Raad van State

De Raad van State adviseert regering en parlement over wetgeving en bestuur. Daarnaast is de Raad van State de hoogste algemene bestuursrechter. De voorzitter van de Raad van State is de Koningin maar de dagelijkse leiding ligt in de handen van de vice-president, op dit moment mr. H.D. Tjeenk Willink.

[ V ][ ^^ ]

Taken en bevoegdheden

De Raad van State (RvS) heeft een adviserende en een rechtsprekende functie. De RvS adviseert de regering en het parlement over wetgeving en bestuur. De Afdeling Bestuursrechtspraak spreekt recht in hoogste instantie in geschillen tussen de burger en overheid, bijvoorbeeld als een burger het niet eens is met een beslissing van een gemeente of provincie.

In bijzondere gevallen, als het staatshoofd bijvoorbeeld daartoe niet in staat is, neemt de RvS het koninklijk gezag waar. In de loop van de jaren tachtig van de negentiende eeuw heeft de RvS tweemaal deze taak moeten vervullen.

De RvS wordt door de regering gehoord als adviseur over alle wetsvoorstellen. Bij het advies let de Raad op de beleidsmatige, de juridische en de wetstechnische kwaliteit, om vervolgens een eindoordeel over het voorstel te geven. De regering kan naar aanleiding van dit advies wijzigingen aanbrengen, of het wetsvoorstel onveranderd bij de Tweede Kamer indienen.

[ V ][ ^^ ]

Positie

De Raad van State is een Hoog College van Staat, net als de Algemene Rekenkamer en de Nationale Ombudsman, en wordt gefinancierd door de overheid. De koningin, die geen stemrecht heeft, is volgens de wet de voorzitter van de onafhankelijke overheidsorganisatie. De dagelijkse leiding van de RvS berust echter bij de vice-president, die bij de formatie van een nieuw kabinet de belangrijkste adviseur is van de koningin.

In overleg met de minister van Justitie worden de staatsraden, de leden van het RvS, voorgedragen door de minister van Binnenlandse Zaken. Naast de vice-president zitten ten hoogste 28 staatsraden in de Raad die moeten aftreden bij het bereiken van de leeftijd van 70 jaar. Onder de staatsraden bevinden zich veel oud-politici.

Een probleem van de RvS is dat het twee staatsrechtelijke functies combineert. De Raad adviseert de regering over wetsvoorstellen, en tegelijkertijd is er een afdeling rechtspraak die moet beslissen over geschillen tussen burger en overheid. Het is de vraag of de Afdeling Burgerrechtspraak vrij kan staan tegenover wetten waarover de Raad zelf heeft geadviseerd. Een rechtszaak van burgers over deze kwestie is in april 2003 door het Europese Hof afgewezen.

De Raad van State hoopt in de toekomst maatregelen transparanter te maken om vragen over partijdigheid te voorkomen.

 * Meer over Hoge Colleges van Staat

[ V ][ ^^ ]

Geschiedenis

Op 1 oktober 1531 stelde Keizer Karel V de Raad van State voor de Nederlanden in als Conseil d'Etat, die bestond uit de voornaamste edellieden uit de streek, leden van de hoge geestelijkheid en een aantal juristen. De Raad moest adviseren over de regering, veiligheid en de verdediging van de lage landen.

De Grondwet van 1848 omschreef de RvS als adviseur van de regering. In 1861 werd bepaald dat de koning de Raad niet kan raadplegen buiten de ministers om. Sindsdien wordt het voorzitterschap uitgeoefend door de vice-president van de Raad en zit de koning alleen nog bij ceremoniële vergaderingen voor.

In 1962 kwam er een Wet beroep administratieve beschikkingen (Wet Bab). Hierdoor werd beroep mogelijk tegen besluiten van de centrale overheid. Als beroepsorgaan werd de Kroon aangewezen, die daartoe de afdeling geschillen van bestuur van de Raad van State moest horen.

