Dr. P. Muntendam

Foto Dr. P. Muntendam
Kleine grijze beweeglijke man met donkere onderzoekende ogen wiens naam in de wereld van de volksgezondheid in binnen- en buitenland een begrip was. Eén van de grondleggers van de sociale geneeskunde. Begon als 24-jarige dorpsdokter in Drenthe waar diepe armoede heerste en bond er de strijd aan met de tuberculose en de hoge zuigelingensterfte. Werd directeur-generaal volksgezondheid en was daarna staatssecretaris voor volksgezondheid in het tweede kabinet-Drees. Eindigde zijn loopbaan als hoogleraar en voorzitter van talrijke adviescolleges en bepleiter van een bevolkingspolitiek en van betere kankerbestrijding. Was met zijn hele gezin actief in het verzet.

PvdA
in de periode 1951-1953: staatssecretaris

[ V ][ ^^ ]

voornaam (roepnaam)

Pieter (Piet)

[ V ][ ^^ ]

personalia

geboorteplaats en -datum
Amsterdam, 22 september 1901

overlijdensplaats en -datum
's-Gravenhage, 4 oktober 1986

[ V ][ ^^ ]

partij/stroming

partij(en)
PvdA (Partij van de Arbeid), vanaf 9 februari 1946

[ V ][ ^^ ]

loopbaan

-   huisarts te Hollandscheveld (Dr.), van 1925 tot 1931
-   controlerend geneeskundige Coöperatieve Vereniging "Centraal Beheer" te Groningen, van 1931 tot 1938
-   privaatdocent sociale geneeskunde, Rijksuniversiteit Groningen, van 1937 tot 1940
-   inspecteur Staatstoezicht op de Volksgezondheid voor Groningen, Friesland en Drenthe, van 1938 tot 1 augustus 1945
-   lector sociale geneeskunde, Rijksuniversiteit Groningen, vanaf 1940
-   medisch adviseur "Centraal Beheer" te Amsterdam, van 1945 tot 1949
-   directeur-generaal Volksgezondheid, ministerie van Sociale Zaken, van 1 april 1949 tot 14 maart 1951
-   staatssecretaris van Sociale Zaken en Volksgezondheid (belast met volksgezondheid), van 15 maart 1951 tot 1 oktober 1953
-   directeur-generaal Volksgezondheid, ministerie van Sociale Zaken en Volksgezondheid, van 1953 tot 1 oktober 1964
-   buitengewoon hoogleraar sociale geneeskunde, Rijksuniversiteit Leiden, van 1953 tot september 1964
-   hoogleraar sociale geneeskunde, Rijksuniversiteit Leiden, van september 1964 tot 1 september 1972
-   voorzitter College van Bestuur, Rijksuniversiteit Leiden, van 1970 tot 1 september 1972

[ V ][ ^^ ]

nevenfuncties

overzicht
-   voorzitter Staatscommissie inzake de Kankerbestrijding, vanaf 1948
-   ondervoorzitter Ziekenfondsraad, van 4 januari 1949 tot 1 april 1949
-   lid adviescommissie voorzieningen voor studenten, vanaf 1953
-   lid (dagelijks) bestuur Sociale Verzekeringsraad, omstreeks 1958 en nog in 1970
-   lid Nederlandse delegatie in de Raad van de Economische Unie Benelux, omstreeks 1958
-   voorzitter Nederlandse delegatie in de Commissie voor de Volksgezondheid Benelux, omstreeks 1958
-   lid curatorium Stichting RCN (Reactor Centrum Nederland), omstreeks 1958
-   voorzitter commissie huisartsen, vanaf augustus 1964 (studie naar huidige en toekomstige taak van huisartsen)
-   secretaris Senaat Rijksuniversiteit Leiden, omstreeks 1966
-   voorzitter College van Curatoren Rijksuniversiteit Leiden, tot 1969
-   voorzitter Stichting Koningin Wilhelmina Fonds, van 1968 tot 1975
-   lid Academische Raad, omstreeks 1970
-   voorzitter NIDI (Nederlands Interdisciplinair Demografisch Instituut)
-   lid Raad voor het Zuiver-Wetenschappelijk onderzoek, omstreeks 1970
-   voorzitter Staatscommissie inzake Bevolkingsvraagstukken, van 15 maart 1972 tot 9 februari 1977
-   voorzitter NVVE (Nederlandse Vereniging voor Vrijwillige Euthanasie), vanaf 1974
-   voorzitter Commissie Alternatieve Geneeswijzen, van 25 mei 1977 tot januari 1981

