S. Groeneweg

Prominent SDAP-politica en in 1918 het eerste vrouwelijke Tweede Kamerlid. Was onderwijzeres in onder meer Dordrecht en Rotterdam en als onderwijswoordvoerster van de SDAP-fractie pleitbezorgster van volksonderwijs. Feministe, maar pragmatisch ingesteld en tegenstander van aparte vrouwenorganisaties. Naast Tweede Kamerlid ook Statenlid en lid van de gemeenteraad van Rotterdam. Vurig socialiste, volgens Oud geen 'katje om zonder handschoenen aan te pakken'. Goed spreekster op partijbijeenkomsten, die haar beter lagen dan parlementaire vergaderingen. Actief in de drankbestrijding en antimilitariste.

SDAP
in de periode 1918-1937: lid Tweede Kamer

voornaam (roepnaam)

Susanna (Suze)

personalia

geboorteplaats en -datum
Strijensas (gem. Strijen (Z.H.)), 4 maart 1875

overlijdensplaats en -datum
Barendrecht, 19 oktober 1940

levensbeschouwing
Nederlands Hervormd (opgevoed) (niet streng-christelijk)

niet-kerkelijke levensbeschouwing
pacifiste en anti-militariste

partij/stroming

partij(en)
SDAP (Sociaal-Democratische Arbeiderspartij), vanaf 1903

loopbaan

-		onderwijzeres te Strijensas (reeds tijdens opleiding)
-		onderwijzeres te Duivendijke (Zld.), van 1893 tot 1895
-		onderwijzeres te Krimpen aan de Lek, van 1895 tot 1902
-		onderwijzeres te Dordrecht tot 1902
-		onderwijzeres Rijksopvoedingsgesticht te Montfoort, van 1902 tot 1903
-		onderwijzeres te Rotterdam, van 1903 tot 1918
-		lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 17 september 1918 tot 8 juni 1937
-		lid gemeenteraad van Rotterdam, van 2 september 1919 tot 1 september 1931
-		lid Provinciale Staten van Zuid-Holland, van 1 juli 1919 tot 1937

partijpolitieke functies

-		lid bestuur SDAP afdeling Rotterdam II
-		lid bestuur SDAP federatie Rotterdam, vanaf 1908
-		lid bestuur SDAP, van 1914 tot 1936
-		lid partijcommissie ter bestudering van de huwelijkswetgeving, vanaf mei 1926
-		fractievoorzitter gemeenteraad van Rotterdam, tot 27 augustus 1931
-		lid bestuur SDAP afdeling Barendrecht, vanaf 8 juni 1937

nevenfuncties

-		lid bestuur BNO (Bond van Nederlandsche Onderwijzers), afdeling Rotterdam, tot 22 februari 1913
-		lid hoofdbestuur Nederlandse vereniging tot afschaffing alcoholhoudende drank, van 1920 tot 1928
-		lid Staatscommissie aanvullend onderwijs voor de rijpere jeugd (Staatscommissie-Van Wijnbergen), van 7 maart 1927 tot 24 maart 1930
-		gedelegeerde der gemeente in het bestuur algemene vakschool voor meisjes
-		ambtenaar burgerlijke stand te Rotterdam, vanaf 27 augustus 1931 (als eerste vrouw, dit was mogelijk door een wijziging in de Gemeentewet in 1931)

gedelegeerde commissies
lid commissie voor verzoekschriften (Tweede Kamer der Staten-Generaal), vanaf 1920

opleiding

lager onderwijs

lagere school te Strijensas, van 1881 tot 1887

hogerberoepsonderwijs

onderwijzersopleiding Rijksnormaalschool te Numansdorp, van 1889 tot 1893 (op aandringen van haar moeder, haar vader zag het nut niet in van verder leren voor meisjes, maar hij legde zich er uiteindelijk bij neer)

