 | Kiesrecht |
| Een democratie wordt onder andere gekenmerkt door vrije, geheime en algemene verkiezingen waarbij een volksvertegenwoordiging door en uit het volk wordt gekozen. Met andere woorden het volk kiest een volksvertegenwoordiging.
|
| Kiesstelsels |
| De wijze waarop de volksvertegenwoordiging wordt gekozen, noemen we het kiesstelsel. Dit stelsel is medebepalend voor het type bestuur dat een land heeft. In Nederland hebben we evenredige vertegenwoordiging. In andere landen zien we ook wel een meerderheidsstelsels.
|
| Evenredige vertegenwoordiging |
| Evenredige vertegenwoordiging betekent dat vrijwel alle uitgebrachte stemmen meetellen voor de bepaling van de zetelverdeling. Het totale aantal uitgebrachte stemmen wordt gedeeld op het aantal zetels. De uitkomst daarvan heet de kiesdeler. Het aantal keren dat de kiesdeler wordt gehaald levert een gelijk aantal zetels op.
|
| Het tweestemmenstelsel |
| Het tweestemmenstelsel is een kiesstelsel op basis van evenredige vertegenwoordiging, waarbij een deel van de zetels via een meerderheidsstelsel (districtenstelsel) wordt verdeeld. Het stelsel bestaat sinds 1953 in Duitsland, en daarom wordt ook wel gesproken van het Duitse kiesstelsel.
|
| Het tweestemmenstelsel in Duitsland |
| De Bundestag (de 'Duitse Tweede Kamer') wordt gekozen via een tweestemmenstelsel. De 'Erststimme' wordt uitgebracht op een regionale kandidaat. Om evenredige vertegenwoordiging te bewerkstelligen brengen de kiezers daarnaast een 'Zweitstimme' uit op de lijst (per deelstaat) van een politieke partij. Regionale verkiezingswinnaars komen hoe dan ook in de Bundestag. Door 'Überhangmandate' kan het totale aantal Bundestagleden variëren.
|
| Hoe bijzonder is ons kiesstelsel? |
| Nederland kent sinds 1917 het stelsel van evenredige vertegenwoordiging: vrijwel iedere stem telt mee voor het bepalen van de verkiezingsuitslag. Hoe bijzonder is dat stelsel, en hoe worden de parlementen van andere Europese landen gekozen?
|
Home