Mr. W. Scholten

Foto Mr. W. Scholten
CHU- en CDA-politicus die vele hoge functies bekleedde. Begon zijn politieke loopbaan als fiscaal specialist van de CHU-Tweede-Kamerfractie en werd staatssecretaris van belastingen in de kabinetten-Biesheuvel. Stapte in 1976 over naar de Raad van State, maar keerde na het aftreden van Kruisinga begin 1978 terug als minister van Defensie. Was in die functie medeverantwoordelijk voor het besluit kruisraketten te plaatsen in Nederland. Werd in 1980, zeer tegen de zin van de PvdA, benoemd tot vicepresident van de Raad van State. Speelde als informateur in 1982 een belangrijke rol bij de vorming van het eerste kabinet-Lubbers. Zowel wat politieke als persoonlijke opvattingen betreft behoudend.

CHU, CDA
in de periode 1963-1997: lid Tweede Kamer, staatssecretaris, minister, lid Europees Parlement (vóór 1979), lid Raad van State, vice-president Raad van State, minister van Staat

[ V ][ ^^ ]

voornaam (roepnaam)

Willem (Willem)

[ V ][ ^^ ]

personalia

geboorteplaats en -datum
Deventer, 1 juni 1927

overlijdensplaats en -datum
Leidschendam (gem. Leidschendam-Voorburg), 1 januari 2005

levensbeschouwing
Nederlands Hervormd

[ V ][ ^^ ]

partij/stroming

partij(en)
-   CHU (Christelijk-Historische Unie), tot 11 oktober 1980
-   CDA (Christen-Democratisch Appèl), vanaf 11 oktober 1980

[ V ][ ^^ ]

loopbaan

-   stadsverslaggever dagblad "Trouw" te Deventer
-   inspecteur 's Rijksbelastingen, van 1951 tot 4 januari 1963
-   hoofd tweede bureau van de directie der directe belastingen, ministerie van Financiën, van 5 januari 1963 tot 1 juni 1963
-   lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 5 juni 1963 tot 14 juli 1971
-   staatssecretaris van Financiën (belast met fiscale zaken), van 14 juli 1971 tot 19 maart 1973
-   lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 19 december 1972 tot 1 maart 1976
-   lid Europees Parlement, van 25 juni 1973 tot 1 maart 1976 (aangewezen door de Staten-Generaal)
-   lid Raad van State, van 1 maart 1976 tot 8 maart 1978 (benoeming bij K.B. van 6 februari 1976, nr. 14)
-   minister van Defensie, van 8 maart 1978 tot 25 augustus 1980
-   vicepresident Raad van State, van 1 oktober 1980 tot 1 juli 1997 (benoeming bij K.B. van 20 juni 1980, nr. 21)

ambtstitel
-   minister van Staat, van 1 juli 1997 tot 1 januari 2005

[ V ][ ^^ ]

partijpolitieke functies

-   voorzitter CHJO (Christelijk-Historische Jongerenorganisatie), afdeling Rotterdam-Oost
-   voorzitter CHJO, afdeling te 's-Gravenhage
-   lid bestuur CHU kiesvereniging 's-Gravenhage-Mariahoeve, van 1961 tot 1966
-   adviserend lid hoofdbestuur CHU, van 1963 tot 1965
-   secretaris CHU, van maart 1966 tot juli 1967
-   adviserend lid bestuur CHU, vanaf juli 1967

[ V ][ ^^ ]

nevenfuncties

overzicht
-   ouderling wijkgemeente Nederlandse Hervormde Kerk
-   lid bestuur Vereniging voor belastingwetenschap
-   voorzitter Landelijke Politieke Jongeren Contactraad
-   columnist "Het Financieele Dagblad", vanaf 1954
-   redacteur "Weekblad voor Fiscaal Recht"
-   lid persvereniging "Trouw"
-   penningmeester Stichting Pape-fonds
-   lid Commissie Herziening Kinderrecht (Commissie-Wiarda)
-   lid commissie buitenlandse pleegkinderen (commissie-Van Gilse)
-   lid Raad van Commissarissen verzekeringsmaatschappij "Ennia", van 1974 tot 1978
-   lid Raad voor de predikantspensioenen Nederlandse Hervormde Kerk, omstreeks 1980 en nog in 1987
-   informateur, van 1 oktober 1982 tot 30 oktober 1982
-   lid Raad van Commissarissen verzekeringsmaatschappij "Ennia", vanaf 28 mei 1983
-   lid Raad van Commissarissen Nationale Investeringsbank n.v.
-   lid Raad van Commissarissen Aegon, omstreeks augustus 1987
-   lid Raad van Commissarissen SHV (Steenkolen Handelsvereniging), vanaf juni 1987
-   lid Raad van Commissarissen Nederlandse Waterschapsbank n.v., vanaf juni 1987
-   voorzitter bestuur stichting Pape-Fonds, omstreeks augustus 1987
-   ondervoorzitter Stichting ziekenhuis Bronovo-Nebo te 's-Gravenhage, omstreeks augustus 1987
-   lid Maatschappij van Welstand, omstreeks augustus 1987
-   voorzitter Cornelia Stichting te Beetsterzwaag, omstreeks september 1994

