 januari 1947

overige onderscheidingen en prijzen
-   ereteken voor langdurige dienst als officier (XXV)
-   oorlogsherinneringskruis, 27 januari 1950

verenigingen, sociëteiten, genootschappen
lid NVB (Nederlandse Volksbeweging), 1945

rang(en) reserve-officier
-   luitenant-ter-zee eerste klasse Koninklijke Marine-Reserve, van 13 maart 1936 tot 30 januari 1941
-   kapitein-luitenant-ter-zee Koninklijke Marine-Reserve, van 30 januari 1941 tot 23 december 1947
-   kapitein-ter-zee Koninklijke Marine-Reserve, van 23 december 1947 tot 30 april 1955

[ V ][ ^^ ]

publicaties/bronnen

literatuur/documentatie
-   M.D. Bogaarts, "De periode van het kabinet-Beel 1946-1948. Parlementaire Geschiedenis van Nederland na 1945", Band A (Nijmegen, 1989), p. 681 e.v.
-   R. Cremer, scriptie basisdoctoraal, RU Leiden (1982)
-   M.D. Bogaarts, "Schagen van Leeuwen, Jules Jacob Adriaan (1896-1976)", in Biografisch Woordenboek van Nederland, deel VI (elektronische versie)
-   Wie is dat? 1956

Biografisch Woordenboek(en)
biografie opgenomen in het Biografisch Woordenboek van Nederland

[ V ][ ^^ ]

familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd te Makassar (Ned.-Indië), 5 januari 1923

naam echtgeno(o)t(e)/partner
M.M.M.G. van Lier, Marianne Maria Magdalena Geertruida

kinderen
2 zoons en 1 dochter

naam vader
Mr.Dr. J.A. Schagen van Leeuwen, Jules Anne

geboorteplaats en/of -datum vader
Delft, 3 januari 1861

naam moeder
J. van de Hoed, Jacoba

geboorteplaats en/of -datum moeder
Breukelen, 1868

familierelaties
-   Kleinzoon van A.M. Schagen van Leeuwen, Tweede-Kamerlid
-   Neef van J. Schokking, Tweede-Kamerlid en minister



Gegevens hebben - zeker voor wat het recente verleden betreft - vooral betrekking op de periode waarin iemand politiek en bestuurlijk actief was. (Gemotiveerde) aanvullingen of correcties ontvangen wij graag. U kunt hiervoor de "reageer-knop" gebruiken.


personalia
partij/stroming
loopbaan
nevenfuncties
opleiding
wetenswaardigheden
publicaties/bronnen
familie/gezin
TXT/Print-versie voor correct en passend afdrukken (verschijnt in een nieuw venster)Reageer op deze pagina. Aanvullingen en suggesties zijn altijd welkom!
homeHome           Route