Dr. C. Berkhouwer

Foto Dr. C. Berkhouwer
'Boerenkees'. Advocaat die zich in de Tweede Kamer aanvankelijk bezighield met justitie. Later woordvoerder buitenlandse zaken en pleitbezorger voor Europese samenwerking. Werd hét gezicht van de VVD in Europa, onder andere doordat hij enige tijd voorzitter van het Europees Parlement was. Handig parlementariër die als hij zich niet had voorbereid op een debat als laatste spreker niet zonder enige bombarie een samenvatting gaf van wat zijn voorgangers hadden gezegd. Een flamboyant man, die, hoewel andere drank zijn voorkeur had, op tv reclame maakte voor melk.

VVD
in de periode 1956-1984: lid Tweede Kamer, lid Europees Parlement, voorzitter Europees Parlement

[ V ][ ^^ ]

voornaam (roepnaam)

Cornelis (Cees)

[ V ][ ^^ ]

personalia

geboorteplaats en -datum
Alkmaar, 19 maart 1919

overlijdensplaats en -datum
Alkmaar, 5 oktober 1992

levensbeschouwing
-   Nederlands Hervormd: vrijzinnig (opgevoed)
-   geen godsdienst

[ V ][ ^^ ]

partij/stroming

partij(en)
-   PvdV (Partij van de Vrijheid), van 1946 tot 1948
-   VVD (Volkspartij voor Vrijheid en Democratie), vanaf januari 1948

[ V ][ ^^ ]

loopbaan

-   uienplukker, bollenpeller (tijdens de crisisjaren)
-   advocaat en procureur te Alkmaar, van 1942 tot 1963
-   lid gemeenteraad van Alkmaar, van 6 september 1949 tot 1961
-   lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 6 november 1956 tot 4 september 1979
-   lid Europees Parlement, van 16 september 1963 tot 12 juli 1979 (aangewezen door de Staten-Generaal)
-   voorzitter Europees Parlement, van 13 maart 1973 tot 11 maart 1975
-   lid Europees Parlement, van 17 juli 1979 tot 24 juli 1984 (rechtstreeks gekozen)

[ V ][ ^^ ]

partijpolitieke functies

-   fractievoorzitter VVD gemeenteraad van Alkmaar, van 1949 tot 1961
-   fractievoorzitter Liberale en Democratische fractie, Europees Parlement, van 1969 tot 1973

lijsttrekkerschap etc.
-   lijsttrekker VVD Europese Verkiezingen 1979

[ V ][ ^^ ]

nevenfuncties

-   lid Staatscommissie inzake herziening van de Loterijwet (Staatscommissie-Wiarda), vanaf maart 1958
-   lid Raad van Commissarissen Brandwaarborg 1816 te Oudkarspel
-   lid Raad van Commissarissen Caransa BV te Amsterdam, omstreeks 1970
-   lid Raad van Commissarissen NV Vervoermaatschappij NZH (Noord-Zuid-Holland Vervoermaatschappij) te Haarlem, omstreeks 1970
-   lid Raad van Commissarissen Data Proces BV te Amersfoort

gedelegeerde commissies
-   ondervoorzitter vaste commissie voor Zaken Overzee (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van maart 1958 tot september 1959
-   voorzitter vaste commissie voor de betrekkingen met Suriname en de Nederlandse Antillen (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van september 1959 tot september 1963
-   voorzitter bijzondere commissie voor het wetsvoorstel Goedkeuring voor Suriname van het E.E.G.-verdrag (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van mei 1962 tot juli 1962
-   lid Commissie van Voorbereiding voor de nota "de zaak-Van der Putten" (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van augustus 1962 tot maart 1963
-   voorzitter bijzondere commissie voor het wetsvoorstel strafbaarstelling vliegtuigkapingen (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van maart 1970 tot december 1970
-   ondervoorzitter bijzondere commissie voor de wetsontwerpen inzake bestrijding omroepuitzendingen buiten elk nationaal gebied (o.a. Goedkeuring Verdrag van Straatsburg) (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van juli 1971 tot juni 1973
-   voorzitter subcommissie uit de vaste Commissie voor Buitenlandse Zaken voor NAVO en Oost-West-verhouding (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van juni 1972 tot 1973
-   voorzitter bijzondere commissie voor het wetsvoorstel Goedkeuring Verdragen tegen kaping van vliegtuigen (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 12 juni 1972 tot 19 december 1972
-   voorzitter bijzondere commissie voor het wetsvoorstel Goedkeuring Rijnverdragen (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 18 juli 1977 tot maart 1979

Europese (parlements)commissies e.d.
-   vicevoorzitter Europees Parlement (met als enige onderbreking zijn voorzitterschap), van 11 maart 1966 tot 16 juli 1979
-   lid politieke commissie, van 14 maart 1978 tot 23 juli 1984
-   lid Commissie Reglement en Verzoekschriften, van 14 maart 1978 tot 9 maart 1982
-   lid Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming, van 21 januari 1982 tot 23 juli 1984
-   lid delegatie voor betrekkingen met Latijns-Amerika, van 11 april 1983 tot 23 juli 1984