Door de Wet administratieve rechtspraak overheidsbeschikkingen (Wet Arob) die in 1976 in werking trad, werd er bij de Raad van State een afdeling rechtspraak ingesteld. Burgers kregen hierdoor de mogelijkheid om zowel tegen besluiten van de centrale overheid als tegen besluiten van lagere overheden in beroep te gaan. Niet de Kroon, maar de afdeling rechtspraak van de Raad van State doet daarover uitspraak. De wet verving de Wet beroep administratieve beschikkingen.

In 1985 oordeelde het Europese Hof dat het Kroonberoep, waarbij de Kroon beslist na advies van de Afdeling Geschillen van de RvS, niet in overeenstemming was met de Europese mensenrechtenconventie. Die zegt dat de behandeling van rechtszaken door een van het bestuur onafhankelijk gerecht moet gebeuren, en de Kroon is dat niet. In 1994 werd het Kroonberoep helemaal afgeschaft en de Afdeling Geschillen en de Afdeling Rechtspraak werden samengevoegd tot de Afdeling Bestuursrechtspraak.

[ V ][ ^^ ]

Leden

De Raad van State telt ten hoogste 28 gewone leden (staatsraden), en er kunnen maximaal 50 staatsraden in buitengewone dienst worden benoemd. Vice-president is mr. H.D. Tjeenk Willink. Mr. P. van Dijk is voorzitter van de Afdeling Bestuursrechtspraak.

staatsraden

[ + ]Vermeulen, B.P., vanaf 1 februari 2008
[ + ]Deetman, W.J., vanaf 1 januari 2008
[ + ]Sevenster, H.G., vanaf 1 juni 2007
[ + ]Sorgdrager, W., vanaf 19 december 2005
[ + ]Mortelmans, K.J.M., vanaf 1 september 2005
[ + ]Schuyt, C.J.M., vanaf 1 januari 2005
[ + ]Wortmann, S.F.M., vanaf 1 maart 2004
[ + ]Borstlap, H., vanaf 1 september 2002
[ + ]Drupsteen, Th.G., vanaf 1 december 2001
[ + ]Wiebenga, J.G.C., vanaf 8 oktober 2001
[ + ]Offers, P.A., vanaf 1 december 2000
[ + ]Meer, J.H.B. van der, vanaf 15 mei 2000
[ + ]Oosting, M., vanaf 1 januari 2000
[ + ]Loeb, R.W.L., vanaf 30 mei 1997
[ + ]Hoekstra, R.J., vanaf 1 juli 1994
[ + ]Boll, J.M., vanaf 1 januari 1993
[ + ]Bartel, J.C.K.W., vanaf 1 december 1991
[ + ]Ligtelijn-van Bilderbeek, C.M., vanaf 1 september 1990
[ + ]Dijk, P. van, vanaf 1 juni 1990

[ V ][ ^^ ]

Adresgegevens

PostadresPostbus 20019, 2500 EA Den Haag
Bezoekadres 1Binnenhof 1, 2513 AA Den Haag
Bezoekadres 2Kneuterdijk 22, 2514 EN Den Haag (op dit adres is gedurende een maand na dato inzage van uitspraken mogelijk)
Bezoekadres 3Lange Vijverberg 3, 2513 AC Den Haag
Bezoekadres 4Paleisstraat 9, 2514 JA Den Haag
Telefoon (algemeen)070-4264426
Telefoon (publieksvoorlichting)070-426 42 51 of 070-426 46 43
Telefoon (persvoorlichting)070-426 47 73 of 070-426 45 20
E-mailvoorlichting@raadvanstate.nl


 * leden Raad van State 1814-heden
 * website Raad van State (RvS)


Taken en bevoegdheden
Positie
Geschiedenis
Leden
Adresgegevens
TXT/Print-versie voor correct en passend afdrukken (verschijnt in een nieuw venster)Reageer op deze pagina. Aanvullingen en suggesties zijn altijd welkom!
homeHome           Route