Dr. Ch.J.M.A. (Charles) van Rooy

foto Dr. Ch.J.M.A. (Charles) van Rooyvergrootglas KVP-bestuurder en bewindsman. Doorliep een burgemeestersloopbaan (onder meer in Eindhoven) en werd vrij onverwacht - en zonder dat hij specifieke kennis van het beleidsterrein had - minister van Sociale Zaken in het kabinet-De Quay. Daarbij speelde vooral zijn vriendschap met partijgenoot De Quay een rol. Mislukte geheel in die functie en trad, nadat zijn voorstellen over de kinderbijslag kritisch waren ontvangen, al na twee jaar af. Werd vervolgens weer burgemeester en daarna Commissaris van de Koningin (Gouverneur) in Limburg. Hartelijke man, die zowel in Eindhoven als in Limburg populair werd bij de bevolking.

KVP
in de periode 1959-1977: minister, Commissaris van de Koning(in)

voornamen (roepnaam)

Charles Joan Marie Adriaan (Charles)

personalia

geboorteplaats en -datum
Rotterdam, 23 januari 1912

overlijdensplaats en -datum
Hilversum, 1 augustus 1996

levensbeschouwing
Rooms-Katholiek

partij/stroming

partij(en)
KVP (Katholieke Volkspartij)

hoofdfuncties en beroepen

  • volontair ter secretarie, gemeente Castricum, van 1938 tot 15 november 1939 
  • burgemeester van Hontenisse, van 15 november 1939 tot 22 januari 1944 (ontslagen door de Duitsers) 
  • burgemeester van Hontenisse, van november 1944 tot 16 december 1945 
  • burgemeester van Etten-Leur, van 16 december 1945 tot 1 mei 1952 
  • burgemeester van Venlo, van 1 mei 1952 tot 1 mei 1957 
  • burgemeester van Eindhoven, van 1 mei 1957 tot 19 mei 1959 (benoemd bij K.B. van 5 april 1957) 
  • minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid, van 19 mei 1959 tot 3 juli 1961 
  • ambteloos, van 3 juli 1961 tot 16 januari 1962 
  • burgemeester van Heerlen, van 16 januari 1962 tot 1 januari 1964 (benoemd bij K.B. van 5 januari 1962) 
  • Commissaris van de Koningin in Limburg, van 1 januari 1964 tot 1 februari 1977 (benoemd bij K.B. van 28 november 1963) 

takenpakket (bewindspersoon)
  • Binnen het totale werkterrein van Sociale Zaken en Volksgezondheid behartigde hijzelf met name de zorg voor de volksgezondheid (incl. ziekenfondsen), arbeidsvoorziening, internationale zaken, algemene kinderbijslagwet, kernenergie en emigratie 

nevenfuncties

  • adjunct-secretaris Staatscommissie herziening van de Woningwet (Staatscommissie-Frederiks), van februari 1937 tot mei 1940 
  • lid bestuur VNG (Vereniging van Nederlandse Gemeenten), afdeling Zeeland 
  • lid Staatscommissie herziening Woningwet (Staatscommissie-Van den Bergh), van februari 1947 tot 9 mei 1950 
  • lid Radioraad, omstreeks 1948 (nog in 1958) 
  • lid Raad van Beheer N.V. Nozema (Nederlandse Omroep-Zender Maatschappij) 
  • lid Televisieraad, vanaf 18 oktober 1948 
  • lid bestuur VNG (Vereniging van Nederlandse Gemeenten), afdeling Limburg 
  • lid College van Curatoren Technische Hogeschool te Eindhoven, van 1958 tot 1959 
  • voorzitter Industrieschap te Heerlen, vanaf 1962 
  • voorzitter "Limburgs Groene Kruis", vanaf maart 1962 
  • lid hoofdbestuur "Wit-Gele Kruis" 
  • lid Provinciale Raad voor de Volksgezondheid 
  • voorzitter Commissie inzake Luchtverontreiniging, vanaf maart 1963 
  • lid Raad van Commissarissen N.V. PLEM (Provinciale Limburgse Electriciteitsmaatschappij) (q.q.) 
  • lid Raad van Commissarissen N.V. LTM 
  • lid Raad van Bestuur ETIL (Economisch-Technologisch Instituut Limburg) 
  • lid Raad van Bestuur N.V. Luchthaven Zuid-Limburg 
  • voorzitter Raad van Advies LIOF (Limburgs Industrieel Ontwikkelings Fonds) 
  • voorzitter Prins Bernhard Anjerfonds Limburg 
  • vicevoorzitter N.V. KEMA (Keuring Electrische Materialen) 
  • lid Raad van Commissarissen "Mignot en De Block" B.V. te Eindhoven 
  • voorzitter Stichting Wetenschappelijk Onderwijs Limburg 
  • voorzitter Brandweerraad, tot 1978 
  • lid RARO (Raad van Advies voor de Ruimtelijke Ordening) 
  • voorzitter Federatie Landelijke Samenwerking Bejaardentehuizenorganisaties, omstreeks 1987 
  • voorzitter Stichting Unesco Centrum Nederland, omstreeks 1987 

