Prinsjesdag 2004

Foto Troonrede (klik voor grote versie) Prinsjesdag 2004 was in een aantal opzichten bijzonder. Het was honderd jaar geleden dat de troonrede voor het eerst in de Ridderzaal werd voorgelezen, koningin Beatrix las voor de vijfentwintigste keer de troonrede voor en de minister-president was afwezig. Premier Balkenende had een ernstige infectie aan zijn rechtervoet en was opgenomen in het ziekenhuis. Hij moest Prinsjesdag vanaf het ziekbed op de televisie volgen. De algemene politieke beschouwingen, die normaliter de woensdag en donderdag na Prinsjesdag worden gehouden, werden een week uitgesteld.

De dag was ook bijzonder omdat in besloten kring gemaakte opmerkingen van koningin Beatrix en prins Willem-Alexander naar buiten kwamen. Deze zouden zij hebben gemaakt in de Koninginnekamer in het bijzijn van de commissie van in- en uitgeleide. Na het uitspreken van de rede trekt het koninklijk gezelschap zich altijd in die kamer terug voor het nuttigen van een verfrissing. De commissie van in- en uitgeleide vergezelt het gezelschap daar.

De Koningin, aldus de Volkskrant woensdag, zou aan de commissie gevraagd hebben of de troonrede niet 'saai' was geweest. Ook zou zij gevonden hebben dat de rede in slecht Nederlands was geschreven. Eén en ander wijtte zij aan de moeilijke communicatie met de in het ziekenhuis liggende premier. De Koningin zou zich ook zorgen maken om zijn gezondheidstoestand. Prins Willem-Alexander, gevraagd hoe hij over tien jaar de troonrede zou voorlezen, zou hebben gezegd dat hij dan alleen maar een cd-rom zou uitreiken.

Diezelfde dag bood Tweede-Kamervoorzitter Weisglas in een brief excuses aan de Koningin aan. Tevens riep hij de commissie van in- en uitgeleide 'op het matje' voor een 'lesje staatsrecht'. Het Tweede-Kamerlid Eerdmans, lid van de commissie van in- en uitgeleide, schreef eveneens een brief aan de Koningin, maar ontkende dat hij tegen journalisten zou hebben gezegd dat de Koningin de troonrede 'saai' had gevonden.

[ V ]

Troonrede

 * samenvatting
Het kabinet wil het komende jaar uitvoering geven aan de plannen die het bij zijn aantreden in 2003 heeft gepresenteerd. Dat moet leiden tot een sterkere economie, een veiliger samenleving en een goed functionerende democratie.
 
 * volledige tekst

[ V ][ ^^ ]

Miljoenennota en begrotingen

 * samenvatting
 * begrotingen en commentaren

[ V ][ ^^ ]

Achtergronden

 * meer over Prinsjesdag
De derde dinsdag van september is het Prinsjesdag. De koningin rijdt op die dag in de Gouden Koets naar het Binnenhof en leest in de Ridderzaal de troonrede voor. In de troonrede staan de plannen van de regering voor het komende jaar.
 
 * 100 jaar troonrede in de Ridderzaal
In 2004 was het honderd jaar geleden dat voor het eerst de Ridderzaal gebruikt werd om de troonrede voor te lezen. Tot dan toe hadden de koninginnen Wilhelmina, Juliana en Beatrix daar (als regel op de derde dinsdag in september) het nieuwe parlementaire jaar geopend. Op de fotocollage zit helemaal links Koningin Emma: zij zit naast haar dochter Wilhelmina.
 
 * Vijfentwintigste troonrede van koningin Beatrix
Dit jaar is het de vijfentwintigste keer dat koningin Beatrix de troonrede voorleest. De eerste keer deed zij dat op 16 september 1980, nadat zij op 30 april van dat jaar de taak van haar moeder als staatshoofd had overgenomen.
 
 * Geschiedenis van Prinsjesdag
Prinsjesdag, met de pracht en praal van de Gouden Koets, is niet meer weg te denken uit het politieke leven en ook 'de derde dinsdag van september' is een algemeen ingeburgerd begrip. Maar toch is de traditie van 'de derde dinsdag' niet eens zo oud. In de 19e eeuw werd Prinsjesdag lange tijd in oktober gehouden. De Gouden Koets kwam er pas in 1903 en werd nadien niet altijd gebruikt. Bovendien veranderde in de loop van de tijd het karakter van de plechtigheid.
 
 * De aanwezigheid van prinsen en prinsessen
Bij de allereerste opening van de Staten-Generaal (die toen nog maar uit één Kamer bestond) op 2 mei 1814 was niet alleen de vorst, Willem I, aanwezig, maar ook diens tweede zoon prins Frederik. De kroonprins, de latere Willem II, was toen afwezig. Later was het gebruikelijk dat zonen (en broers) van de koning de plechtigheid bijwoonden. Dat gold niet voor de echtgenotes van de koning. De prins-gemalen van onze koninginnen waren daarentegen wel meestal aanwezig, evenals de echtgenoten van kinderen van de regerende vorstin.
 
 * Het voorzitterschap van de Verenigde Vergadering
De Verenigde Vergadering, de gezamenlijke vergadering van Eerste en Tweede Kamer, wordt voorgezeten door de Voorzitter van de Eerste Kamer. Dat is al zo sinds er in 1815 twee Kamers zijn.
 
 * Begroting en begrotingscyclus
In de Rijksbegroting staan de geraamde verplichtingen, uitgaven en ontvangsten van de rijksoverheid. De Rijksbegroting bestaat in feite uit een aantal afzonderlijke begrotingen, die op hun beurt weer bestaan uit een begrotingsstaat (met begrotingsartikelen) en een toelichting daarbij.
 
 * Behandeling begrotingen 2005
Na Prinsjesdag en de Algemene Politieke Beschouwingen worden in de Tweede Kamer de begrotingen van de diverse ministeries en begrotingsfondsen behandeld. Stonden tijdens de Algemene Politieke Beschouwingen vooral vice-premier Zalm (als vervanger van de zieke premier Balkenende) en de fractievoorzitters in het centrum van de belangstelling, nu komen de specialisten aan het woord.
 

[ V ][ ^^ ]

Prinsjesdag in

 * 2003
In 2003 werd de Verenigde vergadering bij het voorlezen van de troonrede voor het eerst door een vrouw voorgezeten, namelijk door Eerste-Kamervoorzitter Yvonne Timmerman-Buck.
 
 * 2002
In 2002 woonde prinses Máxima voor het eerst het voorlezen van de troonrede bij. Het was ook de eerste en enige troonrede onder het kabinet-Balkenende I.
 
 * 2001
Prinsjesdag had in 2001 een sober en ingetogen karakter in verband met de aanslagen van 11 september 2001 in de Verenigde Staten.
 

[ V ][ ^^ ]

Kabinet

 * Wie zitten er in het kabinet-Balkenende II


Troonrede
Miljoenennota en begrotingen
Achtergronden
Prinsjesdag in
Kabinet
Nieuws
TXT/Print-versie voor correct en passend afdrukken (verschijnt in een nieuw venster)Reageer op deze pagina. Aanvullingen en suggesties zijn altijd welkom!
homeHome           Route