![[ V ]](/9291000/g/parneer.gif){kind=small}
![[ ^^ ]](/9291000/g/doctop.gif){kind=small}
| Voorgeschiedenis |
 | kabinetscrisis 2002: de 'LPF-crisis' |
| Tweede Kamerverkiezingen 2002 |
| De gevestigde partijen en hun leiders |
  |
| Jan Peter Balkenende (CDA) |
| Bij de verkiezingen van 2002 had Jan Peter Balkenende het CDA uit het slop gehaald en weer de grootste partij van Nederland gemaakt. Ondanks de mislukking van het kabinet-Balkenende I was Jan Peter Balkenende daarom onbetwist lijsttrekker. |
  |
| Mat Herben (LPF) |
| Bij de LPF werd minister Hilbrand Nawijn naar voren geschoven als kandidaat-lijsttrekker. Na enige aarzeling besloot hij op 1 november 2002 die kandidatuur te aanvaarden. Nadat er kritiek op hem was ontstaan, na beschuldigingen in de media en na bedreigen, trok hij zich op 6 december om persoonlijke redenen terug. Een dag later werd fractievoorzitter Mat Herben tot lijsttrekker gekozen. |
  |
| Gerrit Zalm (VVD) |
| Bij de VVD stapte Hans Dijkstal de dag na de verkiezingen van 2002 op als politiek leider. Oud-minister Zalm werd fractievoorzitter en politiek leider en werd in november 2002 tot lijsttrekker gekozen. |
  |
| Wouter Bos (PvdA) |
| PvdA-lijsttrekker Ad Melkert deelde al op de avond van de verkiezingen van 2002 mee dat hij zich zou terugtrekken. Jeltje van Nieuwenhoven werd tijdelijk aangewezen als politiek leider. Voor december 2002 schreef de PvdA een ledenraadpleging uit, met Klaas de Vries en Wouter Bos als kandidaten. Na de val van het kabinet-Balkenende I en het uitschrijven van de verkiezingen meldde Van Nieuwenhoven zich alsnog aan als kandidate. Een vierde kandidaat was de Leidse hoogleraar bestuurskunde Jouke de Vries. In een ledenraadpleging die tussen 6 tot 12 november 2002 werd gehouden, werd Wouter Bos met 60% van de stemmen tot nieuwe politiek leider en lijsttrekker gekozen. |
  |
| Femke Halsema (GroenLinks) |
| Bij GroenLinks was Paul Rosenmöller door het partijbestuur wederom aangewezen als lijsttrekker. Na enige interne kritiek en vanwege de enerverende situatie en persoonlijke bedreigingen na mei 2002 trok Rosenmöller zich op 14 november 2002 vrij onverwacht terug. Femke Halsema volgde hem op. |
  |
| Jan Marijnissen (SP) |
| Net als bij de voorgaande Tweede Kamerverkiezingen was Jan Marijnissen weer onomstreden als lijsttrekker van de SP. |
  |
| Thom de Graaf (D66) |
| Bij D66 ontstond enige discussie over het leiderschap van Thom de Graaf, maar op het D66-congres kreeg hij een overgrote meerderheid. De dag na de verkiezingen, op 23 januari 2003, maakte De Graaf als fractievoorzitter plaats voor Boris Dittrich. Dit gebeurde nadat D66 een zetel had verloren. |
  |
| André Rouvoet (ChristenUnie) |
| Bij de ChristenUnie was er na de verkiezingen van 2002 veel kritiek op de campagne en op het optreden van lijsttrekker Kars Veling. Deze raakte begin september overspannen en verdween van het politieke toneel. In oktober besloot het partijbestuur niet met hem door te gaan als politiek leider. Tot veler verrassing werd begin november Tweede Kamerlid André Rouvoet gekozen als nieuwe lijsttrekker. |
  |
| Bas van der Vlies (SGP) |
| Zoals gebruikelijk was Bas van der Vlies lijsttrekker van de SGP. |
  |
| Haitske van de Linde (Leefbaar Nederland) |
| Leefbaar Nederland koos als eerste haar lijsttrekker, Fred Teeven. Vanwege slechte opiniepeilingen schoof het partijbestuur op 21 november 2002 echter Emile Ratelband naar voren als nieuwe lijsttrekker. Nadat een tegen het bestuur gerichte motie geen tweederde meerderheid kreeg, trok Teeven zijn kandidatuur in. Het partijcongres koos vervolgens Haitske van de Linde als lijsttrekker. Zij kreeg twee stemmen meer dan Ratelband. |
| De nieuwe partijen |
  |
| Winny de Jong (Conservatieven.nl) |
| Uiteindelijk besloot minder dan de helft van de ruim 40 geregistreerde partijen daadwerkelijk mee te doen. Daarbij was wel de partij van oud-LPF-dissidente Winny de Jong: 'Conservatieven.nl'. |
| De kandidaten |
  |
| Ayaan Hirsi Ali (VVD) |
| De meest spraakmakende nieuweling was Ayaan Hirsi Ali, die als Somalische vluchteling naar Nederland was gekomen. Voor haar Kamerlidmaatschap was Hirsi Ali werkzaam bij de Wiardi Beckman Stichting, het wetenschappelijk bureau van de PvdA. Na gesprekken met Ciska Dresselhuys (van het feministische blad 'Opzij') en oud-minister Neelie Kroes (VVD), besloot zij over te stappen naar de VVD, die haar op de zestiende plaats op de kandidatenlijst zette. |
|
||||||||||||||||||||||||
|
| kandidatenlijsten met c.v.'s van kansrijke kandidaten |
 | officiële kandidatenlijsten in alle kieskringen (PDF-file) |
| De verkiezingscampagne |
  |
| Job Cohen (PvdA) |
| De onverwacht grote winst in de peilingen deed de vraag rijzen wie dan wel kandidaat-premier voor de PvdA was. Het weekend voor de verkiezingen, op 19 januari 2003, werd de Amsterdamse burgemeester Job Cohen hiervoor naar voren geschoven. Cohen stond niet op de kandidatenlijst van de PvdA. De weigering van de PvdA om Cohen in debat te laten gaan met andere kandidaat-premiers, zoals Balkenende, kwam de partij op veel kritiek te staan. |
| Uitslag |
| Uitslag Tweede Kamerverkiezingen 2003 |
| Bij deze vervroegde verkiezingen, die nodig waren door de val van het kabinet-Balkenende I, bleef het CDA de grootste partij. De partij van Jan Peter Balkenende won één zetel en kwam op 44 zetels. De PvdA van de nieuwe lijsttrekker Wouter Bos won 19 zetels en herstelde zich zo van het grote verlies in 2002. Grote verliezer was de LPF, die 18 zetels verloor. |
| Tweede Kamerverkiezingen 2003 |
| kabinetsformatie 2003 |
 |
||
 |
||
|
||
 |
Voorgeschiedenis |
|
|
||
|
De gevestigde partijen en hun leiders |
|
|
||
|
De nieuwe partijen |
|
|
||
|
De kandidaten |
|
|
||
|
De verkiezingscampagne |
|
|
||
|
Uitslag |
|
|
||
  |
||
| ||
 Home
Route |
||
| ||