gedelegeerde commissies
-   voorzitter vaste commissie voor Financiën (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van april 1967 tot juli 1971
-   voorzitter bijzondere commissie voor het wetsvoorstel verlenging werkingsduur Wet premie kerkenbouw (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van november 1970 tot februari 1971
-   lid afdeling Financiën (Raad van State)
-   lid afdeling Sociale Zaken (Raad van State)
-   lid afdeling geschillen van bestuur (Raad van State)

[ V ][ ^^ ]

opleiding

lager onderwijs
-   Prot.Chr. lagere school te Deventer

voortgezet onderwijs
-   h.b.s.-b, "Rijks Hogere Burgerschool" te Deventer, tot 1944

hogerberoepsonderwijs
-   Rijksbelastingacademie te Rotterdam, van 1945 tot 1950

academische studie
-   rechten: fiscaal recht, Universiteit van Amsterdam, van oktober 1965 tot juli 1966

[ V ][ ^^ ]

activiteiten

als parlementariër
-   Was financieel-woordvoerder van de CHU-Tweede-Kamerfractie. Hield zich verder onder meer bezig met middenstand en justitie.
-   Diende in 1975 samen met Van Amelsvoort (KVP) en Vermaat (ARP) een initiatiefvoorstel in over verlaging van de vennootschapsbelasting in 1975 en verhoging van de tijdelijke zelfstandigenaftrek voor kleinere zelfstandigen. Dit voorstel werd in 1975 wet.

opvallend stemgedrag
-   In 1964 stemden hij en Van der Mei als enigen van hun fractie tegen de ontwerp-Drank- en Horecawet
-   Behoorde in 1970 met Van der Peijl en jkvr. Wttewaall van Stoetwegen tot de minderheid van zijn fractie die tegen afschaffing van de opkomstplicht stemde
-   Stemde in 1971 tegen de motie-Kolfschoten (voordracht Tweede Kamer voor kabinetsformateur)

als bewindspersoon (beleidsmatig)
-   Was in 1978 samen met minister Van Aardenne en staatssecretaris Van Eekelen verantwoordelijk voor het besluit het marinepatrouillevliegtuig 'Neptune' te vervangen door 13 vliegtuigen van het type 'Orion P 3C'.
-   Was in 1979 als minister van Defensie eerstverantwoordelijke voor de uitzending van de Nederlandse militairen naar Libanon in het kader van een V.N.-vredesmissie (Unifil)
-   Was in 1979 samen met staatssecretaris Van Eekelen verantwoordelijk voor het besluit om 445 Leopard-II-tanks aan te schaffen
-   Was in 1979 nauw betrokken bij het NAVO-besluit tot plaatsing van kruisraketten in West-Europa, en het daarbij door Nederland gemaakte voorbehoud. Verdedigde in december 1979 samen met Van Agt en Van der Klaauw met succes het kabinetsbeleid.

als bewindspersoon (wetgeving)
-   Bracht in 1971 wetten inzake tijdelijke verhoging van belastingen op grond van conjuncturele overwegingen ("Wiebeltax") tot stand
-   Bracht in 1971 de Wet op de accijns van alcoholvrije dranken (Stb. 731) tot stand
-   Bracht in 1972 samen met minister Nelissen wetten tot wijziging van de structuur van de inkomstenbelasting (Stb. 613) tot stand. Dit leidt onder andere tot de fiscale verzelfstandiging van het inkomen uit arbeid van de gehuwde vrouw, tot verhoging van de belastingvrije voet en tot een tegemoetkoming aan onvolledige gezinnen. Er komen negen tariefschijven.
-   Bracht in 1972 de Wet houdende fiscale oudedagsreserve voor zelfstandigen (Stb. 692) tot stand, die fiscale belemmeringen voor zelfstandigen om een pensioen op te bouwen, wegneemt.
-   Bracht in 1972 samen met minister Nelissen een wet inzake unificatie van accijnzen met België en Luxemburg (Stb. 696) tot stand.
-   Bracht in 1978 als minister van Defensie samen met staatssecretaris Van Lent een wijziging van de Wet gewetensbezwaren militaire dienst (Stb. 694) tot stand. De wijziging leidt tot vereenvoudiging van de verzoeken tot erkenning van gewetensbezwaren en tot een wijziging van de behandeling van beroep tegen een afwijzende beslissing. Het wetsvoorstel was in 1971 ingediend door minister Den Toom.