opleiding

voortgezet onderwijs
  • gymnasium, R.K. "Sint Ignatius College" te Amsterdam 
  • h.b.s.-b, R.K. "Lyceum Sanctissimae Trinitatis" te Overveen 

hoger beroepsonderwijs
  • opleiding School voor Reserve-Officeren te Ede (1 jaar) 

academische studie
  • techniek, Technische Hogeschool te Delft (1 jaar) 
  • Indisch recht, Rijksuniversiteit Utrecht, van september 1933 tot 18 juni 1937 

promotie
  • rechtsgeleerdheid, Gemeentelijke Universiteit te Amsterdam, 26 oktober 1938 

activiteiten

als bewindspersoon (wetgeving)
  • Bracht in 1960 de Quarantainewet (Stb. 335) tot stand. Deze wet regelt, als uitvloeisel van internationale verdragen, de wijze waarop in geval van besmettingsgevaar personen in quarantaine kunnen worden geplaatst. De bevoegdheid tot het instellen van quarantaine ligt bij de burgemeester. (5838) 
  • Bracht in 1961 samen met de ministers Beerman en Marijnen en staatssecretaris Scholten de Wet op de dierenbescherming (Stb. 19) tot stand, die bepalingen wijzigt in het Wetboek van Strafrecht over dierenmishandeling. Er komen regels voor dierententoonstellingen en over de handel in en het africhten van honden en katten. Het wetsvoorstel was in 1955 ingediend door de ministers Donker, Mansholt en Suurhoff en staatssecretaris Höppener. (3868) 
  • Bracht in 1961 de Wet op menselijk bloed (Stb. 182) tot stand. Deze regelt het afstaan, de verwerking en het gebruik van menselijk bloed, bloedplasma en bloedderivaten. Menselijk bloed en derivaten mogen niet worden verhandeld en mogen alleen worden gebruikt voor medische doeleinden. Er komen regels voor bloeddonaties en bloedtransfusies. (5802) 

wetenswaardigheden

algemeen
  • Voerde in 1959 met minister De Pous de vrije loonpolitiek in. De primaire verantwoordelijkheid voor de loonvorming komt weer bij werkgevers en werknemers, waarbij verschillen per bedrijfstak (differentiatie) mogelijk worden. C.a.o.'s waarin de loonstijging de gemiddelde productiviteitsstijging overtreft zullen niet worden goedgekeurd. 
  • Liet in 1959 de beantwoording van vragen tijdens een interpellatie-Suurhoff over het loonbeleid over aan zijn staatssecretaris 
  • Trad af in verband met het verloop van de besprekingen over het wetsontwerp Algemene kinderbijslagverzekering in de Tweede Kamer. In het debat op 29 juni 1961 hield hij ondanks ernstige kritiek vanuit de Kamer halsstarig vast aan zijn wetsvoorstel. Dit leidde ook in het kabinet tot ernstige kritiek, waarna hij uiteindelijk zelf besloot op te stappen. 