activiteiten

als parlementariër

-		Hield zich in de Tweede Kamer vooral bezig met onderwijs, drankbestrijding, zuigelingen- en moederschapszorg en ontwapening
-		Bepleitte als Kamerlid een wettelijke verlofregeling bij zwangerschap en bevalling

opvallend stemgedrag

Behoorde in 1926 tot de tien SDAP'ers die tegen het wetsvoorstel tot goedkeuring van het Verdrag met België stemden

wetenswaardigheden

algemeen

-		Als partijlid vooral werkzaam als propagandiste
-		In 1919 samen met Mw. Van Kersen-Muylwijk, de eerste vrouw in de Rotterdamse gemeenteraad
-		Beëindigde in 1937 haar Kamerlidmaatschap vanwege een allengs erger wordende ziekte, die invaliditeit tot gevolg had

uit de privé-sfeer

-		Deed verwoede pogingen de BVNO aangesloten te krijgen bij het NVV, maar de meerderheid van de bondsleden vond dat ze zich daar als strikt neutrale bond niet bij aan konden sluiten
-		Werd lid van de SDAP na de mislukte algemene aprilstaking, tijdens een 1-meibetoging
-		In 1908 medeoprichtster van de Bond van Sociaal-Democratische Vrouwen Clubs
-		Stichtte alleen een vrouwenclub, omdat zij vond dat er te weinig vrouwen actief waren in de partij. Toen de bond van vrouwenclubs op het partijcongres officieel werd erkend, stemde zij tegen (1913).
-		Haar vader was landarbeider en winkelier

woonplaats(en)/adres(sen)

-		Rotterdam, vanaf oktober 1903
-		Rotterdam, Benthuizerstraat 101, omstreeks 1920
-		Rotterdam, Bergsingel 80a, omstreeks 1923
-		Rotterdam, Essenburgsingel 103, omstreeks 1931
-		Barendrecht, vanaf 1933

ridderorden
Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 30 augustus 1937 (als eerste SDAP-Kamerlid onderscheiden samen met Vliegen)

verenigingen, sociëteiten, genootschappen
lid Bond van Nederlandsche Onderwijzers, vanaf 1908

publicaties/bronnen

publicaties

-		"Drankbestrijding als moederschapszorg" (brochure)
-		"Het algemeen kiesrecht, een mannenbelang ?" (brochure)

literatuur/documentatie

-		W.H. Vliegen, "Die onze kracht ontwaken deed", deel II, 360
-		A.E.J. de Vries-Bruins (red.), "Suze Groeneweg. Haar betekenis voor de moderne arbeidersbeweging" (Amsterdam, 1956)
-		P. Rol en J. Hofman, "Groeneweg, Susanna", in: Biografisch Woordenboek van het Socialisme en de Arbeidersbeweging in Nederland, deel V, 92
-		A.W.D. Sonneveld, scriptie Staatkundig-Historische Studiën, RU Leiden (1979)

Biografisch Woordenboek(en)
biografie opgenomen in het Biografisch Woordenboek van het Socialisme en de Arbeidersbeweging in Nederland

familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm
ongehuwd

naam vader
A. Groeneweg, Arie

geboorteplaats en/of -datum vader
Sint-Anthoniepolder (Hoekse Waard), 17 februari 1833

naam moeder
E. de Ruiter, Emmigje

geboorteplaats en/of -datum moeder
Strijen (Hoekse waard), 24 juni 1834

broers en zusters
2 broers en 2 zusters

beroep grootvader (vaderskant)
landarbeider

beroep grootvader (moederskant)
landarbeider

Gegevens hebben - zeker voor wat het recente verleden betreft - vooral betrekking op de periode waarin iemand politiek en bestuurlijk actief was. (Gemotiveerde) aanvullingen of correcties ontvangen wij graag. U kunt hiervoor de "reageer-knop" gebruiken.




	personalia

	partij/stroming

	loopbaan

	partijpolitieke functies

	nevenfuncties

	opleiding

	activiteiten

	wetenswaardigheden

	publicaties/bronnen

	familie/gezin

	Nieuws



Home Route