Achtergrond |
| Procedure | |
| Na Tweede-Kamerverkiezingen en na de val van een kabinet moet een nieuw kabinet worden gevormd. De Grondwet bevat hier nauwelijks regels over. Dit betekent dat de procedure voor de vorming van een nieuw kabinet voornamelijk berust op het ongeschreven recht en politieke spelregels. De Koningin heeft daarbij nog een belangrijke rol, omdat zij het initiatief moet nemen. |
| (In)formateur | |
| De kabinetsformatie is in vier fasen te onderscheiden: onderzoeken welke coalitie mogelijk is, programvorming (opstellen regeerakkoord), de portefeuilleverdeling en de invulling van de personele bezetting. Er is niet noodzakelijk een duidelijke scheidslijn waar de ene fase ophoudt en de andere begint. Hetzelfde geldt voor het werk van de informateur en de formateur. |
| Coalitie | |
| We spreken van een coalitie als twee of meer partijen in de Tweede Kamer het kabinet steunen. Dat is nodig omdat het kabinet het vertrouwen van de Tweede Kamer moet hebben om goed te kunnen functioneren. Dat noemt men het parlementair stelsel. De bewindslieden in een kabinet zijn afkomstig uit de partijen die de coalitie vormen. In Nederland worden meestal coalities gevormd met een ruime meerderheid in de Tweede Kamer. |
Kabinetsformaties vanaf 2002 |
| Formatie najaar 2006 | |
| Op 22 november 2006 waren er Tweede Kamerverkiezingen. Nadat het CDA, PvdA en ChristenUnie onder leiding van informateur Herman Wijffels een regeerakkoord onder het motto 'Samen werken, samen leven' hadden opgesteld, benoemde de Koningin op 9 februari 2007 Jan Peter Balkenende tot formateur. Op 22 februari 2007 presenteerde hij zijn nieuwe kabinet, het kabinet-Balkenende IV. |
| Formatie juli 2006 | |
| Nadat op 29 juni 2006 D66 het vertrouwen in het kabinet-Balkenende II had opgezegd trokken de D66-ministers zich terug uit het kabinet. De andere ministers stelden hun portefeuille ter beschikking. Op 30 juni 2006 werd het kabinet-Balkenende demissionair. |
| Formatie 2003 | |
| Nadat op 20 mei 2003 demissionair premier Balkenende belast was met de vorming van een kabinet van CDA, VVD en D66, kon hij op 27 mei 2003 zijn tweede kabinet presenteren. Op 14 mei hadden de partijen onder leiding van de informateurs Hoekstra en Korthals Altes overeenstemming bereikt over een regeerakkoord. De informateurs waren op 15 april aangewezen, na het mislukken van een poging om een kabinet van CDA en PvdA te vormen. |
| Formatie 2002 | |
| Onmiddellijk na de verkiezingen op 15 mei 2002 ontving Koningin Beatrix eerst haar adviseurs en vervolgens de fractievoorzitters van de Tweede Kamer. Op basis van de haar gegeven adviezen benoemde zij Donner (CDA) tot informateur. Na onderhandelingen met de fractievoorzitters van CDA, LPF en VVD kwam een 'strategisch akkoord' tot stand. |
| Achtergrond |
||
| Kabinetsformaties vanaf 2002 |
||