[ V ][ ^^ ]

opleiding

voortgezet onderwijs
-   Hogere Burgerschool te Amsterdam, tot 1918

academische studie
-   geneeskunde Gemeentelijke Universiteit te Amsterdam, van 1918 tot 10 december 1924 (artsexamen)

promotie
-   geneeskunde Rijksuniversiteit Utrecht, 28 april 1936

[ V ][ ^^ ]

activiteiten

als bewindspersoon (wetgeving)
-   Bracht in 1950 de Wet op het preventiefonds (Stb. K 259) tot stand, waardoor een fonds wordt opgericht voor maatregelen ter voorkoming van ziekte en ter bevordering van de gezondheid. Het wetsvoorstel was ingediend door minister Joekes.
-   Bracht in 1951 de Wet bevolkingsonderzoek op tuberculose (Stb. 288) tot stand. De wet voorzag in oprichting van een Centraal College dat het bevolkingsonderzoek moest stimuleren en coördineren.
-   Bracht in 1953 samen met minister Cals de Wet bescherming leerlingen tegen besmettingsgevaar tot stand. De wet moest leerlingen beschermen tegen met name besmetting met de tuberculosebacil. Er kwam hiervoor een periodiek onderzoek van onderwijspersoneel.

[ V ][ ^^ ]

wetenswaardigheden

algemeen
-   Nam in 1963 ontslag als directeur-generaal, omdat hij geen mogelijkheden zag om samen te werken met de nieuwe staatssecretaris van Volksgezondheid, Bartels

uit de privé-sfeer
-   Zijn vader was oogarts, zijn moeder was tandarts
-   Zijn echtgenote was apotheker
-   Zijn twee in Groningen geboren zonen zijn ingenieur geworden en zijn twee in Drente geboren zonen werden arts.

woonplaats(en)/adres(sen)
-   Groningen, Quintuslaan 10, van 1931 tot 1945
-   Hilversum, Delilaan 8, van 1945 tot 1950
-   Wassenaar, Duinlustweg 7, van 1950 tot 1970
-   's-Gravenhage, Cees Laseurlaan 1137, vanaf 1970

ridderorden
Commandeur in de Orde van Oranje-Nassau, 28 september 1964

[ V ][ ^^ ]

publicaties/bronnen

publicaties
-   "Sociale betekenis van rheumatiek" (dissertatie, 1936)
-   "Sociale Verzekeringswetgeving" (1937)
-   "Kijk. gezondheid" (1981)
-   "Zestig jaar in de gezondheidszorg. Herinneringen van een werker in de volksgezondheid" (1984)

literatuur/documentatie
-   J.K. van der Korst, "Muntendam, Pieter (1901-1986)", in: Biografisch Woordenboek van Nederland, deel IV, 348
-   H.G. Roelfsema-van der Wissel, "Muntendam, Pieter (1901-1986)", in: "Drentse biografieën", deel 2 (1990), 90-94
-   Wie is dat? 1956
-   Ned. Patriciaat, 1999

archivalia via site Nationaal Archief
vindplaatsen en beschrijvingen verzameld door het Nationaal Archief

Biografisch Woordenboek(en)
biografie opgenomen in het Biografisch Woordenboek van Nederland

[ V ][ ^^ ]

familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd te Amsterdam, 31 maart 1925

naam echtgeno(o)t(e)/partner
Drs. H.J. de Vries, Hermine Jeanne

kinderen
4 zoons

naam vader
P. Muntendam, Pieter

geboorteplaats en/of -datum vader
Amsterdam, 19 januari 1867

naam moeder
D.F. van Coevorden, Dorina Frederika

geboorteplaats en/of -datum moeder
Hollandscheveld, 6 september 1869



Gegevens hebben - zeker voor wat het recente verleden betreft - vooral betrekking op de periode waarin iemand politiek en bestuurlijk actief was. (Gemotiveerde) aanvullingen of correcties ontvangen wij graag. U kunt hiervoor de "reageer-knop" gebruiken.


personalia
partij/stroming
loopbaan
nevenfuncties
opleiding
activiteiten
wetenswaardigheden
publicaties/bronnen
familie/gezin
TXT/Print-versie voor correct en passend afdrukken (verschijnt in een nieuw venster)Reageer op deze pagina. Aanvullingen en suggesties zijn altijd welkom!
homeHome           Route