Mr. M. de Niet Gzn.

Integere en energieke bestuurder en Eerste Kamervoorzitter, die zich als senator vooral bezighield met het buitenlands beleid. Stond daarbij vaak tegenover minister Luns, met name bij het Nieuw-Guineabeleid. Kende 'de Oost' uit een vooroorlogse periode als zendingsconsul. Was in de oorlog geïnterneerd in een Jappenkamp. Zette zich als burgemeester van Wageningen in voor versterking van de positie van de Landbouwhogeschool. Rechtlijnig denkend man die met een zware basstem enigszins bars zijn mening nooit onder stoelen of banken stak. Hij had opvallend weinig gevoel voor decorum en was afkerig van frivoliteiten.

PvdA
in de periode 1956-1977: lid Eerste Kamer, fractievoorzitter EK, voorzitter Eerste Kamer

voornaam (roepnaam)

Maarten (Maarten)

personalia

geboorteplaats en -datum
Bodegraven, 16 maart 1904

overlijdensplaats en -datum
's-Gravenhage, 25 juli 1979

levensbeschouwing
Nederlands Hervormd

opmerkingen over de naam en/of titel
Gzn. staat voor Gerritzoon

partij/stroming

partij(en)
PvdA (Partij van de Arbeid), vanaf juni 1949

loopbaan

-		waarnemend secretaris jongenskampen NCSV (Nederlandse Christen-Studenten Vereniging), van 1931 tot 1932
-		medewerker parket van de Officier van Justitie te Groningen, van 1932 tot 1933
-		surnumerair gemeentepolitie te Amsterdam, van 1933 tot 1934
-		inspecteur politie der tweede klasse te Amsterdam (onder andere werkzaam op de juridische afdeling), van 1934 tot 1937
-		rijksinspecteur van het verkeer in Friesland, van 1937 tot 16 mei 1939
-		zendingsconsul namens het Nederlandsch Bijbel-Genootschap te Nederlands-Indië, van 16 mei 1939 tot juni 1949
-		geïnterneerd te Meester Cornelis, vanaf 14 mei 1942
-		geïnterneerd in gevangenis "Struiswijk" te Batavia, van 1942 tot februari 1944 (weigerde de eed van trouw aan het Japanse leger af te leggen en kreeg verzwaard regime)
-		geïnterneerd in kamp "Sukamiskin" te Bandoeng, vanaf februari 1944
-		geïnterneerd in mannenkamp "Tjihama IV", van februari 1944 tot augustus 1945
-		verlof in Nederland (eerste helft van 1946)
-		burgemeester van Wageningen, van 15 maart 1950 tot 1 april 1969
-		lid Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 6 november 1956 tot 20 september 1977
-		fractievoorzitter PvdA Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 5 maart 1968 tot 7 oktober 1968
-		voorzitter Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 16 september 1969 tot 18 september 1973 (benoemd bij K.B. van 21 juli 1969)

partijpolitieke functies

vicefractievoorzitter PvdA Eerste Kamer der Staten-Generaal, van juni 1963 tot maart 1968

nevenfuncties

overzicht

-		lid Raad voor de Zending der Nederlands Hervormde Kerk, van 1951 tot 1964
-		lid Raad voor de Zaken van kerk en Overheid, van 1951 tot 1954
-		lid Provinciale Culturele adviescommissie Gelderland
-		lid College van Curatoren Landbouwhogeschool te Wageningen
-		voorzitter Openbaar Lichaam Regionale Gasvoorziening Midden- en Oost-Nederland
-		lid curatorium ISS (Institute of Social Studies) te 's-Gravenhage
-		vicevoorzitter Commissie Samenwerkende regionale organen gasvoorziening (SROG)
-		lid Raadgevende Interparlementaire Beneluxraad, omstreeks oktober 1963 en nog in 1971
-		lid Gasadviescommissie, omstreeks 1967
-		voorzitter Raadgevende Interparlementaire Beneluxraad, vanaf 24 april 1970
-		lid Raadgevende Vergadering Raad van Europa, van 1 oktober 1973 tot 1977

gedelegeerde commissies
voorzitter bijzondere commissie voor de Grondwetherziening (Eerste Kamer der Staten-Generaal), van 1969 tot 1971

opleiding

voortgezet onderwijs

gymnasium-b te 's-gravenhage

academische studie

rechten Rijksuniversiteit Leiden, van 1925 tot 7 mei 1931

overige opleidingen

cursussen internationaal college Woodbrooke

activiteiten

als parlementariër

Was buitenland-woordvoerder van de PvdA in de Eerste Kamer. Hield zich ook bezig met binnenlandse zaken, financiën, defensie, justitie, volkshuisvesting en economische zaken.