uit de privésfeer
  • Hij promoveerde bij prof. G. van den Bergh 
  • Zat in 1944 ondergedoken 
  • Bevriend met De Quay en Beel 
  • Zijn vader was gynaecoloog te Rotterdam, directeur van de vrouwenkliniek te Haarlem en hoogleraar verloskunde te Amsterdam (1920). Hij was tevens in Rotterdam gemeenteraadslid. 

anekdotes en citaten
  • Naar aanleiding van zijn aftreden als minister zei waarnemend KVP-fractievoorzitter Jan Andriessen in de Tweede Kamer: "mijn fractie was van oordeel en is van oordeel, dat de heer Van Rooy een zwakke plaats in het kabinet innam, dat hij een zwakke figuur was ..." (Hand. TK, 4 juli 1961) 

woonplaats(en)/adres(sen)
  • Rotterdam 
  • Haarlem, van 1917 tot 1919 
  • Amsterdam, Stadionkade 9, omstreeks 1938 
  • Venlo, Nassaustraat 13, omstreeks 1956 
  • Eindhoven, vanaf 1957 
  • Heerlen, van 1962 tot 1964 
  • Maastricht, van 1964 tot 1977 
  • Eindhoven, vanaf januari 1977 

ridderorden
  • Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 12 juli 1961 
  • Commandeur in de Orde van Oranje-Nassau, 29 april 1971 
  • Grootofficier in de Orde van Oranje-Nassau, 24 januari 1977 

overige onderscheidingen en prijzen
  • kruis van verdienste, Rode Kruis 
  • erepenning in goud, provincie Limburg 
  • erepenning in goud, stad Maastricht 

hobby's
  • speelgoedtreintjes en echte auto's 
  • paardrijden 
  • vliegen 

rang(en) reserve-officier
  • reserve-luitenant bereden artillerie 

publicaties/bronnen

publicaties
"Eenige aantekeningen over den Indischen stadsgemeenteburgemeester in vergelijking met de burgemeester in Nederland" (dissertatie, 1938)

literatuur/documentatie
  • B. Niezen-Visser, scriptie-basisdoctoraal, RU Leiden (1982) 
  • "(Partij)politieke achtergronden bij het aftreden van Ch.J.M.A. van Rooy als minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid, 1959-1961", in: Jaarboek KDC 22 (1992), 98-128 
  • Wie is dat? 1956 

archivalia via site Nationaal Archief
vindplaatsen en beschrijvingen verzameld door het Nationaal Archief

familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd te Amsterdam, september 1939

echtgeno(o)t(e)/partner
M.J. Müller, Marie Jacqueline

kinderen
1 zoon en 3 dochters (de zoon overleed eind jaren vijftig)

vader
Dr. A.H.M.J. van Rooy, Adrianus Henricus Marie Josephus

geboorteplaats en/of -datum
Rotterdam, 27 december 1880

moeder
E.L.C.H. Canoy, Emma Léonie Caroline Hubertine

geboorteplaats en/of -datum
Venlo, 4 juli 1880

beroep grootvader (vaderskant)
assuradeur

beroep grootvader (moederskant)
steenfabrikant

familierelaties
Vader van Yvonne van Rooy, staatssecretaris en Tweede Kamerlid

Bovenstaande gegevens zijn ontleend aan het biografisch archief van het Parlementair Documentatiecentrum (PDC) van de Universiteit Leiden en betreffen vooral de periode waarin iemand politiek en bestuurlijk actief is of was.
Aanvullingen en gemotiveerde correcties ontvangt PDC graag. U kunt hiervoor de "reageer-keuze" aan de rechterzijde van deze pagina gebruiken of uw aanvullingen per post sturen naar PDC, antwoordnummer 10801, 2501 BW Den Haag of per email aan info@biografieen.com.