[ V ][ ^^ ]

opleiding

voortgezet onderwijs
-   Stedelijk Gymnasium te Alkmaar, van 1931 tot 1937

academische studie
-   rechten Gemeentelijke Universiteit te Amsterdam, van 1937 tot 22 mei 1942

promotie
-   rechtsgeleerdheid Gemeentelijke Universiteit te Amsterdam, 1946

[ V ][ ^^ ]

activiteiten

als parlementariër
-   Hield zich in de Tweede Kamer aanvankelijk vooral bezig met justitie en overzeese rijksdelen. Was in 1960 en 1961 woordvoerder bij de behandeling van de wijziging van de Loterijwet ('Toto-wet') en in 1964 bij de behandeling van de zgn. Anti-REM-wet.
-   Voerde in 1966 het woord bij het debat over de vrijlating van Lages
-   Voerde in 1972 het woord bij het debat over de vrijlating van de 'Drie van Breda'
-   Was later buitenland-woordvoerder van de VVD (Europese zaken)
-   Interpelleerde in 1974 namens de vaste commissie voor Buitenlandse Zaken minister Van der Stoel over standrechtelijke executies van gewezen functionarissen in Ethiopië

opvallend stemgedrag
-   Behoorde in 1962 met Ritmeester, Schuitemaker en Zegering Hadders tot de minderheid van zijn fractie die vóór de ontwerp-Wet Premie Kerkenbouw stemde

[ V ][ ^^ ]

wetenswaardigheden

algemeen
-   Was een warm voorstander van Europese eenheid en van het vrije verkeer van burgers binnen Europa. Wilde de Europese gedachte vooral zichtbaar maken voor 'gewone' burgers.
-   In 1961 één van de 12 parlementsleden, die een verklaring ondertekende waarin werd aangedrongen op het nakomen door Nederland van de belofte inzake het zelfbeschikkingsrecht van Nieuw-Guinea.
-   Kreeg landelijke bekendheid doordat hij meewerkte aan een t.v.-spotje voor het drinken van melk ("Ik drink melk, U ook?). Volgens de cabaretier Wim Kan trok hij daarbij een gezicht van opperste verbazing: "Wat drink ik nu toch weer?"
-   Kwam in juni 1983 enigszins in opspraak, omdat hij na een receptie van de Italiaanse boerenbonden een fles wijn zou hebben meegenomen; Berkhouwer zelf verklaarde dat de fles mocht worden meegenomen
-   Werd in 1983 niet herkiesbaar gesteld voor het Europees Parlement vanwege optreden in het openbaar

uit de privé-sfeer
-   Was voor 1940 een niet onverdienstelijk atleet
-   Zijn vader was zuurkoolhandelaar

anekdotes
-   In zijn maidenspeech in december 1956, hij was toen 37 jaar, sprak hij nogal vrijpostig over 'mijn vriend' Gerbrandy. De oud-premier was toen 72 jaar.
-   Het verschil tussen een liberaal en een socialist karakteriseerde hij met de uitspraak: een liberaal vat de koe bij de horens, een socialist bij de uiers.

pseudoniemen, bij-, koos- en schuilnamen
"Boerenkees"

woonplaats(en)/adres(sen)
-   Alkmaar, Het Verloren Eind (jeugdjaren)
-   Alkmaar, Nieuwlandersingel 47, omstreeks 1957 en nog in 1965
-   Heiloo, Stationsweg 56, omstreeks 1967 en nog in 1976

ridderorden
-   Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 29 april 1968
-   Commandeur in de Orde van Oranje-Nassau

verenigingen, sociëteiten, genootschappen
lid VDJO (Vrijzinnig-Democratische Jongeren Organisatie)

[ V ][ ^^ ]

publicaties/bronnen

publicaties
-   "Conversie van nietige rechtshandelingen" (dissertatie, 1946)
-   "De aansprakelijkheid van de medicus voor beroepsfouten" (1950)

literatuur/documentatie
-   F. van der Molen, "Wie is Wie in de Tweede Kamer?" (1970)
-   F.A. Wijsenbeek, "C. Berkhouwer - Liberaal Europeaan uit Noord-Holland", in: W.J.A. van den Berg e.a. (red.), "Kopstukken van de VVD" (1988), 173
-   "Cornelis Berkhouwer (1919-1992); Vrijzinnig man", NRC Handelsblad, 5 oktober 1992
-   R. van Heese, "C. Berkhouwer 1919-1992", Trouw, 6 oktober 1992
-   H.J.L. Vonhoff, "Liberalen onder één dak" (1998), 86

[ V ][ ^^ ]

familie/gezin

naam vader
C. Berkhouwer, Cornelis

geboorteplaats en/of -datum vader
Zuid-Scharwoude (omstreeks 1889)

naam moeder
N. Vroegop, Neeltje

geboorteplaats en/of -datum moeder
Broek op Langedijk (omstreeks 1899)

beroep grootvader (vaderskant)
groentekoopman



Gegevens hebben - zeker voor wat het recente verleden betreft - vooral betrekking op de periode waarin iemand politiek en bestuurlijk actief was. (Gemotiveerde) aanvullingen of correcties ontvangen wij graag. U kunt hiervoor de "reageer-knop" gebruiken.


personalia
partij/stroming
loopbaan
partijpolitieke functies
nevenfuncties
opleiding
activiteiten
wetenswaardigheden
publicaties/bronnen
familie/gezin
TXT/Print-versie voor correct en passend afdrukken (verschijnt in een nieuw venster)Reageer op deze pagina. Aanvullingen en suggesties zijn altijd welkom!
homeHome           Route