als (in)formateur
-   Kreeg op 1 oktober 1982 het verzoek de mogelijkheden te onderzoeken om op zo kort mogelijke termijn te komen tot de vorming van een kabinet, dat zou mogen rekenen op een vruchtbare samenwerking met de volksvertegenwoordiging. Hij stelde twee werkgroepen in uit vertegenwoordigers van CDA en V.V.D., die onderhandelden over het financieel-economisch en het welzijnsbeleid. Dit leidde, naast overleg over andere onderwerpen, tot programatische overeenkomst. De partijen werden het eveneens eens over de zetelverdeling (8 CDA-6 V.V.D.). Op 29 oktober bracht hij verslag uit over zijn werkzaamheden en adviseerde hij de koningin CDA-fractievoorzitter Lubbers tot formateur te benoemen.

[ V ][ ^^ ]

wetenswaardigheden

algemeen
-   Was tijdens de formatie van 1971 lid van een werkgroep van Kamerleden uit KVP, ARPCHU, VVD en DS'70 die onder leiding van Nelissen de financiële paragraaf van het regeerakkoord voorbereidde

uit de privé-sfeer
-   Zijn vader was adjunct-directeur van drukkerij 'Jan de Lange' in Deventer en werkte eerder bij de Belastingdienst
-   Zijn schoonvader was wethouder in Nieuwerkerk aan de IJssel

niet-aanvaarde politieke functies
-   staatssecretaris van Financiën, mei 1967 (geweigerd)
-   staatssecretaris van Financiën, december 1977 (geweigerd)

woonplaats(en)/adres(sen)
-   's-Gravenhage, Dignaland 35, omstreeks 1967 en nog in 1970
-   Leidschendam, Kievitsbaan 2, omstreeks 1973 en nog in 1976
-   Leidschendam, Koningsspil 87

ridderorden
-   Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 8 juni 1973
-   Commandeur in de Orde van Oranje-Nassau, 1978

verenigingen, sociëteiten, genootschappen
lid Nieuwe of Litteraire Sociëteit "De Witte" te 's-Gravenhage

hobby's
-   voetbal kijken (supporter van Go Ahead te Deventer)
-   volleybal (was een trouw lid van de parlementaire volleybalclub)

[ V ][ ^^ ]

publicaties/bronnen

publicaties
artikelen in "Financieel Dagblad"

literatuur/documentatie
-   F. van der Molen, "Wie is Wie in de Tweede Kamer?" (1970)
-   D. Slijkerman, "Willem Scholten. Op en top partijman", in: "In dienst van de kroon. Vice-presidenten van de Raad van State" (2001), 231
-   H. van Spanning, "Herinneringen aan mr. W. Scholten (1927-2005), in: Jaarboek Parlementaire Geschiedenis 2005, 140
-   "In memoriam mr. W. Scholten", in: Jaarverslag Raad van State 2006
-   Reformatorisch Dagblad, 29-12-1983
-   Brabants Nieuwsblad, 17-08-1987

archivalia via site Nationaal Archief
vindplaatsen en beschrijvingen verzameld door het Nationaal Archief

[ V ][ ^^ ]

familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd

naam echtgeno(o)t(e)/partner
Mw. C.M. van der Eijk

kinderen
1 zoon en 1 dochter

naam vader
G. Scholten, Gerhard

geboorteplaats en/of -datum vader
Deventer, 24 maart 1895

naam moeder
W.H. Berends, Wilhelmina Hendrika

geboorteplaats en/of -datum moeder
Deventer, 14 augustus 1896

beroep grootvader (vaderskant)
wever bij textielfabriek

beroep grootvader (moederskant)
werkzaam in ijzerwinkel



Gegevens hebben - zeker voor wat het recente verleden betreft - vooral betrekking op de periode waarin iemand politiek en bestuurlijk actief was. (Gemotiveerde) aanvullingen of correcties ontvangen wij graag. U kunt hiervoor de "reageer-knop" gebruiken.


personalia
partij/stroming
loopbaan
partijpolitieke functies
nevenfuncties
opleiding
activiteiten
wetenswaardigheden
publicaties/bronnen
familie/gezin
Nieuws
TXT/Print-versie voor correct en passend afdrukken (verschijnt in een nieuw venster)Reageer op deze pagina. Aanvullingen en suggesties zijn altijd welkom!
homeHome           Route