opvallend stemgedrag

Behoorde in 1970 tot de minderheid van zijn fractie die vóór het wetsontwerp Universitaire Bestuurshervorming stemde

wetenswaardigheden

algemeen

-		Behoorde in 1947/1948 tot de zgn. Nova Zembla-groep in de PvdA die zich verzette tegen militair optreden jegens de Republiek Indonesië
-		Het kabinet-Beel overwoog in 1947 ernstig om hem als opvolger van Van Mook te benoemen tot gouverneur-generaal of luitenant-gouverneur-generaal
-		Er kwam een einde aan zijn voorzitterschap van de Eerste Kamer vanwege de benoeming van zijn partijgenoot Vondeling tot voorzitter van de Tweede Kamer

uit de privé-sfeer
Zijn vader was huisarts

anekdotes

-		Toen minister-president Den Uyl hem bij zijn afscheid als voorzitter van de Senaat de versierselen behorende bij het Commandeurschap van de Nederlandse Leeuw wilde omhangen, mocht hij slechts het bijbehorende knoopje op het revers drukken.
-		De parlementen van Suriname en de Nederlandse Antillen boden hem en zijn vrouw een reisje naar de overzeese gebiedsdelen aan. Op norse toon sloeg De Niet dat aanbod af. Daar denken wij niet aan, zei hij. Daarvoor zijn onze verdiensten te gering.

verkiezingen

Werd in 1956, 1960, 1963, 1966 en 1971 gekozen door Groep IV: Zuid-Holland

woonplaats(en)/adres(sen)

-		Scheveningen (jeugdjaren)
-		Leeuwarden, van 1937 tot 1939
-		Batavia (Ned.-Indië), vanaf juli 1939
-		Wageningen, Gen. Foulkesweg 109, van 1951 tot 1969
-		's-Gravenhage, Mozartlaan 131, vanaf juni 1969 (nog in 1977)

ridderorden

-		Officier in de Orde van Oranje-Nassau
-		Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 17 september 1946
-		Commandeur in de Orde van Oranje-Nassau, 15 november 1973
-		Commandeur in de Orde van de Nederlandse Leeuw

overige onderscheidingen en prijzen
ereburger van Wageningen, 27 maart 1969

verenigingen, sociëteiten, genootschappen
lid NCSV (Nederlandsche Christen-Studenten Vereeniging)

militaire dienst

militaire dienst bij de pontonniers

publicaties/bronnen

publicaties
Publiceerde eind jaren veertig in het tijdschrift Wending, waarin hij zich heftig keerde tegen het Indonesi beleid van de Nederlandse regering

literatuur/documentatie
M. Vonk, "Niet (Gz.), Maarten de (1904-1979)", in: Biografisch Woordenboek van Nederland, deel V, 365

Biografisch Woordenboek(en)
biografie opgenomen in het Biografisch Woordenboek van Nederland

familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd, 29 augustus 1935

naam echtgeno(o)t(e)/partner
E.H. Horsfall Child, Edithe Horsfall

kinderen
2 dochters

naam vader
G. de Niet, Gerrit

naam moeder
L.A. Plet, Louisa Agatha

broers en zusters
2 zusters (was zelf de jongste)

Gegevens hebben - zeker voor wat het recente verleden betreft - vooral betrekking op de periode waarin iemand politiek en bestuurlijk actief was. (Gemotiveerde) aanvullingen of correcties ontvangen wij graag. U kunt hiervoor de "reageer-knop" gebruiken.




	personalia

	partij/stroming

	loopbaan

	partijpolitieke functies

	nevenfuncties

	opleiding

	activiteiten

	wetenswaardigheden

	publicaties/bronnen

	familie/gezin



Home Route